Vreemdelingenbewaring is de bestuursrechtelijke maatregel waarbij een vreemdeling zijn vrijheid wordt ontnomen met het oog op uitzetting of op de behandeling van zijn aanvraag. Zij is geen straf en mag alleen worden opgelegd als een lichter middel niet volstaat.
Inhoudsopgave
Wettelijke basis
Artikel 59 van de Vreemdelingenwet 2000 regelt de bewaring met het oog op uitzetting, artikel 59a de Dublinbewaring en artikel 59b de grensdetentie in de asielprocedure. De Terugkeerrichtlijn 2008/115/EG stelt de kaders: bewaring is alleen toegestaan bij een risico op onderduiken of bij het ontwijken of belemmeren van de voorbereiding van de terugkeer, en zij mag niet langer duren dan nodig. De maximale duur bedraagt zes maanden, met verlenging tot ten hoogste achttien maanden in bepaalde gevallen. Er moet zicht op uitzetting binnen een redelijke termijn bestaan; ontbreekt dat, dan moet de bewaring worden opgeheven. Tegen de maatregel staat op grond van artikel 94 Vw beroep open, dat automatisch wordt ingesteld als de vreemdeling zelf niets doet, met een zitting binnen twee weken.
Hoe het in de praktijk werkt
De rechtbank toetst zowel de gronden als de voortvarendheid: de overheid moet aantoonbaar en met regelmaat werken aan de uitzetting, bijvoorbeeld door vertrekgesprekken en aanvragen van reisdocumenten bij de autoriteiten van het land van herkomst. Blijft dat achterwege, dan volgt opheffing en soms schadevergoeding per dag onrechtmatige bewaring. Bij een tweede of volgende bewaring worden de eisen strenger.
Waar het misgaat
De gronden worden standaard opgesomd zonder toespitsing op de persoon; dat is een terugkerend punt in de rechtspraak. Een tweede probleem is het uitblijven van een beoordeling van lichtere middelen, zoals een meldplicht of borgsom. Ten derde blijft de bewaring doorlopen terwijl zicht op uitzetting feitelijk ontbreekt.
Verwante begrippen
Bewaring volgt meestal op een terugkeerbesluit en hangt samen met het inreisverbod.
Is een familielid in bewaring gesteld? Onze immigratie advocaten voeren het beroep en toetsen de voortvarendheid.
