Een conservatoir beslag legt vermogen van een schuldenaar vast vóórdat er een vonnis is, zodat verhaal nog mogelijk is zodra de vordering wordt toegewezen. Het is een krachtig middel en in Nederland betrekkelijk toegankelijk.
Inhoudsopgave
Wettelijke basis en procedure
Artikel 700 Rv vereist verlof van de voorzieningenrechter. Het verzoekschrift wordt door een advocaat ingediend en beschrijft de vordering, de grondslag en de te beslaan vermogensbestanddelen. De schuldenaar wordt vooraf niet gehoord, behoudens in bepaalde categorieën, en juist dat maakt het middel effectief: het vermogen ligt vast voordat de schuldenaar ervan weet.
De toetsing is summier. De rechter beoordeelt of de vordering voldoende aannemelijk is en verleent in de meeste gevallen verlof, doorgaans voor het bedrag van de vordering verhoogd met een opslag voor rente en kosten. Het verlof is voorwaardelijk: de eis in de hoofdzaak moet worden ingesteld binnen de in de beschikking gestelde termijn, meestal veertien dagen, anders vervalt het beslag.
Waarop beslag mogelijk is
Bankrekeningen, vorderingen op derden zoals afnemers, onroerend goed, aandelen, voertuigen en voorraad. Een bankbeslag treft alleen het saldo op het moment van betekening, waardoor timing bepalend is. Beslag op onroerend goed wordt ingeschreven in de openbare registers en blokkeert een verkoop feitelijk.
Opheffing en aansprakelijkheid
De schuldenaar kan op grond van artikel 705 Rv in kort geding opheffing vragen, op de grond dat summierlijk blijkt van de ondeugdelijkheid van de vordering of dat het beslag onnodig is. Een beslaglegger wiens vordering uiteindelijk wordt afgewezen, is in beginsel risicoaansprakelijk voor de schade die het beslag heeft veroorzaakt, en die kan fors zijn als een onderneming is ontwricht.
Waar het misgaat
De termijn voor het instellen van de hoofdzaak wordt opvallend vaak gemist, waarna het beslag vervalt zonder dat er inhoudelijk is beslist. Het andere risico is te ruim beslag: veel meer vastleggen dan de vordering rechtvaardigt, nodigt zowel uit tot een geslaagde opheffing als tot een latere schadeclaim.
Verwante begrippen
Zie ook kort geding, dwangsom en verjaring.
Verder lezen
Uitgebreider over dit onderwerp: Conservatoir beslag leggen: stappen, rechten en tips, Conservatoir Beslag Betekenis: Wat Het Is en Hoe Het Werkt, Conservatoir beslag : voorlopige zekerheid in geval van een niet betalende wederpartij.
Lees meer over ons civiel recht.
