Netcongestie doet zich voor wanneer de vraag naar transportcapaciteit in een deel van het net groter is dan dat net veilig aankan. Grote delen van Nederland zijn formeel aangewezen als congestiegebied voor afname, voor invoeding of voor beide, wat betekent dat nieuwe of uitgebreide transportcapaciteit kan worden geweigerd.
Inhoudsopgave
Wettelijke basis
Het regime staat in de Netcode elektriciteit, die de ACM onder de Energiewet vaststelt en wijzigt. Voordat de netbeheerder transport mag weigeren moet hij een congestieonderzoek doen en beoordelen of congestiemanagement – flexibiliteit inkopen bij bestaande aangeslotenen – ruimte oplevert. De uitkomsten staan op de landelijke capaciteitskaart. Sinds 1 januari 2026 moeten netbeheerders in congestiegebieden bovendien het prioriteringskader van de ACM toepassen.
Hoe het in de praktijk werkt
Verzoeken worden in beginsel op volgorde van binnenkomst behandeld. Het prioriteringskader kent daarop drie uitzonderingen: partijen die zelf congestie verlichten gaan voor, daarna veiligheidsgebonden functies zoals acute zorg, defensie en waterbeheer, en daarna essentiële functies zoals woningbouw, onderwijs, telecom en openbaar vervoer. Voorrang gaat niet vanzelf: de aanvrager moet bewijsstukken aanleveren. Alternatieven zijn een tijdsgebonden of flexibel transportcontract, een groepsaansluiting of een energiehub met buurbedrijven.
Waar het misgaat
De duurste fout is commercieel: een huurovereenkomst, ontwikkelcontract of laadinfrastructuurcontract tekenen zonder eerst een transportindicatie op te vragen. De wachtrij loopt in sommige gebieden in jaren, en een leveringsverplichting die capaciteit veronderstelt wordt onmogelijk. De tweede fout is berusten in een weigering. Het congestieonderzoek is toetsbaar, en netbeheerders zijn al veroordeeld tot heroverweging waar het onderzoek onvolledig was of de gecontracteerde capaciteit van bestaande aangeslotenen niet was geverifieerd.
Verwante begrippen
Netbeheerder, aansluit- en transportovereenkomst en Energiewet.
Verder lezen
Uitgebreider over dit onderwerp: Netcongestie: mag een netbeheerder uw aansluiting weigeren?, Netcongestie: uw rechten als de netbeheerder geen capaciteit levert, Netcongestie en capaciteit: juridische valkuilen bij industriële aansluiting.
Is uw transportverzoek geweigerd of hangt uw project aan capaciteit die nog niet vaststaat? Onze energierechtadvocaten beoordelen de weigering en de contractuele gevolgen.
