Een vastgestelde alimentatie is niet voor altijd. Wanneer de omstandigheden veranderen, kan de rechter het bedrag wijzigen of de bijdrage op nihil stellen. Ook een in een convenant afgesproken bedrag kan zo worden aangepast.
Inhoudsopgave
Wettelijke basis
Artikel 1:401 lid 1 BW geeft de gewone grond: een rechterlijke uitspraak of een overeenkomst kan worden gewijzigd wanneer zij door wijziging van omstandigheden ophoudt aan de wettelijke maatstaven te voldoen. Lid 4 geeft een tweede grond: de uitspraak of overeenkomst berustte van meet af aan op onjuiste of onvolledige gegevens. Is in het convenant een niet-wijzigingsbeding opgenomen op grond van artikel 1:159 BW, dan is wijziging alleen mogelijk bij een zo ingrijpende wijziging dat ongewijzigde handhaving naar maatstaven van redelijkheid en billijkheid onaanvaardbaar zou zijn. De bedragen worden jaarlijks van rechtswege geïndexeerd op grond van artikel 1:402a BW. Voor kinderalimentatie geldt daarnaast dat de behoefte volgt uit het gezinsinkomen ten tijde van de samenleving en dat de draagkracht wordt berekend volgens de tremanormen.
Hoe het in de praktijk werkt
Aanleidingen zijn baanverlies, arbeidsongeschiktheid, een nieuwe partner, de geboorte van een kind of het bereiken van de leeftijd van achttien of eenentwintig jaar. Belangrijk is de timing: de rechter kan met terugwerkende kracht wijzigen, maar is terughoudend met terugbetalingsverplichtingen omdat alimentatie doorgaans is verbruikt. Wie een inkomensdaling verwacht, meldt dat dus meteen en legt het vast.
Waar het misgaat
De alimentatieplichtige stopt eenzijdig met betalen in plaats van wijziging te vragen; het Landelijk Bureau Inning Onderhoudsbijdragen kan dan gaan invorderen en de achterstand loopt op. Een tweede fout is het over het hoofd zien van de jaarlijkse indexering, waardoor jarenlang te weinig is betaald. Ten derde wordt bij een verlies aan inkomen niet onderzocht of dat verwijtbaar en herstelbaar is; alleen dan telt het niet mee.
Verwante begrippen
De wijziging raakt aan de kinderalimentatie, de partneralimentatie en het echtscheidingsconvenant.
Verder lezen
Uitgebreider over dit onderwerp: Partneralimentatie en wijziging van omstandigheden: Wat u moet weten.
Zijn uw omstandigheden veranderd? Onze familierecht advocaten rekenen door wat een wijziging oplevert.