Artikel 42 Fw geeft de curator de bevoegdheid om ten behoeve van de boedel elke onverplicht verrichte rechtshandeling van de schuldenaar van voor het faillissement te vernietigen. Voorwaarde is dat de schuldenaar bij het verrichten wist of behoorde te weten dat benadeling van de schuldeisers daarvan het gevolg zou zijn. Vernietiging gebeurt door een buitengerechtelijke verklaring. Bij een rechtshandeling anders dan om niet is ook vereist dat de wederpartij die wetenschap had of behoorde te hebben. Het artikel richt zich daarmee op transacties waarmee vermogen aan de schuldeisers is onttrokken.
Wettelijke basis
Artikel 42 van de Faillissementswet, Titel I, Tweede afdeling (van de gevolgen der faillietverklaring). Het artikel regelt de faillissementspauliana bij onverplichte rechtshandelingen: de bevoegdheid van de curator tot vernietiging door een buitengerechtelijke verklaring, het vereiste van wetenschap van benadeling bij de schuldenaar en, bij rechtshandelingen anders dan om niet, ook bij de wederpartij.
Waarom dit telt
Voor een ondernemer is dit artikel relevant aan twee kanten. Wie in zwaar weer nog snel activa verkoopt aan een bevriende partij, een pand overdraagt of zekerheden verstrekt, loopt het risico dat de curator die handeling terugdraait. En wie zaken doet met een partij die er slecht voor staat, kan achteraf worden geconfronteerd met een vernietiging van de transactie die hij te goeder trouw meende te hebben gesloten. Bij een doorstart of activatransactie is dit daarom een centraal aandachtspunt: een marktconforme prijs en een gedocumenteerde onderbouwing verkleinen het risico aanzienlijk. Voorafgaand advies is hier aanmerkelijk goedkoper dan een procedure achteraf.
