Schadevergoeding na vrijspraak

Wie als verdachte in verzekering of in voorlopige hechtenis heeft gezeten en van wie de zaak eindigt zonder straf of maatregel, kan de staat om vergoeding vragen. Dat geldt zowel voor de dagen detentie als voor de kosten van rechtsbijstand.

Wettelijke basis

De artikelen 533 en 534 van het Wetboek van Strafvordering, die de vroegere artikelen 89 en 591a hebben vervangen, regelen het verzoek. Voor detentie geldt een vergoeding naar billijkheid, waarvoor de rechtspraak vaste dagbedragen hanteert, met een hoger bedrag voor de eerste dagen op een politiebureau. Voor de kosten van de raadsman geldt eveneens een billijkheidsmaatstaf, waarbij het uitgangspunt is dat de werkelijk gemaakte kosten worden vergoed voor zover die redelijk zijn. Het verzoek moet worden ingediend binnen drie maanden nadat de zaak is geëindigd. De rechter kan matigen of afwijzen als daarvoor gronden van billijkheid zijn, bijvoorbeeld wanneer de verdachte zijn eigen detentie mede heeft veroorzaakt door te zwijgen over een eenvoudig te controleren alibi. Daarnaast bestaat de weg van artikel 6:162 BW tegen de staat bij onrechtmatige toepassing van dwangmiddelen.

Hoe het in de praktijk werkt

Het verzoek wordt schriftelijk ingediend bij de rechtbank die de zaak behandelde en in raadkamer besproken. Het is verstandig alle posten te specificeren: dagen detentie, reiskosten, kosten van de raadsman met urenspecificatie, en de kosten van het verzoek zelf. Bij een langdurige voorlopige hechtenis kunnen de bedragen aanzienlijk oplopen.

Waar het misgaat

Gewezen verdachten laten de termijn van drie maanden verlopen, waarna het recht vervalt. Een tweede fout is het indienen zonder specificatie, waarna forfaitair en dus laag wordt toegekend. Ten derde wordt vergeten dat ook na een sepot, en niet alleen na vrijspraak, een verzoek mogelijk is.

Verwante begrippen

Het verzoek volgt op een sepot of vrijspraak, hangt samen met de voorlopige hechtenis en met de inverzekeringstelling.

Verder lezen

Uitgebreider over dit onderwerp: Wanneer kunt u schadevergoeding krijgen na vrijspraak? Volledig overzicht.

Is uw zaak geëindigd zonder straf? Onze strafrecht advocaten dienen het verzoek tijdig in.