Het zoekjaar, formeel de verblijfsvergunning voor het zoeken naar en verrichten van arbeid al dan niet in loondienst, geeft afgestudeerden en gepromoveerden twaalf maanden om in Nederland een baan te vinden of een onderneming te starten. Tijdens dat jaar is de houder vrij op de arbeidsmarkt: er is geen tewerkstellingsvergunning nodig.
Wettelijke basis
De regeling staat in artikel 3.42 van het Vreemdelingenbesluit 2000. De vrije toegang tot de arbeidsmarkt volgt uit het Besluit uitvoering Wet arbeid vreemdelingen. Voor afgestudeerden van buiten Nederland gelden de eisen aan de ranking van de instelling, zoals uitgewerkt in het Voorschrift Vreemdelingen 2000. Het zoekjaar sluit aan bij Richtlijn (EU) 2016/801 over onderzoekers en studenten.
Hoe het in de praktijk werkt
Recht op een zoekjaar hebben onder meer afgestudeerden van een Nederlandse hbo- of wo-opleiding, gepromoveerden, deelnemers aan een erkend onderzoeksprogramma en houders van een masterdiploma van een buitenlandse universiteit met een voldoende hoge internationale ranking. De aanvraag moet binnen drie jaar na afstuderen of promoveren worden ingediend. Wie tijdens of aansluitend aan het zoekjaar een baan vindt, kan doorstromen naar de kennismigrantenregeling tegen een verlaagd salariscriterium, dat geldt zolang de eerste aansluitende functie duurt.
Waar het misgaat
De termijn van drie jaar is hard en wordt regelmatig gemist door mensen die eerst naar hun land van herkomst terugkeren. Verder wordt het verlaagde salariscriterium vaak verspeeld: het geldt alleen bij de eerste functie die direct op het zoekjaar aansluit, en verhuist niet mee naar een volgende werkgever. Ook eindigt het zoekjaar niet automatisch bij het aangaan van een dienstverband – er moet een nieuwe aanvraag komen, anders werkt de betrokkene na afloop zonder geldige grondslag.
Verwante begrippen
Kennismigrant, erkend referent en verblijfsvergunning regulier.
Wilt u het zoekjaar omzetten naar een vergunning voor arbeid of ondernemerschap? Onze immigratieadvocaten bewaken de termijnen en verzorgen de aanvraag.