Bij een activa-passivatransactie koopt de verkrijger niet de aandelen maar de afzonderlijke vermogensbestanddelen van een onderneming: voorraden, machines, contracten, klantenbestand en soms schulden. De vennootschap zelf blijft achter bij de verkoper, met haar verleden en haar verplichtingen.
Inhoudsopgave
Wettelijke basis
Er is geen aparte wettelijke regeling; de transactie volgt de gewone leveringsregels per vermogensbestanddeel. Roerende zaken gaan over door bezitsverschaffing (artikel 3:90 BW), registergoederen bij notariële akte en inschrijving (artikel 3:89 BW), vorderingen door cessie (artikel 3:94 BW) en contracten alleen met medewerking van de wederpartij via contractsoverneming (artikel 6:159 BW). Gaat het om een onderneming met personeel, dan is artikel 7:662 BW over overgang van onderneming van toepassing: de werknemers gaan met behoud van hun arbeidsvoorwaarden van rechtswege mee, en dat is niet uit te sluiten.
Hoe het in de praktijk werkt
De keuze tussen aandelen en activa is vaak fiscaal en risicotechnisch gedreven. Een koper die het verleden van de vennootschap niet wil overnemen, kiest voor activa. Daar staat tegenover dat de transactie bewerkelijker is: elk contract moet worden geïnventariseerd en overgezet, vergunningen zijn niet altijd overdraagbaar en klanten kunnen weigeren mee te gaan. Een goede transactie begint daarom met een inventarisatie van welke contracten wisselbepalingen kennen.
Waar het misgaat
De grootste verrassing is doorgaans de overgang van onderneming: partijen gaan ervan uit dat zij kunnen kiezen welke werknemers meegaan, terwijl de wet dat bepaalt. Een tweede risico is het achterblijven van contracten waarvoor geen toestemming is verkregen, waardoor de koper zonder leverancier of huurovereenkomst komt te zitten. Ten derde blijft de verkopende vennootschap achter als lege huls, wat problemen geeft als er later toch aanspraken opkomen.
Verwante begrippen
De transactie is het alternatief voor de aandelenoverdracht, hangt samen met due diligence en met de cessie van vorderingen.
Twijfelt u tussen aandelen en activa? Onze ondernemingsrecht advocaten zetten de gevolgen naast elkaar.
Wilt u dieper op dit onderwerp ingaan? Lees ons uitgebreide artikel Activa-passiva transactie: asset deal stap voor stap.