De echtscheidingsprocedure is de gerechtelijke weg waarlangs een huwelijk wordt ontbonden. Zij begint met een verzoekschrift bij de rechtbank en eindigt pas met de inschrijving van de beschikking in de registers van de burgerlijke stand.
Wettelijke basis
Artikel 1:151 BW geeft de enige grond: duurzame ontwrichting van het huwelijk. Die hoeft niet te worden bewezen; de stelling van één echtgenoot volstaat in de praktijk. Artikel 1:163 BW bepaalt dat de echtscheiding tot stand komt door inschrijving in de registers, die binnen zes maanden na de beschikking moet plaatsvinden. Artikel 815 Rv stelt eisen aan het verzoekschrift, waaronder het ouderschapsplan bij minderjarige kinderen. Procesvertegenwoordiging door een advocaat is verplicht. Bij een eenzijdig verzoek krijgt de andere echtgenoot de gelegenheid verweer te voeren en zelf verzoeken te doen over alimentatie, verdeling en de kinderen. Artikel 822 Rv maakt voorlopige voorzieningen mogelijk voor de duur van de procedure, bijvoorbeeld over het gebruik van de woning en over de kinderen.
Hoe het in de praktijk werkt
Zijn partijen het eens, dan volstaat een gemeenschappelijk verzoek met convenant en ouderschapsplan en volgt de beschikking meestal binnen enkele weken, zonder zitting. Bij een eenzijdig verzoek duurt het langer en volgt vrijwel altijd een mondelinge behandeling. De voorlopige voorzieningen zijn dan het belangrijkste instrument om rust te scheppen: zij worden op korte termijn behandeld en gelden tot de echtscheiding is ingeschreven.
Waar het misgaat
Partijen vergeten de inschrijving binnen zes maanden, waardoor de beschikking haar kracht verliest en de procedure opnieuw moet. Een tweede fout is het achterwege laten van voorlopige voorzieningen terwijl de situatie thuis onhoudbaar is. Ten derde wordt de fiscale en pensioentechnische kant pas na de scheiding bekeken, terwijl die het onderhandelingsresultaat bepaalt.
Verwante begrippen
De procedure hangt samen met het echtscheidingsconvenant, het ouderschapsplan en de echtscheiding op gemeenschappelijk verzoek.
Staat u voor een scheiding? Onze familierecht advocaten bespreken de route die bij uw situatie past.
