Als ondernemer in Nederland moet je weten wanneer en hoe je echt goed aangifte doet van fraude of diefstal bij je bedrijf.
Deze criminele activiteiten kunnen je onderneming flink raken, maar met wat kennis kun je sneller reageren en je rechten beschermen.
Het op tijd en op de juiste manier aangifte doen van fraude of diefstal is ontzettend belangrijk voor ondernemers. Zo kun je schade beperken en een verzekeringsclaim indienen als dat nodig is.
Toch weten veel ondernemers niet precies welke stappen ze moeten zetten als ze hiermee te maken krijgen.
Dit artikel geeft een complete gids over het herkennen van fraude en diefstal, het juiste moment voor aangifte, en praktische stappen voor een goede melding.
Je vindt hier ook tips over preventie en de rol van verschillende instanties.
Wat is een ‘Aangifte’ voor Ondernemers?
Een aangifte voor ondernemers betekent dat je een strafbaar feit tegen je bedrijf meldt bij de politie of justitie. Dit is dus anders dan je belastingaangifte bij de Belastingdienst.
Definitie en wettelijke basis
Aangifte doen houdt in dat je als ondernemer officieel melding maakt van een strafbaar feit bij de juiste autoriteiten.
Dit kan bij de politie, het Openbaar Ministerie of een andere opsporingsinstantie.
De wettelijke basis vind je in het Wetboek van Strafvordering. Artikel 161 geeft iedereen het recht om aangifte te doen.
Je mag als ondernemer aangifte doen als persoon én namens je bedrijf. Dat geldt ongeacht de rechtsvorm van je onderneming.
Belangrijk daarbij:
- Je aangifte moet kloppen
- Valse aangifte is strafbaar
- Je mag mondeling of schriftelijk aangifte doen
- Er zijn geen kosten aan verbonden
Verschil tussen fraude en diefstal
Diefstal is het stelen van spullen die van iemand anders zijn. Denk als ondernemer aan het wegnemen van voorraad, apparatuur of contant geld.
Fraude is breder en draait om bedrog in allerlei vormen.
Voorbeelden zijn:
- Oplichting door klanten of leveranciers
- Valsheid in geschrifte
- Computerfraude
- Identiteitsfraude
Het verschil is belangrijk, want de straf en het bewijs verschillen per geval.
Bij diefstal moet je aantonen dat spullen echt zijn weggenomen. Bij fraude draait het om opzettelijk misleiden.
Veelvoorkomende vormen bij ondernemers:
- Winkeldiefstal
- Inbraak in bedrijfspanden
- Creditcardfraude
- Factuurvervalsing
Wanneer ben je verplicht aangifte te doen?
In Nederland bestaat geen algemene plicht om aangifte te doen van strafbare feiten. Je kiest dus zelf of je aangifte doet.
Uitzonderingen zijn er wel:
- Bij witwassen (Wet ter voorkoming van witwassen)
- Voor bepaalde beroepen zoals notarissen en accountants
- Bij vermoedens van terrorismefinanciering
In de praktijk ontkom je er vaak niet aan:
- Verzekeraars eisen meestal een aangifte voor een claim
- Je wilt schade verhalen op de dader
- Je wilt herhaling voorkomen
De KvK raadt ondernemers aan altijd aangifte te doen bij fraude of diefstal. Zo help je ook mee aan betere statistieken en preventie.
Termijnen:
- Er is geen wettelijke termijn voor aangifte
- Bewijs kan wel verdwijnen als je te lang wacht
- Verzekeraars hanteren vaak eigen termijnen
Wanneer Moet Je Aangifte Doen van Fraude of Diefstal?
Ondernemers doen aangifte zodra ze concrete aanwijzingen zien van fraude of diefstal. Bij ernstige misdrijven ben je verplicht aangifte te doen, in andere gevallen mag je het zelf bepalen.
Signalen en herkenning van fraude
Fraude herken je meestal aan onverklaarbare financiële verschillen. Ontbrekende voorraad, rare kasverschillen of verdwenen geld springen er vaak uit.
Financiële signalen:
- Verschillen in de boekhouding die je niet kunt verklaren
- BTW-aangiften die niet overeenkomen met je echte omzet
- Plotseling hogere zakelijke kosten
- Facturen voor leveringen die nooit zijn gebeurd
Gedragssignalen bij werknemers:
- Medewerkers die nooit vakantie nemen
- Ongebruikelijke werktijden zonder duidelijke reden
- Defensief reageren op vragen over geldzaken
- Plotselinge veranderingen in levensstijl
Digitale fraude herken je aan onbekende transacties, gehackte accounts of verdachte e-mails.
Zorg dat je bewijsmateriaal veiligstelt voordat je aangifte doet. Dat maakt het voor de politie een stuk makkelijker.
Typische scenario’s voor ondernemers
CEO-fraude komt opvallend vaak voor. Criminelen doen zich voor als directeur en sturen mails of bellen om spoedbetalingen los te krijgen.
Faillissementsfraude raakt vooral leveranciers. Een bedrijf bestelt grote hoeveelheden en verdwijnt dan zonder te betalen.
Met identiteitsfraude gebruiken criminelen bedrijfsgegevens voor nepbestedingen. Dat kan je reputatie flink schaden.
Bij internetoplichting betalen ondernemers voor spullen die nooit geleverd worden. Of je levert zelf iets en krijgt nooit betaald.
Werknemersfraude zie je vaak bij kasbeheer of voorraadbeheer. Soms stelen werknemers geld of maken ze valse facturen aan.
BTW-fraude door medewerkers of zakenpartners kan tot problemen met de Belastingdienst leiden. Je blijft als ondernemer verantwoordelijk voor de juiste aangifte.
Voorschotfraude draait om vooraf betalen voor diensten die nooit geleverd worden. Vooral kleine ondernemers zijn hier kwetsbaar.
Juridische verplichtingen en termijnen
De wet verplicht je om ernstige misdrijven te melden. Denk aan fraude boven bepaalde bedragen of geweldsmisdrijven.
Verplichte aangifte bij:
- Fraude die het voortbestaan van je bedrijf bedreigt
- Geweld tegen je personeel of klanten
- Cybercrime met grote gevolgen
- Witwassen van geld
Bij andere strafbare feiten bepaal je zelf of je aangifte doet. Bij klachtdelicten kan de politie pas na jouw aangifte iets doen.
Belangrijke termijnen:
- Geen wettelijke termijn voor aangifte
- Bewijs verdwijnt snel, dus wacht niet te lang
- Voor BTW-correcties heb je vijf jaar
- Inkomstenbelasting-aanpassingen hebben weer andere termijnen
Handel snel om bewijs te bewaren. Digitale sporen verdwijnen vaak sneller dan je denkt.
De politie moet elke aangifte opnemen, ongeacht het bedrag of soort fraude.
Hoe Maak Je Succesvol Aangifte?
Wil je aangifte doen van fraude of diefstal, dan moet je goed voorbereid zijn en de juiste documenten meenemen.
Timing en volledigheid maken echt het verschil.
Benodigde documentatie en bewijsmateriaal
Goede documentatie is de basis van een sterke aangifte. Verzamel alle relevante bewijsstukken voordat je naar de politie stapt.
Financiële documenten zijn belangrijk om de schade aan te tonen. Denk aan facturen van gestolen spullen, bonnetjes van aankopen, en bankafschriften met verdachte transacties.
Met je boekhoudsoftware kun je vaak rapporten uitdraaien die het verschil tussen verwachting en werkelijkheid laten zien. Die zijn handig om de schade exact te onderbouwen.
Bij diefstal van spullen heb je foto’s, aankoopbewijzen en inventarislijsten nodig. Gaat het om digitale fraude, dan zijn screenshots, verdachte e-mails en logbestanden onmisbaar.
Getuigenverklaringen van medewerkers of klanten versterken je verhaal. Camerabeelden, alarmrapporten en beveiligingslogs zijn ook waardevol bewijs.
Stappenplan voor de aangifte
Het aangifteproces verloopt volgens een vaste volgorde. Ondernemers kunnen die stap voor stap doorlopen.
Snelheid is belangrijk, maar lever niet in op volledigheid.
Stap 1: Directe actie
Neem binnen 24 uur contact op met de politie. Bij financiële fraude: waarschuw meteen de bank.
Stap 2: Aangifte indienen
Ga naar het dichtstbijzijnde politiebureau of gebruik het online aangifteportaal. Neem alle verzamelde documenten mee.
Stap 3: Proces-verbaal controleren
Controleer het proces-verbaal nadat het is opgemaakt. Fouten kunnen later echt lastig zijn bij verzekeringsclaims.
Stap 4: Kopieën bewaren
Bewaar kopieën van alles wat je indient. Je hebt ze nodig voor verzekeraars en juridische procedures.
Na de aangifte: wat gebeurt er?
De politie start meteen met het onderzoek na de aangifte. Hoe snel het gaat hangt af van allerlei factoren.
Je krijgt een zaaknummer voor alle communicatie. Verzekeraars vragen altijd om dat nummer.
De onderzoekstijd wisselt nogal. Simpele diefstallen zijn soms binnen weken afgerond, maar complexe fraude kan maanden duren.
De politie houdt je op de hoogte via telefoon of e-mail. Je mag zelf ook altijd bellen voor updates.
Soms leidt het tot arrestaties of rechtszaken, soms niet. Ook zonder arrestaties helpt een officiële aangifte bij claims en belastingzaken.
Specifieke Aandachtspunten bij Aangifte van Fraude en Diefstal
Bij het doen van aangifte moeten ondernemers letten op specifieke aspecten. Btw-fraude vraagt om andere documenten dan diefstal van bedrijfsmiddelen.
Btw-gerelateerde fraude en aangifte
Btw-fraude is echt een vak apart. Je moet specifieke documenten en gegevens aanleveren.
Het btw-identificatienummer van jezelf en van verdachte partijen is belangrijk. Die nummers helpen het onderzoek vooruit.
Bewaar alle facturen bij verdachte transacties. Zo toon je het exacte btw-bedrag dat mogelijk fout is gegaan.
De politie kan via de Belastingdienst btw-gegevens opvragen. Controleer daarom je eigen btw-aangifte goed op fouten.
Zitten er afwijkingen in je aangifte? Dat kan wijzen op fraude door anderen.
Belangrijke documenten voor btw-fraude aangifte:
- Originele facturen met btw-nummers
- Bank- en giroafschriften
- Kopieën van btw-aangiftes
- Correspondentie met verdachte partijen
Diefstal van bedrijfsmiddelen
Diefstal vraagt om een nauwkeurige inventarisatie. Zet alle gestolen items op een rij, inclusief aankoopprijzen.
Fotomateriaal van de schade helpt het onderzoek. Maak foto’s van geforceerde sloten, kapotte ramen, noem maar op.
De tijdlijn doet ertoe. Noteer wanneer je de spullen voor het laatst zag en wanneer je de diefstal ontdekte.
Voor dure apparatuur zijn serienummers en aankoopbewijzen onmisbaar. Die helpen de politie bij het terugvinden van spullen.
Heb je beveiligingsbeelden? Sla ze op en geef kopieën aan de politie.
Interne versus externe fraude
Interne fraude door werknemers vraagt om een voorzichtige aanpak. Arbeidsrecht en strafrecht lopen dan vaak door elkaar.
Bij verdenking van werknemersfraude: vraag eerst juridisch advies. Een verkeerde stap kan arbeidsrechtelijke claims opleveren.
Externe fraude door klanten of leveranciers is simpeler. Je kunt direct aangifte doen.
CEO-fraude en phishing vallen hieronder. Je hoeft dan geen rekening te houden met interne procedures.
Bewijsmateriaal bewaren verschilt per type fraude. Interne fraude vraagt vaak om personeelsdossiers en computerdata.
De Rol van Belastingdienst en Andere Instanties
Verschillende organisaties werken samen bij fraude- of diefstalaangifte. De Belastingdienst helpt bij belastingzaken, politie en andere instanties doen het opsporingswerk.
Samenwerking met de Belastingdienst
De Belastingdienst helpt je met het aanpassen van je aangifte na fraude of diefstal. Via Mijn Belastingdienst kun je online contact opnemen.
Meld je situatie meteen bij de Belastingdienst. Vooral bij:
- Gestolen administratie of boekhouding
- Verloren btw-bonnetjes en facturen
- Frauduleuze transacties die je winst raken
De Belastingdienst kan uitstel geven voor aangiften. Zo krijg je tijd om je administratie weer op orde te brengen.
Is fraude of diefstal bewezen? Dan kun je je aangifte herzien. De Belastingdienst werkt mee aan correcties.
Via Mijn Belastingdienst meld je alles digitaal. Daar vind je ook formulieren en contact met adviseurs.
Inschakelen van de politie en andere autoriteiten
Na ontdekking van fraude of diefstal doe je aangifte bij de politie. Het proces-verbaal geldt als bewijs voor andere instanties.
De politie onderzoekt de zaak en maakt een officieel rapport. Dat rapport heb je nodig voor:
- Verzekeringsclaims
- Belastingaanpassingen
- Juridische procedures
Het Openbaar Ministerie pakt zware fraudezaken op. Zij kunnen strafrechtelijk vervolgen.
Banken werken samen met de politie bij financiële fraude. Ze kunnen rekeningen blokkeren en transacties checken.
De Autoriteit Financiële Markten (AFM) bemoeit zich met complexe financiële fraude. Zij geven advies over vervolgstappen.
Houd alle instanties op de hoogte van ontwikkelingen. Goede communicatie helpt echt.
Ondersteuning vanuit KVK en brancheorganisaties
KVK geeft gratis advies over de gevolgen van fraude en diefstal. Ze hebben veel ervaring met dit soort situaties.
De KVK helpt bij het maken van een plan om schade te beperken. Denk aan juridische en financiële kanten van de zaak.
Brancheorganisaties kennen de risico’s binnen hun sector. Ze bieden gerichte hulp aan leden.
Veel branches hebben eigen protocollen voor aangifte. Die bevatten sector-specifieke stappen en contacten.
Ondernemersverenigingen delen verhalen van andere slachtoffers. Daar kun je echt wat van leren.
Juridische bijstand krijg je vaak via brancheorganisaties. Leden krijgen meestal korting bij advocaten.
De KVK organiseert workshops over fraudepreventie. Je leert hoe je risico’s herkent en voorkomt.
Tips voor Preventie en Beheer
Fraude en diefstal kun je nooit helemaal voorkomen, maar slimme maatregelen helpen wel. Werk samen met je accountant en zet goede controlesystemen op.
Voorkomen van fraude in administratie
Een solide administratie is je beste bescherming tegen fraude. Stel duidelijke procedures op voor facturen en betalingen.
Scheiding van taken is essentieel. Laat nooit één persoon alles doen, van goedkeuren tot betalen.
Check bankafschriften regelmatig op verdachte transacties. Je moet elke uitgave kunnen koppelen aan een geldige factuur.
Digitale facturen met unieke nummers maken het lastiger om te frauderen. Bewaar originele documenten veilig.
Toegangsrechten tot administratiesystemen geef je alleen als het echt nodig is. Wachtwoorden regelmatig veranderen en tweestapsverificatie gebruiken? Ja, gewoon doen.
Gebruik van digitale tools en alerts
Moderne digitale tools geven ondernemers handige manieren om fraude snel te spotten. Mijn Belastingdienst Zakelijk stuurt bijvoorbeeld waarschuwingen als er iets verdachts opduikt in het bedrijfsdossier.
BTW-alerts laten ondernemers weten wanneer er opvallende patronen in hun btw-aangiftes verschijnen. De Belastingdienst stuurt deze meldingen zodra ze afwijkingen in de gegevens zien.
Boekhoudprogramma’s checken automatisch op dubbele facturen of rare bedragen. Je kunt deze systemen zo instellen dat ze meteen een seintje geven bij opvallende transacties.
Bankieren apps sturen vaak direct notificaties bij elke betaling. Zet deze meldingen aan, zodat je altijd meteen weet wat er uitgaat.
Dagelijkse rapportages uit kassasystemen houden omzet en betalingen bij. Vergelijk die cijfers regelmatig met de werkelijke bankinkomsten—het klinkt misschien als een open deur, maar het helpt echt.
Inspringen van accountant of boekhouder
Een goede accountant kan een onderneming flink helpen om fraude te voorkomen. Deze professional zet controlesystemen op die echt passen bij de zaak.
Maandelijkse reviews door een boekhouder maken het makkelijker om verdachte transacties te spotten. Focus dan vooral op vreemde uitgaven en inkomsten.
De accountant kan interne controles instellen die direct waarschuwen bij afwijkende bedragen of transacties. Zo’n systeem werkt als een soort vroege waarschuwing.
Regelmatig overleggen met de accountant over de financiën helpt om problemen in de kiem te smoren. Deze professional ziet vaak trends die je als ondernemer zelf mist.
Externe controles door een onafhankelijke accountant geven extra zekerheid over de administratie. Investeerders en kredietverstrekkers stellen dat meestal op prijs.
Veelgestelde Vragen
Ondernemers hebben verplichtingen en deadlines als ze fraude of diefstal moeten melden. Goede documentatie en het volgen van de juiste stappen zijn daarbij onmisbaar.
Wat zijn de verplichtingen van ondernemers bij het doen van aangifte van fraude of diefstal?
Als je fraude of diefstal ontdekt, moet je direct aangifte doen bij de politie. Die plicht geldt, ongeacht hoeveel schade je hebt.
Je hoort alles wat je weet eerlijk en volledig te rapporteren. Als je informatie achterhoudt, kun je juridische problemen krijgen.
Meld het incident ook op tijd bij je verzekeraar. De meeste verzekeringen willen binnen 24 tot 48 uur na ontdekking op de hoogte zijn.
Op welke termijnen moet een ondernemer aangifte doen van fraude of diefstal?
Doe zo snel mogelijk aangifte bij de politie, liefst binnen 24 uur. Er is geen harde wettelijke termijn, maar hoe sneller, hoe beter.
Voor verzekeringsclaims gelden strikte termijnen. Meestal ligt dat tussen de 24 uur en 5 werkdagen, afhankelijk van je polis.
Moet het incident gevolgen hebben voor de bedrijfsvoering? Dan moet je de Kamer van Koophandel binnen een week informeren, vooral bij grote schade.
Welke documentatie is vereist voor een ondernemer om aangifte van fraude of diefstal te ondersteunen?
Verzamel financiële documenten zoals facturen, bankafschriften en boekhoudgegevens. Daarmee bewijs je de schade en het eigendom.
Beveiligingsmateriaal—denk aan camerabeelden, toegangslogs en alarmdata—maakt je zaak sterker. Bewaar alle digitale bewijzen goed.
Leg ook correspondentie met verdachte partijen, contracten en andere communicatie vast. Getuigenverklaringen van medewerkers zijn soms ook waardevol.
Hoe kan een ondernemer aangifte van fraude of diefstal online indienen?
De politie biedt online aangiftemogelijkheden voor bepaalde vormen van fraude en diefstal via hun website. Vooral cybercrime en identiteitsfraude kun je zo melden.
Bij ingewikkelde zaken of grote schade moet je meestal toch naar het politiebureau. Daar kan een agent direct vragen stellen en bewijs bekijken.
Sommige verzekeraars laten je ook online schademeldingen doen via hun portaal. Check altijd even de voorwaarden van je verzekeraar.
Wat zijn de gevolgen voor een ondernemer die geen aangifte van fraude of diefstal doet?
Verzekeraars wijzen claims af als je niet op tijd aangifte hebt gedaan. Je draait dan zelf op voor alle schade.
Doe je geen aangifte, dan kun je juridische problemen krijgen, zeker bij belastingfraude of witwassen. De autoriteiten kunnen het zien als medeplichtigheid.
Laat je fraudeurs hun gang gaan, dan loopt niet alleen jouw bedrijf risico, maar ook anderen in de sector. Dat wil je toch niet?
Welke maatregelen kan een ondernemer nemen na het doen van aangifte van fraude of diefstal om herhaling te voorkomen?
Scheid functies binnen het bedrijf en maak autorisatieprocedures strenger. Check financiële processen regelmatig, want dat helpt echt.
Investeer in betere beveiligingssystemen, zoals camera’s en alarmen. Toegangscontrole is ook geen overbodige luxe.
Digitale beveiliging verdient tegenwoordig extra aandacht, zeker met de toename van cybercriminaliteit.
Train je personeel zodat ze verdachte situaties en fraude sneller herkennen. Het helpt als medewerkers zich veilig voelen om incidenten te melden—daar begint het vaak mee.
