Een complete gids voor procesafspraken met het Openbaar Ministerie

In het Nederlandse strafrecht duikt de term procesafspraken steeds vaker op. Wat houdt dit precies in? Simpel gesteld is het een strategische overeenkomst tussen een verdachte en het Openbaar Ministerie (OM). In plaats van een volledige en vaak onvoorspelbare rechtszaak, spreken beide partijen een concrete uitkomst af. Dit gebeurt doorgaans in ruil voor een aanzienlijke strafvermindering. Een dergelijke afspraak is geen zwaktebod, maar een pragmatische oplossing die snelheid en zekerheid biedt in een anders potentieel langdurig en stressvol traject.

De kern van een procesafspraak uitgelegd

Een procesafspraak kan het beste worden gezien als een formele schikking binnen een strafzaak. Het juridische gevecht in de rechtszaal, met alle inherente onzekerheid, wordt ingeruild voor een duidelijke overeenkomst over de op te leggen straf en de bijbehorende voorwaarden.

Deze aanpak is een relatief recent fenomeen in Nederland maar wint snel aan populariteit. De voornaamste reden is de hoge werkdruk en de capaciteitsproblemen bij zowel de rechtbanken als het OM. Door complexe en langdurige zaken via een afspraak af te handelen, wordt kostbare tijd en mankracht bespaard. Deze efficiëntieslag geeft zowel het OM als rechters de ruimte om zich te focussen op andere, urgente zaken.

De spelregels: cruciale voorwaarden voor een geldige deal

Niet elke zaak leent zich voor een procesafspraak. Er zijn twee fundamentele pijlers waarop elke overeenkomst moet rusten:

• Een bekennende verklaring van de verdachte: U moet als verdachte de feiten waarvoor u wordt vervolgd grotendeels of volledig bekennen. Zonder een bekentenis is een deal uitgesloten. Logischerwijs, want de afspraak is gebaseerd op de vaststelling van schuld.
• Rechterlijke goedkeuring: De afspraak is pas definitief nadat een onafhankelijke rechter deze heeft goedgekeurd. De rechter toetst of de overeenkomst eerlijk, rechtmatig en passend is. De rechtbank behoudt dus altijd het laatste woord.

Deze methode is ontstaan uit pragmatische noodzaak. De eerste procesafspraken vonden plaats in 2021 bij de rechtbank Limburg, specifiek om een grote achterstand in oude strafzaken weg te werken die door personeelstekorten was ontstaan. Eind 2022 gaf de Hoge Raad, de hoogste rechterlijke instantie in Nederland, officieel groen licht. Vanaf dat moment nam het gebruik van dit instrument een hoge vlucht. Steeds vaker sluiten verdachten deals met het OM om hun zaak efficiënt af te ronden.

Waarom zou u kiezen voor een procesafspraak?

De motivatie om een dergelijke overeenkomst te sluiten, varieert per zaak. Voor een verdachte is het grootste voordeel de zekerheid. U weet vooraf exact welke straf u kunt verwachten. Dit neemt de enorme stress en onzekerheid van een langdurig proces weg. Bovendien is de uiteindelijke straf vaak lager dan wanneer de zaak volledig voor de rechter wordt uitgevochten.

Een procesafspraak vervangt de rechtsgang niet, maar versnelt deze. Het biedt een voorspelbaar pad waar traditionele procedures onzeker en langdurig kunnen zijn. Het doel is een rechtvaardige uitkomst te bereiken op een efficiëntere manier.

Voor het Openbaar Ministerie ligt de winst voornamelijk in efficiëntie. Zaken die anders weken of zelfs maanden in beslag zouden nemen, kunnen nu soms in een enkele zitting worden afgerond. Dit betekent dat de beperkte capaciteit van officieren van justitie en rechters veel effectiever wordt ingezet.

Om de verschillen te verduidelijken, hebben we de belangrijkste kenmerken hieronder voor u op een rij gezet.

Vergelijking procesafspraak versus traditionele rechtszaak

Zoals de tabel illustreert, biedt de procesafspraak een voorspelbaar en sneller alternatief. Voor wie zekerheid zoekt en een langdurige, stressvolle procedure wil vermijden, kan dit een zeer aantrekkelijke optie zijn. De traditionele rechtszaak blijft echter de enige weg voor wie zijn onschuld staande houdt.

Hoe procesafspraken de Nederlandse rechtspraak veranderen

Hoewel de procesafspraken met het Openbaar Ministerie relatief nieuw zijn, hebben ze een solide juridische basis. Ze zijn niet willekeurig ontstaan, maar vormen een pragmatisch antwoord op de toenemende druk binnen ons strafrechtsysteem.

De opkomst van dit instrument is direct gekoppeld aan de nijpende capaciteitsproblemen bij zowel het OM als de Dienst Justitiële Inrichtingen (DJI). Jarenlange personeelstekorten en een toename van complexe zaken hebben geleid tot aanzienlijke achterstanden. Een procesafspraak biedt een uitweg: het versnelt de afhandeling van een zaak aanzienlijk, waardoor middelen vrijkomen voor andere, ingewikkelde dossiers.

Het kantelpunt: de Hoge Raad spreekt zich uit

Eind 2022 vond een cruciale ontwikkeling plaats. Tot dat moment werden procesafspraken wel toegepast, maar vaak op een experimentele en terughoudende basis. Er was geen landelijke duidelijkheid over de juridische houdbaarheid ervan.

Met de uitspraak van de Hoge Raad kwam hier verandering in. De Raad gaf groen licht en stelde een helder kader vast. Dit besluit was het startschot voor een gestructureerde, landelijke toepassing. Het gaf rechtbanken en advocaten het vertrouwen om dit instrument vaker en met meer zekerheid in te zetten.

De cijfers tonen deze snelle opmars duidelijk aan. Tussen 2022 en 2025 groeide het aantal gepubliceerde uitspraken van vrijwel nul naar ongeveer 550. Na de goedkeuring van de Hoge Raad verdubbelde het tempo zelfs. Dit komt neer op een stijging van gemiddeld 183 zaken per jaar, een direct gevolg van de noodzaak om achterstanden weg te werken.

Strikte voorwaarden voor een rechtsgeldige afspraak

De Hoge Raad heeft duidelijke voorwaarden gesteld om de rechtsstaat en de positie van de verdachte te beschermen. Deze voorwaarden zijn de pijlers onder elke geldige procesafspraak.

Enkele van de belangrijkste eisen zijn:

• Volledige vrijwilligheid: De verdachte moet ondubbelzinnig en uit vrije wil instemmen met de afspraak. Van druk of dwang vanuit het OM mag absoluut geen sprake zijn. De advocaat speelt hier een cruciale rol in het bewaken van deze vrijheid.
• Voldoende bewijs: De rechter moet ervan overtuigd zijn dat er, ook zonder de bekentenis die deel uitmaakt van de deal, voldoende wettig en overtuigend bewijs is voor een veroordeling. Dit voorkomt dat iemand onterecht een straf accepteert om van de zaak af te zijn.
• Marginale toetsing door de rechter: De rechter zal de afspraak niet volledig overdoen. De toetsing is 'marginaal', wat inhoudt dat de rechter controleert of de deal redelijk is en of de straf passend is binnen de wettelijke kaders. De rechter gaat dus niet op de stoel van de officier van justitie zitten.

De rechterlijke toetsing waarborgt dat de procesafspraak een volwaardig onderdeel van de rechtspraak blijft en niet verwordt tot 'achterkamertjesjustitie'. Het is een controlemechanisme dat de eerlijkheid van het proces bewaakt.

Deze ontwikkeling laat zien hoe het rechtssysteem zich aanpast aan de realiteit. Net zoals alternatieve geschillenbeslechting, zoals wat is een geschillencommissie, buiten het strafrecht moderniseert, doen procesafspraken dat binnen het strafrecht. Het doel blijft hetzelfde: een rechtvaardige en efficiënte oplossing vinden.

Een procesafspraak is geen vervanging voor een sepot of een volledige rechtszaak, maar een extra mogelijkheid. Het voorkomen van een strafblad via een sepot of vrijspraak blijft uiteraard een belangrijk doel; lees hier meer over de mogelijkheden om een strafblad te voorkomen.

Het volledige traject van een procesafspraak stap voor stap

Hoe komt een procesafspraak in de praktijk tot stand? Het is geen kwestie van een formulier invullen, maar een zorgvuldig onderhandelingsproces met duidelijke fases. We nemen u mee door het hele traject, van het eerste initiatief tot de uiteindelijke goedkeuring door de rechter. Zo krijgt u een helder beeld van wat u kunt verwachten.

In de praktijk begint het traject van procesafspraken met het Openbaar Ministerie vrijwel altijd met een initiatief van de verdediging, dus van uw advocaat. Het komt zelden voor dat de officier van justitie zelf de eerste stap zet met een voorstel. Een ervaren advocaat kan na een grondige analyse van het dossier goed inschatten of een procesafspraak een realistische en verstandige optie is.

De start: initiatief en voorbereiding

Alles begint met een strategische afweging. Uw advocaat analyseert het dossier, weegt de bewijskracht en bespreekt met u de verschillende scenario's. Is het bewijs tegen u overweldigend? Lijkt een volledige vrijspraak onwaarschijnlijk? Dan kan het verkennen van een procesafspraak een slimme zet zijn.

Als u besluit deze weg in te slaan, legt uw advocaat contact met de behandelend officier van justitie. Dit is een cruciale fase waarin de contouren van een mogelijke deal worden verkend. Er wordt besproken welke feiten u bereid bent te bekennen en welke straf de verdediging redelijk acht.

De onderhandelingen: het hart van het proces

Na het eerste contact starten de daadwerkelijke onderhandelingen. Dit is een tactisch proces waarin uw advocaat en de officier van justitie tot een overeenkomst proberen te komen waar beide partijen mee kunnen leven. Tijdens deze gesprekken komt alles op tafel.

De volgende elementen komen doorgaans aan bod:

• De tenlastelegging: Welke specifieke strafbare feiten bekent u precies? Soms kan een deel van de aanklacht worden geschrapt in ruil voor een bekentenis op andere punten.
• De strafeis: Wat stelt het OM voor als straf? Dit betreft meestal een concrete gevangenisstraf, taakstraf of geldboete.
• De strafkorting: In ruil voor uw medewerking – u bespaart justitie immers veel tijd en middelen – wordt een strafkorting toegepast. De Hoge Raad heeft bepaald dat deze korting maximaal een derde van de normaal op te leggen straf mag zijn.
• Bijkomende voorwaarden: Denk aan een ontnemingsvordering (het afpakken van crimineel verkregen vermogen) of andere specifieke voorwaarden die aan de deal verbonden worden.

Deze onderhandelingen zijn strikt vertrouwelijk. De informatie die wordt uitgewisseld, kan niet zomaar tegen u worden gebruikt als de deal onverhoopt niet doorgaat.

Een procesafspraak is geen koehandel, maar een weloverwogen juridische afweging. De onderhandelingen vereisen diepgaande kennis van de zaak, een realistische inschatting van de kansen en een sterke onderhandelingspositie.

De overeenkomst en de zitting

Wanneer er een akkoord is bereikt, worden alle afspraken schriftelijk vastgelegd in een overeenkomst. Dit document ondertekent u samen met uw advocaat, en ook de officier van justitie plaatst zijn handtekening. Hierin staat tot in detail beschreven wat er is afgesproken.

Vervolgens wordt er een speciale zitting bij de rechtbank gepland. Dit is geen inhoudelijke behandeling van de zaak, maar een zitting die specifiek gericht is op het beoordelen van de gemaakte procesafspraak. Tijdens deze zitting zal de rechter u persoonlijk vragen of u vrijwillig en weloverwogen met de afspraak heeft ingestemd.

De toetsing door de rechter: de laatste horde

De rechter heeft het laatste woord. Hij of zij toetst de afspraak aan een aantal belangrijke criteria. Deze toetsing is essentieel om de rechtsstatelijkheid te garanderen en ervoor te zorgen dat alles eerlijk verloopt.

De rechter controleert de volgende punten:

1. De bewijsminimum-check: Is er, los van uw bekentenis, voldoende wettig en overtuigend bewijs in het dossier om tot een veroordeling te komen? Dit voorkomt dat onschuldige mensen onder druk een deal sluiten.
2. Vrijwilligheid: Heeft u de afspraak echt uit vrije wil gesloten, zonder dat er ongepaste druk op u is uitgeoefend? De rechter zal dit nadrukkelijk bij u verifiëren.
3. De redelijkheid van de straf: Is de afgesproken straf passend en rechtvaardig, gezien de feiten en omstandigheden? De rechter voert hierbij een 'promiscuïteitstoets' uit: de straf mag niet onbegrijpelijk veel afwijken van wat in vergelijkbare zaken wordt opgelegd.

Als de rechter oordeelt dat aan alle voorwaarden is voldaan, keurt hij de procesafspraak goed en legt de afgesproken straf op in een vonnis. Daarmee is de zaak definitief afgerond. Mocht de rechter de deal afwijzen, wat zelden gebeurt, dan wordt de zaak terugverwezen en volgt alsnog een reguliere strafprocedure.

De voordelen en risico's eerlijk afgewogen

Een procesafspraak kan een strategisch verstandige keuze zijn, maar het is geen route zonder risico's. Voordat u deze weg inslaat, is het cruciaal om zowel de kansen als de valkuilen scherp voor ogen te hebben. Laten we de medaille van beide kanten bekijken, zodat u een weloverwogen beslissing kunt nemen.

Het traject van een procesafspraak met het Openbaar Ministerie volgt een aantal vaste stappen. De onderstaande visualisatie laat zien hoe dit in de praktijk werkt: van de eerste onderhandelingen tot het uiteindelijke oordeel van de rechter.

Zoals de afbeelding illustreert, is elke fase – van onderhandeling tot rechterlijke goedkeuring – een sleutelmoment. Hier maakt deskundig juridisch advies het verschil.

De concrete voordelen voor u als verdachte

De overweging om een procesafspraak te maken, komt vaak voort uit duidelijke en aantrekkelijke voordelen. Het gaat vooral om het creëren van zekerheid en controle in een situatie die anders extreem onvoorspelbaar kan zijn.

• Zekerheid over de uitkomst: Dit is wellicht het grootste voordeel. U weet van tevoren exact welke straf u kunt verwachten. De stress van een lange, slopende rechtszaak vol onzekerheid wordt hiermee weggenomen.
• Een lagere straf: In ruil voor uw medewerking en het besparen van tijd en middelen voor justitie, ontvangt u vrijwel altijd een strafkorting. Deze korting kan oplopen tot een derde van de oorspronkelijke eis, wat een aanzienlijk verschil maakt.
• Snelheid en efficiëntie: Een procesafspraak leidt tot een snelle afronding van de zaak. In plaats van maanden of zelfs jaren procederen, kan alles vaak in één zitting worden afgerond. Dit bespaart niet alleen advocaatkosten, maar stelt u ook in staat sneller verder te gaan met uw leven.
• Publiciteit vermijden: Grote, langdurige rechtszaken trekken vaak de aandacht van de media. Een snelle, efficiënte afdoening via een procesafspraak kan ongewenste publiciteit en de bijkomende reputatieschade aanzienlijk beperken.

De risico's en nadelen die u moet kennen

Tegenover deze voordelen staan serieuze risico's en nadelen die u niet mag onderschatten. U geeft namelijk bepaalde rechten op die in een normale rechtszaak vanzelfsprekend zijn.

Een groot risico is het opgeven van procedurele rechten. U doet afstand van de mogelijkheid om getuigen op te roepen, het bewijs tot in detail aan te vechten of in hoger beroep te gaan. Zodra de rechter de deal goedkeurt, is deze in principe definitief.

Een ander punt van zorg is wat er gebeurt als de rechter de afspraak onverwacht afwijst. Hoewel dit zelden voorkomt, zijn de gevolgen groot. De zaak wordt dan alsnog inhoudelijk behandeld, maar uw eerdere bereidheid om te bekennen kan psychologisch in uw nadeel werken.

Een procesafspraak sluiten betekent dat u het recht op een volledig gevecht inruilt voor de zekerheid van een voorspelbare uitkomst. Die afweging vormt de kern van uw beslissing en vraagt om een diepgaande analyse van uw specifieke zaak.

De positie van het slachtoffer

Een aspect dat vaak onderbelicht blijft, is de positie van het slachtoffer. Slachtoffers hebben het recht om gehoord te worden, maar een snelle procesafspraak kan hun soms het gevoel geven dat de zaak niet de volledige aandacht krijgt die het verdient.

De wens voor een efficiënte afdoening kan hier op gespannen voet staan met de belangen van het slachtoffer. De rechter zal deze belangen altijd meewegen, maar de dynamiek is anders dan bij een volledige, openbare rechtszitting.

Analyse van voordelen en risico's voor de verdachte

Om de afweging helder te maken, zetten we de belangrijkste voordelen en risico's voor u als verdachte systematisch tegenover elkaar in deze tabel.

De keuze voor een procesafspraak is dus een strategische beslissing met verstrekkende gevolgen. Het is een balans tussen het verkrijgen van zekerheid en het opgeven van fundamentele verdedigingsrechten. Alleen als u beide kanten van het verhaal volledig begrijpt, kunt u de juiste keuze maken.

Waarom een strafrechtadvocaat onmisbaar is

Een procesafspraak met het Openbaar Ministerie is geen informeel gesprek, maar een complexe en strategische onderhandeling. U zit aan tafel met een professional – de officier van justitie – voor wie dit dagelijkse praktijk is. Zonder gespecialiseerde juridische bijstand begint u dit traject met een aanzienlijke achterstand. Een ervaren strafrechtadvocaat is hier geen luxe, maar een absolute noodzaak.

De rol van uw advocaat is veel breder dan enkel adviseren. Hij of zij is uw strateeg, uw onderhandelaar en de bewaker van uw rechten. De inzet is hoog, en de uitkomst heeft directe gevolgen voor uw toekomst.

De strategische analyse van uw dossier

Voordat er ook maar één woord met het OM wordt gewisseld, begint het cruciale werk: de diepgaande analyse van uw strafdossier. Dit is de fundering waarop de gehele verdedigingsstrategie wordt gebouwd. Zonder deze stap is elke onderhandeling een sprong in het duister.

De advocaat beoordeelt met een objectieve, kritische blik de bewijskracht van het OM.

• Hoe sterk is het bewijs daadwerkelijk?
• Zijn er procedurefouten gemaakt die de verdediging kan gebruiken?
• Welke bewijsstukken zijn zwak en waar liggen de kansen voor de verdediging?

Alleen met een messcherpe analyse van deze punten kan een realistische inschatting worden gemaakt of een gunstige deal haalbaar is. Een advocaat van Law & More weegt de risico's van een volledige rechtszaak zorgvuldig af tegen de voordelen van een procesafspraak met het Openbaar Ministerie. Deze afweging vormt de basis voor elke weloverwogen beslissing.

De onderhandelaar aan uw zijde

Is de conclusie dat een procesafspraak de beste route is? Dan treedt uw advocaat op als uw vertegenwoordiger in de onderhandelingen. De officier van justitie kent de wet, de richtlijnen en de jurisprudentie door en door. Uw advocaat herstelt het evenwicht en zorgt voor een gelijk speelveld.

Een goede advocaat weet precies hoe ver hij kan gaan, welke strafkorting reëel is en welke voorwaarden acceptabel zijn. Hij kent de argumenten die de officier zal gebruiken en heeft daar een passend antwoord op. Vergelijk het met een schaakspel: elke zet is zorgvuldig overwogen.

De waarde van een goede advocaat ligt niet alleen in juridische kennis, maar ook in de kunst van het onderhandelen. Het is de ervaring die het verschil maakt tussen een redelijke deal en een uitstekende uitkomst.

Bescherming van uw rechten en belangen

Gedurende het hele traject bewaakt uw advocaat uw fundamentele rechten. Hij zorgt ervoor dat u tot in detail begrijpt welke rechten u opgeeft door een deal te sluiten, zoals het recht op hoger beroep. Bovendien controleert de advocaat of de afspraak volledig vrijwillig tot stand komt, zonder enige vorm van ongepaste druk.

De uiteindelijke overeenkomst wordt door uw advocaat juridisch tot op de komma getoetst.

• Zijn alle afspraken glashelder en ondubbelzinnig geformuleerd?
• Bevatten de kleine lettertjes geen verborgen valkuilen?
• Is de afgesproken straf in lijn met wat in vergelijkbare zaken wordt opgelegd?

De expertise van een gespecialiseerde strafrechtadvocaat is onmisbaar om de risico’s te minimaliseren en het best mogelijke resultaat te behalen. Het is een investering in zekerheid en een rechtvaardige afloop van uw zaak.

Veelgestelde vragen over procesafspraken

De theorie achter procesafspraken met het Openbaar Ministerie is één ding, maar hoe werkt het in de praktijk? In de spreekkamer krijg ik vaak concrete vragen van cliënten. Hieronder behandel ik de meest gestelde vragen, met antwoorden die ingaan op de nuances en u de praktische inzichten geven die u nodig heeft.

Wat gebeurt er als de rechter de procesafspraak afwijst?

Dit is een scenario waar veel cliënten zich zorgen over maken. Hoewel het in de praktijk zelden gebeurt, is het belangrijk om de gevolgen te kennen. Eenvoudig gezegd: als de rechter de afspraak afwijst, vervalt de gehele overeenkomst. De deal is van tafel.

De zaak wordt dan als het ware teruggezet naar de startpositie. Er zal een nieuwe, reguliere zitting worden gepland waarop de zaak volledig inhoudelijk wordt behandeld. Het Openbaar Ministerie moet dan alsnog het bewijs presenteren, de verdediging kan getuigen oproepen en de rechter is weer volledig vrij om te oordelen over schuld en straf.

Een cruciaal punt hierbij is uw bekentenis. De bekentenis die u heeft afgelegd als onderdeel van de afgewezen deal, mag juridisch gezien niet tegen u worden gebruikt. De wet beschermt u hiertegen. Psychologisch kan het echter wel een rol spelen, wat de noodzaak van goede juridische begeleiding onderstreept.

Een afwijzing door de rechter is de ultieme veiligheidsklep van het systeem. Het garandeert dat de efficiëntie van een deal nooit ten koste gaat van een fundamenteel rechtvaardige uitkomst.

Een rechter wijst een afspraak alleen af bij serieuze bezwaren, bijvoorbeeld wanneer:

• Het bewijs, los van de bekentenis, flinterdun is.
• De rechter ernstige twijfels heeft over de vrijwilligheid van uw medewerking.
• De afgesproken straf onbegrijpelijk laag is en geen recht doet aan de ernst van de zaak of de belangen van het slachtoffer.

Heeft een procesafspraak invloed op mijn strafblad?

Ja, absoluut. Een procesafspraak heeft een directe en significante invloed op uw strafblad. Een goedgekeurde afspraak leidt namelijk altijd tot een definitieve veroordeling door de rechter. De straf die is afgesproken – of dat nu een gevangenisstraf, taakstraf of geldboete is – wordt officieel vastgelegd in een vonnis.

Dit vonnis wordt vervolgens geregistreerd in uw justitiële documentatie, in de volksmond uw strafblad. Een procesafspraak is dus geen manier om een strafblad te vermijden. Het is een methode om de inhoud van dat strafblad van tevoren vast te leggen en te beperken.

Het is belangrijk dit te onderscheiden van andere afdoeningen:

• Sepot: Als het OM de zaak seponeert, volgt er geen veroordeling en dus ook geen aantekening op uw strafblad.
• Transactie/Strafbeschikking: Dit zijn ook afdoeningen die een aantekening opleveren, maar dan zonder de formele goedkeuring van een rechter.

De veroordeling na een procesafspraak telt bovendien mee als u in de toekomst opnieuw met justitie in aanraking komt (recidive). Dit kan dan leiden tot een zwaardere straf.

Kan ik een procesafspraak maken bij een gedeeltelijke bekentenis?

Dit is een genuanceerde vraag. Het uitgangspunt is inderdaad dat u de feiten bekent. In de praktijk is het echter niet altijd zwart-wit. Een allesomvattende bekentenis is niet altijd een harde eis, maar u moet wel de kern van de beschuldigingen erkennen.

Een procesafspraak is zeker een optie als u bepaalde feiten bekent, maar andere onderdelen van de aanklacht betwist. De onderhandelingen met het OM richten zich dan op de feiten die u wél erkent. De deal kan dan bijvoorbeeld inhouden dat het OM de betwiste onderdelen laat vallen in ruil voor uw bekentenis op de andere punten.

Dit zien we vaak in complexe zaken, zoals grote fraude- of drugszaken. U kunt bijvoorbeeld bekennen dat u een rol had bij één specifiek transport, maar stellig ontkennen dat u betrokken was bij andere transporten die ook in de aanklacht staan. De afspraak wordt dan enkel gebaseerd op wat u toegeeft.

Wat echter niet kan, is een procesafspraak maken als u de essentie van het strafbare feit ontkent. U kunt niet zeggen: "Ik beken dat ik aanwezig was, maar ik heb niets strafbaars gedaan." Er moet een duidelijke schuldbekentenis zijn over een concreet strafbaar feit.

Hoe wordt de positie van het slachtoffer meegewogen?

De positie van het slachtoffer is een steeds belangrijker aandachtspunt. In het verleden was er kritiek dat deze deals te veel een onderonsje waren tussen het OM en de verdachte. De Hoge Raad heeft echter duidelijk gemaakt dat de belangen van het slachtoffer nadrukkelijk moeten worden meegewogen.

Wat betekent dat concreet? Bij de toetsing van de afspraak kijkt de rechter of er voldoende rekening is gehouden met het slachtoffer. Dit gebeurt op verschillende manieren:

1. Schadevergoeding: Een overeenkomst over de te betalen schadevergoeding is vaak een vast onderdeel van de deal. Dit geeft het slachtoffer sneller zekerheid over compensatie.
2. Spreekrecht: Ook bij een zitting over een procesafspraak heeft het slachtoffer spreekrecht. Ze kunnen de rechter informeren over de impact die het delict heeft gehad.
3. Toetsing door de rechter: De rechter zal de afgesproken straf mede beoordelen in het licht van de belangen van het slachtoffer. Een straf die totaal geen recht doet aan het aangedane leed, zal niet snel worden goedgekeurd.

Hoewel een procesafspraak de openbare behandeling van de zaak verkort, wordt er dus wel degelijk gestreefd naar een uitkomst die recht doet aan alle partijen. Een goede advocaat en officier van justitie anticiperen hier in hun onderhandelingen al op om de kans op een succesvolle afspraak te vergroten.

Heeft u te maken met een strafzaak en overweegt u de mogelijkheden van een procesafspraak? De strategische keuzes die u in een vroeg stadium maakt, zijn bepalend voor de uitkomst. Neem contact op met de ervaren strafrechtspecialisten van Law & More. Wij analyseren uw dossier, adviseren u over de beste strategie en voeren de onderhandelingen met de scherpte die nodig is voor het beste resultaat. Bezoek onze website voor meer informatie of om direct een afspraak te maken.