Gepubliceerd op 30 december 2025 · Laatst bijgewerkt op 31 oktober 2026
Na een alcoholcontrole boven een vaste grenswaarde meldt de politie u bij het CBR. Het CBR legt dan, los van de strafzaak, een lichte of gewone educatieve maatregel of een onderzoek naar uw rijgeschiktheid op. Tegen dat besluit maakt u binnen zes weken bezwaar, maar de ruimte voor een andere uitkomst is klein: de grenswaarden liggen vast in een ministeriële regeling.
Kansen liggen vooral bij onjuiste feiten in het proces-verbaal, fouten in de procedure of een onderzoeksrapport dat zijn conclusie niet goed onderbouwt. Hieronder leest u welke maatregel bij welk alcoholgehalte hoort, hoe de procedure verloopt en welke rechtsmiddelen u heeft. Algemene informatie over de maatregelen staat ook bij het CBR.
Let op: dit artikel gaat over de bestuursrechtelijke CBR-procedure. De strafzaak wegens rijden onder invloed (artikel 8 Wegenverkeerswet 1994) is een apart traject bij het Openbaar Ministerie, met een eigen boete of rijontzegging.
Inhoudsopgave
Op welke regels steunt de CBR-procedure?
De bevoegdheden van het CBR staan in de Wegenverkeerswet 1994 (WVW). De grenswaarden en de keuze van de maatregel staan in de Regeling maatregelen rijvaardigheid en geschiktheid 2011.
- Artikel 130 WVW: de politie meldt het aan het CBR als zij vermoedt dat u niet langer geschikt of rijvaardig bent.
- Artikel 131 WVW: het CBR legt een educatieve maatregel of een onderzoek op en kan de geldigheid van uw rijbewijs schorsen.
- Artikel 134 WVW: blijkt uit het onderzoek dat u niet geschikt of rijvaardig bent, dan verklaart het CBR uw rijbewijs ongeldig.
- Artikel 164 WVW: de politie vordert bij hoge waarden direct uw rijbewijs.
Welke maatregel hoort bij welk alcoholgehalte?
De regeling koppelt de maatregel aan het gemeten adem- of bloedalcoholgehalte. Voor beginnende bestuurders (de eerste vijf jaar na het behalen van het rijbewijs) gelden lagere grenzen.
| Maatregel | Ervaren bestuurder | Beginnende bestuurder | Artikel regeling |
|---|---|---|---|
| Lichte educatieve maatregel (LEMA) | 350 tot 435 µg/l (0,8 tot 1,0‰) | 220 tot 350 µg/l (0,5 tot 0,8‰) | Artikel 7 |
| Educatieve maatregel alcohol en verkeer (EMA) | 435 tot 785 µg/l (1,0 tot 1,8‰) | 350 tot 570 µg/l (0,8 tot 1,3‰) | Artikel 11 |
| Onderzoek naar de geschiktheid | 785 µg/l (1,8‰) of hoger | 570 µg/l (1,3‰) of hoger | Artikel 23 |
| Vordering rijbewijs door politie | 785 µg/l (1,8‰) of hoger | 570 µg/l (1,3‰) of hoger | Artikel 5 |
Grenswaarden volgens de Regeling maatregelen rijvaardigheid en geschiktheid 2011, versie geldend vanaf 1 april 2023, gecontroleerd op 29 oktober 2026 via wetten.overheid.nl.
Bij herhaling binnen vijf jaar geldt een zwaardere maatregel, ook als het gemeten gehalte lager ligt. Twee processen-verbaal wegens rijden onder invloed binnen vijf jaar kunnen al tot een EMA leiden; drie tot een onderzoek naar de geschiktheid. Ook wie weigert mee te werken aan een adem- of bloedonderzoek, krijgt een maatregel. Heeft u in de vijf jaar ervoor al een LEMA of EMA gevolgd, dan krijgt u niet opnieuw de lichtere variant.
Hoe verloopt de CBR-procedure na de alcoholcontrole?
De procedure verloopt in vijf stappen, van de melding door de politie tot een besluit over uw rijbewijs.
Stap 1: de politie meldt u bij het CBR
De politie maakt een proces-verbaal op en stuurt een melding naar het CBR (artikel 130 WVW). Ligt het gehalte op of boven 1,8‰ (beginner: 1,3‰), dan vordert de politie uw rijbewijs meteen (artikel 164 WVW). Vanaf dat moment mag u niet meer rijden.
Stap 2: het CBR beslist over de maatregel
Het CBR toetst de melding aan de regeling. Ligt het gemeten gehalte binnen een van de grenzen uit de tabel, dan volgt de maatregel in principe automatisch. Het CBR stuurt u een besluit met daarin de maatregel en de termijn waarbinnen u die moet volgen.
Stap 3: u volgt de cursus of het onderzoek
Bij een LEMA of EMA schrijft u zich in voor de cursus en rondt u die af. Bij een onderzoek naar de geschiktheid volgt een keuring door een psychiater, soms met bloedonderzoek naar alcoholgebruik. U betaalt de kosten zelf; de actuele bedragen staan op de site van het CBR.
Stap 4: schorsing als u niet meewerkt
Werkt u niet mee aan de maatregel, of betaalt u niet op tijd, dan schorst het CBR uw rijbewijs (artikel 131 WVW). Rijdt u tijdens een schorsing of na een ongeldigverklaring, dan pleegt u een strafbaar feit (artikel 9 WVW).
Stap 5: het CBR beslist na het onderzoek
Blijkt uit het onderzoek dat u niet geschikt bent, bijvoorbeeld door alcoholmisbruik, dan verklaart het CBR uw rijbewijs ongeldig (artikel 134 WVW). Daarna moet u opnieuw een rijbewijs aanvragen en aantonen dat u weer geschikt bent. Voldoet u wel aan de eisen, dan blijft uw rijbewijs geldig of krijgt u het terug.
Hoe komt u op tegen een CBR-besluit?
Tegen besluiten van het CBR staan de gewone rechtsmiddelen uit de Algemene wet bestuursrecht (Awb) open. Elke termijn is zes weken (artikel 6:7 Awb) en begint op de dag na de bekendmaking van het besluit.
| Stap | Waar | Termijn | Wetsartikel |
|---|---|---|---|
| Bezwaar | CBR | Zes weken na bekendmaking | Artikel 7:1 en 6:7 Awb |
| Beroep | Rechtbank, bestuursrecht | Zes weken na de beslissing op bezwaar | Artikel 8:1 Awb |
| Hoger beroep | Afdeling bestuursrechtspraak Raad van State | Zes weken na de uitspraak | Artikel 8:104 Awb |
| Voorlopige voorziening | Voorzieningenrechter | Zolang bezwaar of beroep loopt | Artikel 8:81 Awb |
Een bezwaar schort het besluit niet op. De maatregel blijft dus gelden zolang er niet op het bezwaar is beslist. Wilt u in de tussentijd blijven rijden, dan heeft u een voorlopige voorziening nodig.
Welke gronden werken in bezwaar en beroep?
- Het gemeten alcoholgehalte of de status van beginnende bestuurder is onjuist vastgesteld.
- Het CBR heeft een te zware maatregel gekozen, bijvoorbeeld door een eerdere overtreding mee te tellen die buiten de vijfjaarstermijn valt.
- Het keuringsrapport is niet zorgvuldig tot stand gekomen of trekt een conclusie die niet uit de bevindingen volgt.
- Het besluit is onvoldoende gemotiveerd.
Wanneer helpt een voorlopige voorziening?
De voorzieningenrechter kan het besluit tijdelijk schorsen als u een spoedeisend belang heeft (artikel 8:81 Awb). Hij kijkt ook naar de kans dat het besluit in de hoofdzaak geen stand houdt. Omdat de verkeersveiligheid zwaar weegt, wordt een voorziening alleen toegewezen als het besluit duidelijk gebreken vertoont. Het enkele belang van uw werk is meestal niet genoeg.
Kunt u het proces-verbaal van de politie aanvechten?
Ja, maar alleen met concreet tegenbewijs. Het CBR mag in beginsel uitgaan van de juistheid van een ambtsedig proces-verbaal, voor zover het gaat om wat de verbalisant zelf heeft waargenomen. Een enkele ontkenning is niet genoeg.
Tegenbewijs dat de rechter serieus neemt, is bijvoorbeeld:
- gegevens over de kalibratie of werking van het ademanalyseapparaat;
- een tijdlijn waaruit blijkt dat het tijdstip van de meting niet klopt;
- bewijs dat u ten onrechte als beginnende bestuurder bent aangemerkt, zoals de afgiftedatum van uw eerste rijbewijs;
- getuigenverklaringen of beelden die het verloop van de controle anders weergeven.
Via een inzageverzoek op grond van artikel 15 van de Algemene verordening gegevensbescherming (AVG) kunt u bij het CBR opvragen welke gegevens het over u heeft. Dat geeft inzicht in de melding en de stukken waarop het besluit steunt.
Wat zegt de rechtspraak over het keuringsrapport?
Bij een ongeldigverklaring na een onderzoek draait de procedure vaak om het rapport van de psychiater. De Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State toetst of dat rapport zorgvuldig en begrijpelijk is.
In de uitspraak van 15 november 2017 (ECLI:NL:RVS:2017:3100) oordeelde de Afdeling dat de diagnose “alcoholmisbruik in ruime zin” ook mag steunen op het gesprek met de betrokkene. Het CBR mag zo’n rapport alleen gebruiken als het geen gebreken heeft, niet tegenstrijdig is en voldoende concludent is. Dat was hier niet zo: het rapport was onvoldoende onderbouwd en het besluit werd vernietigd.
Op 17 januari 2018 (ECLI:NL:RVS:2018:108) vernietigde de Afdeling een ongeldigverklaring na een gemeten gehalte van ongeveer 2,1‰. De betrokkene stelde dat het om een eenmalige avond ging, ter viering van een nieuwe opdracht. Het rapport liet niet zien dat de psychiater die omstandigheden had meegewogen. Dat was in strijd met de zorgvuldigheidsplicht van artikel 3:2 Awb; het CBR moest een nieuw besluit nemen.
Deze uitspraken laten zien waar de kans ligt. Niet in het argument dat u uw rijbewijs nodig heeft, maar in de vraag of het rapport zijn conclusie goed onderbouwt.
Weegt het CBR uw persoonlijke belangen mee?
Nauwelijks. Het evenredigheidsbeginsel uit artikel 3:4 lid 2 Awb geldt ook voor het CBR, maar de regeling schrijft bij een bepaald alcoholgehalte een bepaalde maatregel voor. De afweging tussen verkeersveiligheid en uw belang heeft de regelgever dus grotendeels al gemaakt.
Omstandigheden die in de praktijk zelden genoeg zijn om een maatregel van tafel te krijgen:
- u heeft uw rijbewijs nodig voor uw werk;
- u verliest inkomen of dreigt uw baan te verliezen;
- u heeft zorgtaken of woont in een gebied met weinig openbaar vervoer.
Een beroep op evenredigheid heeft alleen kans bij omstandigheden die de regelgever niet heeft voorzien en die tot duidelijk onevenredige gevolgen leiden.
Krijgt u schadevergoeding na een vernietigd CBR-besluit?
Soms. Vernietigt de rechter het besluit omdat het onrechtmatig was, dan kunt u het CBR om vergoeding van de schade vragen, bijvoorbeeld voor gemiste inkomsten of gemaakte kosten. U dient dat verzoek eerst bij het CBR in; daarna kunt u naar de bestuursrechter (artikel 8:90 Awb).
U moet aantonen dat u schade heeft geleden en dat die schade door het onrechtmatige besluit is veroorzaakt. Was het besluit alleen gebrekkig gemotiveerd en neemt het CBR later een nieuw besluit met dezelfde uitkomst, dan ontbreekt vaak het verband met de schade.
Wat wij doen in een CBR-procedure
- Wij toetsen het CBR-besluit aan de grenswaarden en recidiveregels uit de regeling.
- Wij vragen de stukken op en beoordelen het proces-verbaal en het keuringsrapport.
- Wij dienen binnen zes weken bezwaar in en voeren zo nodig beroep en hoger beroep.
- Wij vragen een voorlopige voorziening aan als het besluit duidelijke gebreken heeft.
- Wij dienen na een vernietigd besluit een verzoek om schadevergoeding in (artikel 8:90 Awb).
In het kort
- Vanaf 0,8‰ (beginner 0,5‰) legt het CBR een LEMA op, vanaf 1,0‰ (beginner 0,8‰) een EMA en vanaf 1,8‰ (beginner 1,3‰) een onderzoek.
- De CBR-procedure staat los van de strafzaak wegens rijden onder invloed.
- Bezwaar, beroep en hoger beroep hebben elk een termijn van zes weken; bezwaar schort het besluit niet op.
- De beste kans ligt bij onjuiste feiten of een slecht onderbouwd keuringsrapport, niet bij persoonlijke belangen.
Meer over hoe Law & More u hierbij helpt, leest u op de pagina strafrecht advocaat.
