Cassatie is het rechtsmiddel waarmee een uitspraak, meestal van een gerechtshof, aan de Hoge Raad wordt voorgelegd. De Hoge Raad beoordeelt de feiten niet opnieuw. Hij toetst alleen of het recht juist is toegepast en of de uitspraak voldoende is gemotiveerd (artikel 79 Wet op de rechterlijke organisatie). In strafzaken staat de regeling in de artikelen 427 tot en met 448 Wetboek van Strafvordering.
Inhoudsopgave
Wat beoordeelt de Hoge Raad wel en niet?
De Hoge Raad gaat uit van de feiten die het hof heeft vastgesteld. Nieuwe getuigen of nieuw bewijs kunnen in cassatie niet worden ingebracht. Een cassatieklacht moet dus gaan over een juridische fout, zoals een verkeerde uitleg van een wetsartikel, of over een motivering die onbegrijpelijk is. Voorbeelden zijn een vormverzuim dat het hof onjuist heeft beoordeeld, of een bewezenverklaring die niet uit de gebruikte bewijsmiddelen kan volgen.
Welke termijnen gelden in een strafzaak?
Cassatie moet worden ingesteld binnen veertien dagen na de einduitspraak van het hof (artikel 432 Sv). Daarna moet de advocaat van de verdachte binnen twee maanden na de aanzegging door de griffie van de Hoge Raad een schriftuur met de cassatiemiddelen indienen (artikel 437 Sv). Zonder tijdige schriftuur verklaart de Hoge Raad het beroep niet-ontvankelijk. De verdachte kan de schriftuur niet zelf indienen; dat moet een advocaat doen.
Hoe verloopt een cassatieprocedure?
Na de schriftuur neemt een advocaat-generaal bij het parket van de Hoge Raad een conclusie: een onafhankelijk advies over de klachten. De advocaat kan daarop schriftelijk reageren. De Hoge Raad kan het beroep verwerpen, de uitspraak vernietigen en de zaak terugwijzen of verwijzen naar een ander hof, of de zaak zelf afdoen. Klachten die geen beantwoording verdienen, kan hij afdoen met een verkorte motivering (artikel 81 RO). Heeft de verdachte kennelijk onvoldoende belang, of rechtvaardigen de klachten geen behandeling, dan kan de Hoge Raad het beroep niet-ontvankelijk verklaren (artikel 80a RO).
Hoe werkt cassatie in een civiele zaak?
In civiele zaken is de cassatietermijn drie maanden na de uitspraak (artikel 402 Wetboek van Burgerlijke Rechtsvordering). De procedure begint met een procesinleiding waarin de cassatiemiddelen staan. Ook hier toetst de Hoge Raad alleen het recht en de motivering, niet de feiten.
Veelgestelde vragen
Kan ik in cassatie tegen een vonnis van de rechtbank?
In de regel niet. Eerst staat hoger beroep bij het gerechtshof open. Rechtstreeks cassatie is alleen mogelijk als hoger beroep is uitgesloten, of in een civiele zaak als beide partijen dat afspreken (sprongcassatie, artikel 398 Rv).
Hoe lang duurt een cassatieprocedure?
Dat verschilt per zaak. Tussen het instellen van cassatie en het arrest zit meestal meer dan een jaar, mede door de schriftuur, de conclusie en de reactie daarop.
Wat is cassatie in het belang der wet?
De procureur-generaal bij de Hoge Raad kan een uitspraak waartegen geen gewoon rechtsmiddel meer openstaat, voorleggen om een rechtsvraag te laten beantwoorden (artikel 78 RO). Het arrest heeft geen gevolgen voor de partijen zelf.
Verwante begrippen
Zie ook hoger beroep in een strafzaak, vormverzuim, bewijs in strafzaken en hoger beroep.
Ons kantoor treedt in strafzaken zelf op bij de Hoge Raad. Onze advocaten strafrecht beoordelen of een arrest van het hof aanknopingspunten biedt voor cassatie. Wilt u weten wat dit voor uw zaak betekent? Plan een gratis kennismakingsgesprek.