De last onder bestuursdwang is de zwaarste van de twee herstelsancties in het bestuursrecht. Voldoet u niet aan de last, dan grijpt het bestuursorgaan zelf in: het laat de illegale aanbouw slopen, de opslag afvoeren of het pand ontruimen, en stuurt u daarna de rekening.
Inhoudsopgave
Wettelijke basis
Artikel 5:21 van de Algemene wet bestuursrecht omschrijft de last onder bestuursdwang als een herstelsanctie: een last tot geheel of gedeeltelijk herstel van de overtreding, en de bevoegdheid van het bestuursorgaan om de last door feitelijk handelen ten uitvoer te leggen als die niet of niet tijdig wordt uitgevoerd. Artikel 5:24 eist dat de last op schrift wordt gesteld en een begunstigingstermijn bevat waarbinnen u de overtreding zelf kunt beëindigen. Artikel 5:25 regelt dat de kosten in beginsel voor rekening van de overtreder komen. Artikel 5:31 maakt spoedeisende bestuursdwang mogelijk, zonder voorafgaande last, wanneer de situatie geen uitstel duldt. Artikel 5:32 geeft het bestuursorgaan de keuze tussen bestuursdwang en een last onder dwangsom.
Hoe het in de praktijk werkt
Handhaving is geen vrije keuze: volgens vaste rechtspraak rust op het bestuursorgaan een beginselplicht tot handhaven, waarvan slechts kan worden afgeweken bij concreet zicht op legalisatie of wanneer handhaven onevenredig is. Zowel de last als het latere kostenbesluit is een besluit waartegen bezwaar en beroep openstaan. Omdat de begunstigingstermijn kort kan zijn, wordt vrijwel altijd tegelijk een voorlopige voorziening gevraagd.
Waar het misgaat
Drie punten keren terug. Ten eerste de omschrijving van de last, die zo vaag is dat niet duidelijk is wat er precies moet gebeuren. Ten tweede de te korte begunstigingstermijn, die feitelijk onuitvoerbaar is. Ten derde de vraag wie overtreder is: de eigenaar, de huurder of beiden, wat bij het kostenverhaal alsnog tot discussie leidt.
Verwante begrippen
Bestuursdwang raakt aan de last onder dwangsom, aan het handhavingsverzoek en aan de voorlopige voorziening.
Heeft u een last onder bestuursdwang ontvangen? Onze specialisten bestuursrecht stellen bezwaar in en vragen zo nodig een voorziening.