Bij een staandehouding houdt een opsporingsambtenaar een verdachte kort staande om naar zijn naam, geboortedatum en adres te vragen (artikel 52 Sv). Bij een aanhouding wordt de verdachte van zijn vrijheid beroofd en naar het politiebureau gebracht. Dat kan op heterdaad (artikel 53 Sv) of buiten heterdaad (artikel 54 Sv).
Inhoudsopgave
Wat is een staandehouding?
Een staandehouding is de lichtste vorm van ingrijpen. De politie mag u staande houden als u wordt verdacht van een strafbaar feit, en vraagt dan naar uw identiteit.
Vanaf 14 jaar moet u op verzoek een geldig identiteitsbewijs laten zien. Weigert u dat, dan is dat een overtreding (artikel 447e Sr). U hoeft tijdens een staandehouding verder geen vragen over de zaak te beantwoorden.
Wanneer mag de politie u aanhouden?
Op heterdaad mag iedereen een verdachte aanhouden, ook een burger (artikel 53 Sv). Van heterdaad is sprake als het feit wordt ontdekt terwijl het wordt gepleegd of kort daarna. Een burger moet de verdachte meteen overdragen aan de politie.
Buiten heterdaad is aanhouding alleen toegestaan bij verdenking van een misdrijf waarvoor voorlopige hechtenis mogelijk is. De officier van justitie geeft dan in principe het bevel (artikel 54 Sv). Na de aanhouding wordt u snel voorgeleid aan een hulpofficier van justitie.
Hoe lang mag de politie u vasthouden?
Na de voorgeleiding kan de hulpofficier bevelen dat u wordt opgehouden voor onderzoek (artikel 56a Sv). Bij een misdrijf waarvoor voorlopige hechtenis is toegelaten, duurt dat maximaal 9 uur. Bij andere strafbare feiten is dat maximaal 6 uur.
De tijd tussen middernacht en 9.00 uur telt niet mee. Daarna wordt u vrijgelaten of in verzekering gesteld. Een inverzekeringstelling duurt maximaal 3 dagen en kan één keer met 3 dagen worden verlengd.
Welke rechten hebt u na een aanhouding?
Ook als u bent aangehouden, behoudt u belangrijke rechten. De politie moet u daarover informeren.
- U hebt het recht om te zwijgen; de politie moet u dat vóór het verhoor vertellen (de cautie).
- U hebt recht op een advocaat vóór en tijdens het politieverhoor.
- U hebt recht op een tolk als u de taal niet voldoende begrijpt.
- U mag vragen dat iemand, zoals een familielid, wordt ingelicht over uw aanhouding.
- U hebt het recht te horen van welk feit u wordt verdacht.
Veelgestelde vragen
Moet ik altijd mijn identiteitsbewijs bij me hebben?
U moet het op verzoek kunnen tonen aan de politie en enkele andere toezichthouders, als dat nodig is voor hun taak. Dat geldt vanaf 14 jaar. Een kopie of foto op uw telefoon is niet genoeg.
Wat is het verschil met een arrestatie?
In het dagelijks spraakgebruik is een arrestatie hetzelfde als een aanhouding. Het Wetboek van Strafvordering gebruikt alleen het woord aanhouding.
Verwante begrippen
Bent u aangehouden of opgeroepen voor verhoor? Lees meer op de pagina van onze strafrechtadvocaat. Wilt u weten wat dit voor uw situatie betekent? Plan een gratis kennismakingsgesprek.