Valsheid in geschrifte is het valselijk opmaken of vervalsen van een geschrift dat bestemd is om tot bewijs van enig feit te dienen, met het oogmerk het als echt en onvervalst te gebruiken of te doen gebruiken. Het is het klassieke fraudedelict.
Inhoudsopgave
Wettelijke basis
Artikel 225 van het Wetboek van Strafrecht bevat de strafbaarstelling, met een maximum van zes jaar gevangenisstraf. Lid 1 ziet op het maken van het valse stuk, lid 2 op het opzettelijk gebruiken of voorhanden hebben ervan. Vereist is dat het geschrift een bewijsbestemming heeft: facturen, jaarrekeningen, arbeidsovereenkomsten, urenstaten, verzekeringsformulieren en e-mails kunnen dat allemaal hebben. Artikel 226 verzwaart de straf bij authentieke akten en artikel 227 betreft het doen opnemen van een valse opgave in een authentieke akte. Artikel 227b strafbaar stelt het opzettelijk nalaten van het verstrekken van gegevens aan uitkeringsinstanties. In fiscale zaken loopt de vervolging vaak via artikel 69 van de Algemene wet inzake rijksbelastingen, waarbij het una via-beginsel bepaalt dat niet twee keer voor hetzelfde feit wordt bestraft.
Hoe het in de praktijk werkt
De discussie gaat zelden over de vraag of het stuk onjuist is, en bijna altijd over het opzet en over het oogmerk van misleiding. Een boeking die achteraf onjuist blijkt, is geen valsheid; een gefingeerde factuur om een betaling te verantwoorden wel. Bij ondernemingen wordt naast de rechtspersoon vrijwel altijd de feitelijk leidinggevende vervolgd.
Waar het misgaat
Verdachten leggen tijdens een controle uitgebreide verklaringen af over de administratie zonder te beseffen dat het onderzoek al strafrechtelijk is. Een tweede fout is het achteraf corrigeren van stukken tijdens een lopend onderzoek, wat als nieuwe valsheid kan worden aangemerkt. Ten derde wordt de samenloop met het fiscale traject niet bewaakt.
Verwante begrippen
Het delict hangt samen met witwassen, met het economisch strafrecht en met de inbeslagneming van de administratie.
Verder lezen
Uitgebreider over dit onderwerp: Valsheid in geschrifte: wat betekent het en gevolgen in Nederland, Valsheid in geschrifte: wanneer is het strafbaar en wat is de straf?.
Loopt er een fraudeonderzoek? Onze strafrecht advocaten begeleiden u vanaf het eerste verhoor.