De raad van commissarissen is het orgaan dat toezicht houdt op het beleid van het bestuur en op de algemene gang van zaken in de vennootschap. Daarnaast staat hij het bestuur met raad terzijde. Commissarissen richten zich naar het belang van de vennootschap en de daarmee verbonden onderneming.
Inhoudsopgave
Wettelijke basis
Artikel 2:250 BW regelt de raad van commissarissen bij de besloten vennootschap, artikel 2:140 BW bij de naamloze vennootschap. De raad is bij een gewone BV niet verplicht; hij bestaat alleen als de statuten hem instellen. Lid 2 bepaalt dat commissarissen zich bij hun taakvervulling richten naar het belang van de vennootschap. Artikel 2:9 BW over behoorlijke taakvervulling en artikel 2:248 lid 6 BW over aansprakelijkheid bij faillissement zijn van overeenkomstige toepassing. Voor structuurvennootschappen geldt het verplichte regime van artikel 2:262 en verder, met eigen benoemingsrechten voor de ondernemingsraad.
Hoe het in de praktijk werkt
De statuten bepalen de omvang van het toezicht. Vrijwel altijd is een lijst opgenomen van bestuursbesluiten die goedkeuring van de raad behoeven: investeringen boven een bedrag, het aangaan van financiering, het aannemen of ontslaan van sleutelfunctionarissen. Die lijst is het belangrijkste sturingsinstrument. Daarnaast is de informatievoorziening bepalend: een raad die alleen achteraf cijfers ontvangt, kan zijn taak niet vervullen. In veel familiebedrijven en participatiestructuren is de raad ook de plek waar aandeelhouders en bestuur elkaar treffen zonder dat de aandeelhoudersvergadering wordt belast.
Waar het misgaat
Commissarissen onderschatten dat zij persoonlijk aansprakelijk kunnen zijn. Wie signalen van betalingsproblemen negeert of goedkeuring geeft zonder onderbouwing, loopt risico. Een tweede probleem is rolvermenging: een commissaris die feitelijk meebestuurt, verliest de afstand die zijn functie vereist en kan als feitelijk beleidsbepaler worden aangesproken. Ten derde ontbreekt vaak een regeling voor tegenstrijdig belang, terwijl commissarissen regelmatig ook aandeelhouder of adviseur zijn.
Verwante begrippen
De raad hangt samen met bestuurdersaansprakelijkheid, met de statuten waarin zijn bevoegdheden staan en met tegenstrijdig belang.
Verder lezen
Uitgebreider over dit onderwerp: De Raad van Commissarissen, De rol van de Raad van Commissarissen: toezicht, verantwoordelijkheid en aansprakelijkheid uitgelegd.
Wilt u toezicht goed inrichten of weten waarvoor u als commissaris instaat? Onze ondernemingsrecht advocaten denken mee.
