Geregistreerd partnerschap ontbinden: met of zonder rechter en wat u regelt

Gepubliceerd op 27 september 2025 · Laatst bijgewerkt op 29 oktober 2026

Een geregistreerd partnerschap kunt u zonder rechter beëindigen als u het samen eens bent en geen kinderen jonger dan 18 jaar heeft. In alle andere gevallen beslist de rechtbank over de ontbinding.

Zonder rechter sluit u samen een beëindigingsovereenkomst. Een advocaat of notaris tekent mee en levert een verklaring af. Die verklaring moet binnen drie maanden worden ingeschreven bij de burgerlijke stand (art. 1:80c en 1:80d Burgerlijk Wetboek Boek 1). Gebeurt dat niet op tijd, dan bent u nog steeds partners.

Met of zonder rechter: welke route geldt voor u?

De keuze hangt af van twee vragen: zijn er kinderen jonger dan 18 jaar, en bent u het over alles eens? De Rijksoverheid en de Rechtspraak hanteren dezelfde verdeling. De tabel zet de verschillen naast elkaar.

Hoe verloopt de beëindiging zonder rechter?

De route zonder rechter is een privaatrechtelijke afspraak die pas werkt door inschrijving. Het moment van inschrijving is de einddatum van het partnerschap. Die datum telt onder meer voor de start van partneralimentatie, voor pensioen en voor een nieuw huwelijk.

1. U maakt samen afspraken over de verdeling van vermogen en schulden, partneralimentatie, de woning en pensioen.
2. U legt die afspraken vast in een beëindigingsovereenkomst. Beide partners tekenen, en ook een advocaat of notaris.
3. De advocaat of notaris stelt een verklaring op dat de overeenkomst is gesloten.
4. Die verklaring wordt binnen drie maanden ingeschreven bij de burgerlijke stand van de gemeente waar het partnerschap is gesloten.
5. Na inschrijving is het partnerschap beëindigd. Is de termijn verstreken, dan moet u opnieuw beginnen.

De Rechtspraak waarschuwt dat u bij te late inschrijving geregistreerd partners blijft. Drie maanden is kort als een van beiden twijfelt of als de gemeente stukken mist. Laat de verklaring dus niet liggen en vraag de advocaat of notaris de inschrijving zelf te verzorgen.

Wanneer moet de rechtbank het partnerschap ontbinden?

De rechtbank is nodig als u kinderen jonger dan 18 jaar heeft of als u het niet eens bent. U kunt dan samen een verzoekschrift indienen, of een van u doet dat alleen. In beide gevallen dient een advocaat het verzoek in. De rechter beslist over de ontbinding en, als u dat vraagt, over de nevenvoorzieningen.

Nevenvoorzieningen zijn de zaken die met de ontbinding samenhangen: gezag en hoofdverblijfplaats van de kinderen, kinder- en partneralimentatie, wie tijdelijk in de woning mag blijven en de verdeling van het vermogen. Bij minderjarige kinderen voegt u een ouderschapsplan bij het verzoek. Na de uitspraak moet de beschikking binnen zes maanden worden ingeschreven bij de burgerlijke stand.

Een voorbeeld uit de rechtspraak: woning, schulden en peildatum

De Rechtbank Den Haag ontbond op 30 december 2025 een partnerschap dat in 2015 was aangegaan. Er gold een algehele gemeenschap van goederen, die bij helfte werd verdeeld. De rechtbank gelastte de verkoop van beide woningen volgens een vast tijdschema. De vrouw mocht zes maanden na inschrijving in de woning blijven. Schulden die na het begin van het partnerschap waren ontstaan en op de peildatum nog bestonden, moesten beide partners voor de helft dragen. Als peildatum gold de dag waarop het verzoekschrift was ingediend.

Wat gebeurt er met uw vermogen en schulden?

Voor geregistreerde partners gelden dezelfde vermogensregels als voor gehuwden. Welk stelsel geldt, hangt af van de datum waarop u het partnerschap aanging en van eventuele partnerschapsvoorwaarden.

Wordt de gemeenschap ontbonden door een verzoek aan de rechter, dan bepaalt de dag van indiening welke goederen en schulden in de gemeenschap vallen (art. 1:99 BW). Wat u daarna verwerft, valt er in beginsel buiten. Kiest u de route zonder rechter, leg de peildatum dan uitdrukkelijk vast in de beëindigingsovereenkomst.

• Gemeenschappelijke woning: verkopen, toedelen aan een van beiden tegen uitkoop, of tijdelijk voortgezet gebruik.
• Bankrekeningen, spaargeld en beleggingen: saldo op de peildatum vaststellen.
• Schulden: tegenover de schuldeiser blijft u vaak hoofdelijk aansprakelijk, ook als u onderling iets anders afspreekt.
• Pensioen: verevening volgt de Wet verevening pensioenrechten bij scheiding, tenzij u iets anders afspreekt. Meer daarover leest u in ons artikel over pensioen bij scheiding.

Hoe lang loopt partneralimentatie na een partnerschap?

Na ontbinding kan de ene ex-partner de andere moeten onderhouden. Voor geregistreerde partners gelden dezelfde regels als voor gehuwden. Volgens art. 1:157 BW loopt partneralimentatie in beginsel de helft van de duur van de relatie, met een maximum van vijf jaar. Er gelden uitzonderingen. Is er een kind jonger dan twaalf jaar uit de relatie, dan loopt de alimentatie in ieder geval door tot het kind twaalf wordt. Ook bij lange relaties gelden langere termijnen.

Hoe dat uitpakt, laat een uitspraak van de Rechtbank Midden-Nederland van 19 augustus 2025 zien. De vrouw wilde de alimentatie beperken tot de helft van de korte duur van het partnerschap. De rechtbank wees dat af. Er was een jong kind en partijen deden aan co-ouderschap. De alimentatie van € 561 bruto per maand liep daarom in ieder geval door tot het kind twaalf jaar is.

Wat kost de ontbinding via de rechtbank?

Wie een verzoekschrift indient, betaalt griffierecht aan de rechtbank. Een verzoek tot ontbinding is een zaak van onbepaalde waarde. Daarnaast betaalt u uw advocaat. Bij de route zonder rechter betaalt u geen griffierecht, wel de advocaat of notaris.

Wat moet in de beëindigingsovereenkomst staan?

De wet schrijft geen vast model voor, maar een overeenkomst die vragen openlaat, leidt later vaak tot een nieuwe procedure. Bespreek in ieder geval deze punten voordat u tekent:

• De peildatum voor de verdeling van vermogen en schulden.
• Wie de woning krijgt of hoe de verkoop verloopt, en wie de hypotheek draagt tot de verkoop.
• Of er partneralimentatie wordt betaald, hoeveel, vanaf wanneer en hoe lang; of dat u er uitdrukkelijk afstand van doet.
• Of pensioen wordt verevend volgens de wet of op een andere manier.
• Wie de inschrijving bij de gemeente verzorgt, zodat de termijn van drie maanden niet verloopt.

Wat Law & More doet bij het ontbinden van een partnerschap

• Wij stellen de beëindigingsovereenkomst op, tekenen als advocaat mee en verzorgen de inschrijving binnen drie maanden.
• Wij brengen vermogen en schulden op de peildatum in kaart en maken een verdelingsvoorstel.
• Wij berekenen partner- en kinderalimentatie.
• Wij stellen bij minderjarige kinderen een ouderschapsplan op en dienen het verzoekschrift bij de rechtbank in.

Veelgestelde vragen

Kan ik mijn partnerschap omzetten in een huwelijk en daarna scheiden?

Omzetten in een huwelijk kan nog steeds bij de gemeente. Wilt u daarna uit elkaar, dan geldt de echtscheidingsprocedure en is altijd een rechter nodig. Voor een snelle beëindiging levert die omweg dus niets op.

Hebben we elk een eigen advocaat nodig?

Nee. Volgens de Rechtspraak kunt u bij volledige overeenstemming samen één advocaat nemen. Bij een conflict heeft ieder een eigen advocaat nodig.

Meer over hoe Law & More u hierbij helpt, leest u op de pagina familierecht advocaat.