Gepubliceerd op 13 oktober 2025 · Laatst bijgewerkt op 10 oktober 2026
Een energiebedrijf heeft een leveringsvergunning van de ACM nodig als het elektriciteit of gas levert aan eindafnemers met een kleine aansluiting, zoals huishoudens en kleine bedrijven (artikel 2.17 Energiewet). Levert u alleen aan grootverbruikers, of valt u onder een wettelijke uitzondering zoals bepaalde energiegemeenschappen, dan is geen vergunning nodig.
Sinds 1 januari 2026 staan deze regels in de Energiewet, die de Elektriciteitswet 1998 en de Gaswet heeft vervangen. Op deze pagina leest u wanneer de vergunningplicht geldt, wat de ACM toetst en hoe de ACM handhaaft.
Inhoudsopgave
Wanneer heeft u een leveringsvergunning nodig?
De vergunningplicht geldt voor levering aan eindafnemers met een kleine aansluiting. Volgens de ACM gaat het bij elektriciteit om een aansluiting tot en met 3×80 ampère en bij gas tot en met meter type G25.
Binnen die groep geeft de Energiewet extra bescherming aan huishoudelijke afnemers en micro-ondernemingen. Een micro-onderneming heeft minder dan tien werknemers en een jaaromzet of balanstotaal van minder dan 2 miljoen euro.
Welke uitzonderingen gelden er?
De ACM noemt een aantal situaties waarin u zonder vergunning mag leveren. U moet zelf kunnen aantonen dat u binnen zo’n uitzondering valt.
- Doorlevering binnen uw eigen onroerende zaak met één aansluiting op het net, bijvoorbeeld aan bungalows op uw eigen terrein.
- Een energiegemeenschap met maximaal 500 leden of aandeelhouders, die per jaar niet meer levert dan zij invoedt en alleen levert aan leden met een kleine aansluiting.
- Een multisite-contract voor een groep afnemers die vooral uit verbonden bedrijven bestaat.
- Levering aan kleine aansluitingen die een gemeente voor publieke taken gebruikt, zoals straatverlichting.
- Wederverkoop in samenwerking met een vergunninghouder.
Wat toetst de ACM bij een vergunningaanvraag?
De ACM beoordeelt of u beschikt over de organisatorische, financiële en technische kwaliteiten om een goede levering te verzorgen. Daarbij kijkt zij onder meer naar uw inkoop, uw klantenservice, uw facturatie en de vraag of u de risico’s van prijsschommelingen kunt dragen.
Sinds de energiecrisis let de ACM extra op de financiële weerbaarheid van leveranciers. Zij heeft daarvoor een beleidsregel vastgesteld en vraagt gegevens op over risicobeheer en de afdekking van inkoopposities. Een vergunning is geen eenmalige toets: u moet ook daarna aan de eisen blijven voldoen.
Welke plichten heeft u als vergunninghouder?
Als vergunninghouder moet u zich houden aan de regels voor het beschermen van afnemers. Die gaan onder meer over duidelijke contractvoorwaarden, redelijke voorschotbedragen, een begrijpelijke jaarafrekening en een zorgvuldige aanpak bij betalingsachterstanden.
Daarnaast moet u tijdig informatie aan de ACM verstrekken en meewerken aan onderzoeken. Op de groothandelsmarkt gelden ook de Europese regels tegen marktmanipulatie en handel met voorwetenschap (REMIT-verordening), waarop de ACM in Nederland toezicht houdt.
Hoe houdt de ACM toezicht?
De ACM kan informatie opvragen, bedrijfsbezoeken afleggen en inzage vragen in documenten; u bent verplicht daaraan mee te werken (artikel 5:20 Awb). Een natuurlijk persoon die wordt verhoord met het oog op een boete, hoeft niet aan zijn eigen veroordeling mee te werken (artikel 5:10a Awb).
Toezicht begint vaak met een informatieverzoek of een signaal van afnemers. Meer over de rol van de toezichthouder leest u in ons artikel over de rol van de ACM in energiegeschillen.
Welke sancties kan de ACM opleggen?
De ACM kan een last onder dwangsom of een bestuurlijke boete opleggen en in ernstige gevallen een leveringsvergunning intrekken. Een dwangsom dwingt u een overtreding te beëindigen; een boete bestraft een overtreding die al heeft plaatsgevonden.
Voordat de ACM een boete oplegt, krijgt u een rapport met de verwijten en de gelegenheid uw zienswijze te geven (artikel 5:53 Awb). Boetebesluiten maakt de ACM in de regel openbaar, wat ook reputatieschade kan veroorzaken. Lees meer over bestuursrechtelijke handhaving.
Hoe maakt u bezwaar tegen een besluit van de ACM?
Tegen een besluit van de ACM kunt u binnen zes weken bezwaar maken bij de ACM zelf (artikel 6:7 Awb). Na de beslissing op bezwaar staat beroep open bij de bestuursrechter.
Bezwaar schorst de werking van het besluit niet automatisch. Is er haast, bijvoorbeeld omdat een dwangsom gaat lopen of openbaarmaking dreigt, dan kunt u de voorzieningenrechter om een voorlopige voorziening vragen (artikel 8:81 Awb).
Wat kunnen wij voor u doen bij ACM-vergunningen en handhaving?
Ons team energierecht begeleidt energiebedrijven bij vergunningen en bij contact met de ACM. Wij doen onder meer het volgende:
- Wij beoordelen of uw leveringsmodel vergunningplichtig is of onder een uitzondering valt (artikel 2.17 Energiewet).
- Wij bereiden de vergunningaanvraag voor en bespreken de financiële onderbouwing met u.
- Wij toetsen uw contractvoorwaarden en klantprocessen aan de regels voor afnemersbescherming.
- Wij begeleiden u bij informatieverzoeken, bedrijfsbezoeken en verhoren door de ACM.
- Wij stellen een zienswijze op tegen een voorgenomen sanctie en maken binnen zes weken bezwaar (artikel 6:7 Awb).
- Wij vragen zo nodig een voorlopige voorziening aan tegen een dwangsom of openbaarmaking.
Samengevat
- Sinds 1 januari 2026 regelt de Energiewet de vergunningplicht voor levering.
- Een leveringsvergunning is nodig voor levering aan eindafnemers met een kleine aansluiting.
- Er zijn uitzonderingen, onder meer voor energiegemeenschappen en doorlevering binnen een eigen onroerende zaak.
- De ACM kan een dwangsom of boete opleggen en een vergunning intrekken.
- Tegen een ACM-besluit maakt u binnen zes weken bezwaar.
Veelgestelde vragen
Heb ik een vergunning nodig om aan bedrijven te leveren?
Alleen als die bedrijven een kleine aansluiting hebben. Levering aan grootverbruikers is niet vergunningplichtig.
Geldt mijn oude vergunning onder de Energiewet nog?
De Energiewet bevat overgangsrecht voor bestaande vergunningen. Controleer bij de ACM hoe dat voor uw vergunning uitwerkt.
Mag ik zonder vergunning stroom van mijn zonnepanelen aan de buren verkopen?
Dat kan alleen binnen een uitzondering, bijvoorbeeld een energiegemeenschap die aan de wettelijke voorwaarden voldoet. Anders is een vergunning nodig of moet u samenwerken met een vergunninghouder.
Hoe snel moet ik reageren op een informatieverzoek van de ACM?
Binnen de termijn die de ACM in het verzoek noemt. U bent verplicht mee te werken (artikel 5:20 Awb); vraag tijdig uitstel als de termijn niet haalbaar is.
