Gepubliceerd op 27 november 2018 · Laatst bijgewerkt op 4 oktober 2026
Inhoudsopgave
Wanneer wijst de Ondernemingskamer een enquêteverzoek af?
Een enquêteverzoek wordt afgewezen als de Ondernemingskamer geen aanleiding meer ziet om in te grijpen in de huidige toestand van de onderneming. Zij beoordeelt de situatie zoals die op dat moment is, niet de situatie zoals die zou zijn geweest zonder een eerdere ontvlechting of schikking.
Dit blijkt uit een uitspraak van de Ondernemingskamer van 27 september 2018 (ECLI:NL:GHAMS:2018:3405). De zaak ging over het WiSH-concern, dat via een vaststellingsovereenkomst was verdeeld tussen twee partijen.
Wat was er aan de hand?
De bedrijven WiSH IP B.V., WE Projects B.V. en SK Projects B.V. vormden samen het WiSH-concern. De Ondernemingskamer had bij beschikking van 14 november 2016 al een onderzoek bevolen naar het beleid en de gang van zaken van het concern.
Kort daarna troffen de betrokken partijen een minnelijke regeling: het concern werd ontvlochten en verdeeld. De aandelen in WE Projects gingen naar OKami B.V., de aandelen in SK Projects naar Illuminate B.V. Partijen spraken af dat zij de vaststellingsovereenkomst mochten ontbinden bij frauduleus of strafbaar handelen.
Nadat een deskundige de koopsom voor de aandelen had vastgesteld en SK Projects failliet was verklaard, ontbond Illuminate de overeenkomst buitengerechtelijk. Zij stelde dat OKami in het verleden geld had verduisterd en startte daarnaast een bodemprocedure bij de rechtbank Oost-Brabant over de ontbinding.
Konden de verzoekers dit verzoek nog indienen?
Ja. Illuminate en de andere verzoeker waren op het moment van het verzoek geen aandeelhouder meer van WE Projects; hun aandelen waren immers al overgedragen aan OKami. De Ondernemingskamer oordeelde niettemin dat zij als voormalige aandeelhouders bevoegd waren het verzoek in te dienen.
Wat vroeg Illuminate aan de Ondernemingskamer?
Illuminate vroeg de Ondernemingskamer om het onderzoek van 14 november 2016 te laten hervatten en om OKami te schorsen als bestuurder van WE Projects. Zij ging daarbij uit van de situatie zoals die zou zijn geweest als de ontvlechting niet had plaatsgevonden.
Waarom wees de Ondernemingskamer het verzoek af?
De Ondernemingskamer volgde dat standpunt niet. Zij oordeelde dat de eerdere impasse tussen de aandeelhouders was opgelost doordat de aandelen inmiddels waren overgedragen, en nam daarom de bestaande situatie als uitgangspunt voor haar beoordeling.
De vraag of de vaststellingsovereenkomst rechtsgeldig was ontbonden, lag op dat moment al voor bij de rechtbank Oost-Brabant. De Ondernemingskamer vond het niet voldoende aannemelijk dat Illuminate in die procedure in het gelijk zou worden gesteld, gezien het verweer van OKami. Zij zag daarom geen aanleiding voor nadere onmiddellijke voorzieningen of voor voortzetting van het onderzoek en overwoog dat WE Projects inmiddels “in rustig vaarwater” terecht was gekomen. Het verzoek werd afgewezen; Illuminate en de andere verzoeker moesten de proceskosten van OKami vergoeden, vastgesteld op € 3.948.
Wat betekent dit voor een enquêteprocedure?
De uitspraak laat zien dat de Ondernemingskamer steeds naar de actuele situatie van de onderneming kijkt. Is een conflict feitelijk opgelost, bijvoorbeeld doordat aandelen zijn overgedragen, dan is er meestal geen reden meer om in te grijpen of een onderzoek voort te zetten. Dat geldt ook als een partij een eerdere overeenkomst achteraf probeert terug te draaien.
Veelgestelde vragen
Kan een eerder bevolen onderzoek door de Ondernemingskamer alsnog vervallen?
Ja. Is de situatie die aanleiding gaf tot het onderzoek inmiddels opgelost, bijvoorbeeld door overdracht van aandelen, dan kan de Ondernemingskamer besluiten geen nadere voorzieningen te treffen en het onderzoek niet voort te zetten.
Telt een lopende procedure over ontbinding van een overeenkomst mee?
Alleen als voldoende aannemelijk is dat die procedure zal slagen. Is dat niet aannemelijk, dan gaat de Ondernemingskamer uit van de bestaande situatie en niet van de situatie die zou ontstaan na een mogelijke ontbinding.
Samengevat
- De Ondernemingskamer beoordeelt de huidige toestand van de onderneming, niet een hypothetische situatie van vóór een schikking of ontvlechting.
- Een lopende bodemprocedure over de geldigheid van een vaststellingsovereenkomst is op zichzelf geen reden voor nadere maatregelen.
- Is de impasse tussen aandeelhouders feitelijk opgelost, dan wijst de Ondernemingskamer een enquêteverzoek doorgaans af.
- Ook een voormalige aandeelhouder kan bevoegd zijn een enquêteverzoek in te dienen.
- Wijst de Ondernemingskamer het verzoek af, dan kan de verzoeker worden veroordeeld in de proceskosten.
- Bron: Ondernemingskamer 27 september 2018, ECLI:NL:GHAMS:2018:3405.
Twijfelt u over uw positie? Leg uw situatie aan ons voor. Wij laten u binnen één werkdag weten wat uw opties zijn.
Meer over hoe Law & More u hierbij helpt, leest u op de pagina ondernemingsrecht advocaat.
