Gepubliceerd op 4 november 2025 · Laatst bijgewerkt op 30 oktober 2026
Gaat uw contractspartner failliet, dan eindigt uw overeenkomst niet vanzelf: de curator beslist of hij het contract nakomt, en u kunt hem daarvoor een redelijke termijn stellen (artikel 37 Faillissementswet). Intussen mag u uw eigen prestatie opschorten, onder voorwaarden verrekenen en goederen onder eigendomsvoorbehoud terugvorderen; een gewone geldvordering dient u in bij de curator, die u meestal maar voor een klein deel of niet betaald krijgt.
Inhoudsopgave
Wat verandert er direct na de faillietverklaring?
Vanaf de dag van de uitspraak verliest uw contractspartner het beheer over zijn vermogen en neemt de curator dat over (artikel 23 Fw). Afspraken maakt u vanaf dat moment alleen nog met de curator; toezeggingen van de oude directie binden de boedel niet.
Wie de curator is, leest u in het Centraal Insolventieregister. Daar staan ook de rechter-commissaris en, later, de openbare faillissementsverslagen van de curator. De curator publiceert die verslagen ongeveer elke drie maanden (artikel 73a Fw). De wetsartikelen zelf leest u in de Faillissementswet.
De eerste vijf stappen na het faillissement
Stop met nieuwe leveringen op krediet en zet alle stukken op een rij. Hoe sneller u de curator over uw rechten informeert, hoe kleiner de kans dat goederen of geld uit de boedel verdwijnen voordat uw positie bekend is.
- Zoek de curator op in het insolventieregister.
- Verzamel de overeenkomst, uw algemene voorwaarden en het bewijs dat die van toepassing zijn, facturen, pakbonnen en correspondentie.
- Ga na welke goederen van u nog bij de failliet staan en waar.
- Schort uw eigen prestaties op en informeer uw team daarover.
- Meld uw vordering en uw bijzondere rechten schriftelijk bij de curator.
Welke rechten heeft u buiten de gewone rangorde?
Uw positie hangt vooral af van de rechten die u buiten de gewone verdeling om heeft. Het overzicht hieronder geeft de belangrijkste, met het wetsartikel waarop ze rusten.
| Recht | Wat het u oplevert | Wetsartikel |
|---|---|---|
| Termijn stellen aan de curator | Duidelijkheid of het contract wordt nagekomen; bij gestanddoening zekerheid voor betaling | Art. 37 Fw |
| Opschorting | U hoeft zelf niet te presteren zolang de failliet niet nakomt | Art. 6:262 BW |
| Retentierecht | U houdt zaken van de failliet vast tot uw vordering is voldaan | Art. 3:290 BW, art. 60 Fw |
| Eigendomsvoorbehoud | Onbetaalde zaken blijven van u en vallen niet in de boedel | Art. 3:92 BW |
| Pand of hypotheek | U mag het onderpand uitwinnen alsof er geen faillissement is | Art. 57 Fw |
| Verrekening | Uw vordering wordt tot het bedrag van uw schuld in feite volledig betaald | Art. 53 Fw |
Wat gebeurt er met uw lopende overeenkomst?
Is een wederkerige overeenkomst door beide partijen nog niet volledig nagekomen, dan kunt u de curator schriftelijk een redelijke termijn stellen om te verklaren of hij het contract gestand doet (artikel 37 Fw). Zegt hij niets of weigert hij, dan kan hij geen nakoming meer van u vorderen. Verklaart hij wel gestand te doen, dan moet hij op uw verzoek zekerheid stellen voor de betaling.
Die zekerheid hoeft niet altijd een bankgarantie te zijn. De Hoge Raad liet op 16 juni 2017 het oordeel van het hof in stand dat de curator met concerngaranties en een andere garantstelling voldoende zekerheid had gesteld (ECLI:NL:HR:2017:1105).
Prestaties die u na de faillietverklaring op verzoek van de curator levert, worden een boedelschuld, die vóór de gewone schuldeisers wordt betaald. Bevat uw contract een beding dat u bij faillissement mag ontbinden, dan kunt u daar in de regel een beroep op doen; laat wel nagaan of de ontbinding uw positie verbetert.
Mag u uw eigen prestaties opschorten?
Ja. Komt de failliet zijn verplichtingen niet na, dan mag u uw tegenprestatie opschorten (artikel 6:262 BW), en dat recht blijft in het faillissement bestaan. Ook een retentierecht op zaken van de failliet die u onder u heeft, kunt u tegen de curator inroepen (artikel 3:290 BW en artikel 60 Fw).
De curator kan de zaken onder een retentierecht wel opeisen, maar moet dan uw vordering voldoen of de zaak verkopen, waarna u voorrang heeft op de opbrengst (artikel 60 Fw).
Hoe werkt een eigendomsvoorbehoud bij faillissement?
Met een eigendomsvoorbehoud blijven geleverde zaken van u totdat ze volledig zijn betaald (artikel 3:92 BW). U kunt ze dan bij de curator opeisen, omdat ze niet tot de boedel behoren.
Het voorbehoud moet vóór of bij de levering zijn afgesproken, bijvoorbeeld in toepasselijke algemene voorwaarden. Het werkt niet meer als de zaken zijn verwerkt tot een nieuwe zaak, zijn nagetrokken of al aan een derde zijn doorverkocht. De curator kan de zaken bovendien niet zomaar teruggeven als de rechter-commissaris een afkoelingsperiode heeft afgekondigd: die duurt maximaal twee maanden en kan eenmaal met twee maanden worden verlengd (artikel 63a Fw).
Haal goederen nooit zelf weg zonder toestemming van de curator. Dat is eigenrichting en kan tot aansprakelijkheid leiden, ook als het eigendomsvoorbehoud geldig is.
Een voorbeeld ter illustratie: een machinebouwer levert een productielijn onder eigendomsvoorbehoud, en de afnemer gaat failliet voordat de laatste termijn is betaald. De machinebouwer meldt zijn eigendom bij de curator. Wil de curator de lijn houden voor een verkoop of doorstart, dan betaalt hij het restant uit de boedel; anders geeft hij de lijn terug.
Wat betekent een pand- of hypotheekrecht?
Met een pand- of hypotheekrecht bent u separatist: u mag het onderpand uitwinnen alsof er geen faillissement is (artikel 57 Fw). U heeft dan voorrang op de opbrengst boven de gewone schuldeisers.
De curator kan u een redelijke termijn stellen om uw recht uit te oefenen; na die termijn mag hij de zaak zelf verkopen (artikel 58 Fw). Ook voor separatisten kan een afkoelingsperiode gelden. Let op het bodemrecht van de Belastingdienst, dat voorgaat op stil pandrecht op bodemzaken (artikel 22 Invorderingswet 1990).
Mag u verrekenen met de failliet?
Ja, u mag een schuld aan de failliet verrekenen met uw vordering als beide voortvloeien uit handelingen van vóór de faillietverklaring (artikel 53 Fw). Daarmee krijgt u uw vordering tot dat bedrag in feite volledig betaald. Verrekening is niet toegestaan als u de vordering of schuld na het faillissement of te kwader trouw heeft overgenomen (artikel 54 Fw).
Een verrekeningsbeding in uw contract kan verder gaan dan de wet. De Hoge Raad besliste op 15 november 2019 dat het vereiste dat vordering en schuld tussen dezelfde partijen bestaan, geen dwingend recht is (ECLI:NL:HR:2019:1789). Een vóór het faillissement afgesproken concernverrekeningsbeding blijft daarom in het faillissement werken. De eis dat vordering en schuld van vóór de faillietverklaring dateren, blijft wel gelden.
Meld de verrekening schriftelijk bij de curator, met een berekening van wat er per saldo overblijft.
Hoe dient u uw vordering in?
U dient uw vordering in bij de curator, met een overzicht van facturen en bewijsstukken, en vermeldt daarbij of u een voorrecht, eigendomsvoorbehoud of verrekening inroept (artikel 110 Fw). Wacht niet op een brief: vorderingen die u niet op tijd indient, kunt u alleen nog tot twee dagen voor de verificatievergadering indienen, en dan alleen als niemand bezwaar maakt (artikel 127 Fw).
In veel faillissementen komt het niet tot een verificatievergadering omdat er voor gewone schuldeisers niets overblijft; het faillissement wordt dan opgeheven wegens gebrek aan baten. De faillissementsverslagen van de curator geven daar een eerste beeld van.
In welke volgorde wordt betaald?
Eerst worden de boedelschulden voldaan, waaronder het salaris van de curator en kosten na de faillietverklaring. Daarna volgen de preferente schuldeisers, zoals de Belastingdienst en het UWV voor de overgenomen loonbetalingen, en pas daarna de concurrente schuldeisers.
Concurrente schuldeisers krijgen vaak weinig of niets. Daarom zijn de rechten uit de tabel hierboven zo belangrijk: eigendom, zekerheden, retentie en verrekening werken buiten deze volgorde om.
Moet u doorgaan met een doorstarter?
Nee. Een doorstarter is een andere rechtspersoon die activa uit de boedel koopt, en neemt uw contract en uw openstaande vordering niet automatisch over. U bent vrij om wel of geen nieuwe overeenkomst te sluiten.
Sluit u een nieuw contract, onderhandel dan over betere zekerheden, zoals vooruitbetaling, een kortere betaaltermijn of een bankgarantie. Leg ook vast dat het eigendomsvoorbehoud in uw voorwaarden van toepassing is.
Hoe beperkt u het risico vooraf?
De beste bescherming regelt u voordat uw contractspartner in problemen komt. Zekerheden die u pas vlak voor het faillissement bedingt, kan de curator onder omstandigheden vernietigen wegens benadeling van schuldeisers (artikel 42 Fw).
- Neem een eigendomsvoorbehoud op in uw algemene voorwaarden en stel die vóór het sluiten van het contract ter hand (artikel 6:233 en 6:234 BW).
- Beding een pandrecht of een garantie bij grote of langlopende leveringen.
- Neem een verrekeningsbeding op dat ook vorderingen van groepsmaatschappijen omvat.
- Spreek een ontbindings- en opschortingsrecht af bij betalingsproblemen of faillissement.
- Controleer periodiek de kredietwaardigheid van uw belangrijkste klanten en leveranciers.
U leverde aan de failliet: wat regelt u met de curator?
- Stel vast welke geleverde zaken nog onverwerkt bij de failliet aanwezig zijn.
- Toon aan dat uw algemene voorwaarden met eigendomsvoorbehoud van toepassing zijn.
- Stel de curator een termijn als u wilt weten of hij het contract nakomt.
- Lever alleen nog als de curator betaling uit de boedel toezegt.
U kocht van de failliet: wat regelt u met de curator?
- Ga na of u nog een bedrag aan de failliet verschuldigd bent dat u kunt verrekenen.
- Betaal geen vooruitbetaling meer zonder zekerheid van de curator.
- Controleer of geleverde zaken met een eigendomsvoorbehoud van een toeleverancier zijn belast.
- Zoek tijdig een vervangende leverancier en leg vast welke kosten dat meebrengt.
Hoe wij schuldeisers bijstaan in een faillissement
- Wij beoordelen uw contract en algemene voorwaarden op eigendomsvoorbehoud, zekerheden en ontbindingsrechten.
- Wij dienen uw vordering en uw bijzondere rechten bij de curator in en onderbouwen die.
- Wij onderhandelen met de curator over teruggave, betaling of verrekening, en stellen hem zo nodig een termijn op grond van artikel 37 Fw.
- Wij scherpen uw algemene voorwaarden en zekerheden voor de toekomst aan. Meer over ons team ondernemingsrecht.
In het kort
- Een faillissement beëindigt uw contract niet vanzelf; de curator beslist, en u kunt hem een termijn stellen.
- Opschorting, retentie en verrekening blijven in het faillissement mogelijk; een contractueel verrekeningsbeding kan verder gaan dan de wet.
- Zaken onder eigendomsvoorbehoud vordert u terug via de curator, nooit op eigen houtje.
- Een doorstarter neemt uw contract en vordering niet automatisch over.
Veelgestelde vragen
Kan de curator mijn contract eenzijdig beëindigen?
De curator kan weigeren het contract na te komen. U heeft dan een concurrente vordering voor uw schade. Voor huur en arbeidsovereenkomsten heeft hij een eigen opzegbevoegdheid (artikel 39 en 40 Fw).
Kan ik de bestuurder van de failliet aansprakelijk stellen?
Alleen in uitzonderlijke gevallen, bijvoorbeeld als de bestuurder namens de vennootschap verplichtingen aanging terwijl hij wist dat die niet zouden worden nagekomen (artikel 6:162 BW). Laat de feiten eerst beoordelen voordat u een procedure begint.
Hoe lang duurt een faillissement?
Dat verschilt sterk: eenvoudige faillissementen worden vaak binnen een jaar opgeheven, complexe kunnen jaren duren. De verslagen van de curator in het insolventieregister laten zien hoe ver de afwikkeling is.
