Laatst bijgewerkt op 27 oktober 2026
Verduistering is het opzettelijk en wederrechtelijk toe-eigenen van een goed dat geheel of deels van een ander is. Het verschil met diefstal: u had het goed al onder u, en niet door een misdrijf. Denk aan een huurauto die u niet terugbrengt. De basisvorm staat in artikel 321 Wetboek van Strafrecht (Sr), met maximaal drie jaar gevangenisstraf.
Inhoudsopgave
Wettelijke basis
Artikel 321 Sr straft eenvoudige verduistering met ten hoogste drie jaar gevangenisstraf of een geldboete van de vijfde categorie. Verduistering is altijd een misdrijf.
Artikel 322 Sr gaat over verduistering in dienstbetrekking. Het gaat om iemand die het goed onder zich heeft vanwege zijn werk, beroep of een betaalde opdracht. Het maximum is vier jaar of een geldboete van de vijfde categorie.
Artikel 323 Sr is zwaarder: maximaal vijf jaar of een geldboete van de vijfde categorie. Dit artikel geldt voor wie een goed uit noodzaak in bewaring kreeg. Het geldt ook voor voogden, curatoren, bewindvoerders, executeurs en beheerders van een stichting of liefdadigheidsinstelling.
Artikel 323a Sr stelt het misbruik van overheidsgeld strafbaar. Het gaat om geld dat de overheid of een internationale organisatie voor een bepaald doel verstrekte, zoals een subsidie. Wie dat geld bewust voor iets anders gebruikt, riskeert maximaal vier jaar. Bij een terroristisch oogmerk wordt de gevangenisstraf met een derde verhoogd (artikel 322a Sr).
Hoe het in de praktijk werkt
Veel zaken beginnen met een aangifte van een werkgever, verhuurbedrijf of familielid. De politie onderzoekt bankafschriften, contracten en administratie. Het Openbaar Ministerie toetst daarna of sprake is van een strafbaar feit of van een civiel geschil.
Voor verduistering kan de officier van justitie een strafbeschikking uitvaardigen, omdat het maximum onder zes jaar ligt (artikel 257a Wetboek van Strafvordering). Bij grotere bedragen volgt meestal een dagvaarding. Het slachtoffer kan zich voegen als benadeelde partij. Het OM kan daarnaast ontneming van wederrechtelijk verkregen voordeel vorderen.
Waar het misgaat
Niet elke onbetaalde rekening of geschil over geld is verduistering. Er moet sprake zijn van toe-eigening: u gedraagt zich als eigenaar van iets dat niet van u is. Een aangifte kan daarom worden afgewezen als civiele zaak. Het slachtoffer moet dan naar de civiele rechter.
Werknemers onderschatten de gevolgen. Een verdenking van verduistering in dienstbetrekking leidt vaak tot ontslag op staande voet. De arbeidszaak en de strafzaak lopen dan naast elkaar.
Verdachten denken soms dat terugbetalen de zaak afsluit. Terugbetalen kan meewegen bij de strafmaat. Het feit blijft wel strafbaar.
Bewindvoerders en curatoren lopen risico bij slordige administratie. Onder artikel 323 Sr geldt een hoger maximum. Een goede boekhouding is daarom ook een bescherming.
Verwante begrippen
Diefstal, Fraude, Heling en Benadeelde partij.
Onze strafrechtadvocaten staan verdachten en slachtoffers bij in zaken over verduistering.
Verder lezen
Uitgebreider over dit onderwerp: Diefstal, verduistering of oplichting: wat is het verschil?.