Gepubliceerd op 29 december 2025 · Laatst bijgewerkt op 31 oktober 2026
Heeft de politie uw rijbewijs ingevorderd en houdt de officier van justitie het in, dan kunt u met een klaagschrift bij de rechtbank vragen om teruggave (artikel 164 lid 8 Wegenverkeerswet 1994, WVW). De rechtbank geeft het rijbewijs terug als het onwaarschijnlijk is dat de strafrechter u later een onvoorwaardelijke rijontzegging oplegt die langer duurt dan de inhouding al heeft geduurd.
Een ongeldigverklaring door het CBR kunt u met een klaagschrift niet aanvechten. Hieronder leest u wanneer de politie uw rijbewijs mag invorderen, hoe de klaagschriftprocedure verloopt, waarop de rechter let en wat er daarna nog mogelijk is.
Inhoudsopgave
Wanneer mag de politie uw rijbewijs invorderen?
De politie vordert uw rijbewijs in bij ernstige verkeersdelicten die in artikel 164 WVW 1994 en de bijbehorende regels staan. Voorbeelden staan in de tabel hieronder.
| Situatie | Grens voor invordering |
|---|---|
| Rijden onder invloed, ervaren bestuurder | Meer dan 1,3 promille of 570 µg/l adem |
| Rijden onder invloed, beginnend bestuurder | Meer dan 0,8 promille |
| Te hard rijden | Meer dan 50 km per uur boven de maximumsnelheid |
| Weigeren adem- of bloedonderzoek | Invordering mogelijk |
Stand 30 oktober 2026; bron: artikel 164 WVW 1994 en de lagere regelgeving. De 570 µg/l-grens wordt bevestigd in de uitspraak van de Rechtbank Amsterdam hieronder.
De politie stuurt het rijbewijs naar de officier van justitie. Die beslist binnen tien dagen of het rijbewijs wordt teruggegeven of ingehouden. Wordt het ingehouden, dan blijft het bij het OM tot de strafzaak is afgehandeld of tot de rechter iets anders beslist.
Zes maanden is de buitengrens
Begint de behandeling van uw strafzaak ter zitting niet binnen zes maanden na de invordering, dan moet het OM het rijbewijs teruggeven (artikel 164 lid 6 WVW 1994). In de zaak die leidde tot het arrest van de Hoge Raad van 11 oktober 2022 stuurde de officier het rijbewijs om die reden terug. De Hoge Raad verklaarde het cassatieberoep van de klager daarna niet-ontvankelijk: na teruggave had hij geen belang meer.
Inhouding, ontzegging of CBR-maatregel: wat is het verschil?
| Maatregel | Wie beslist | Hoe komt u ertegen op |
|---|---|---|
| Inhouding van het rijbewijs | Officier van justitie, voorlopig | Klaagschrift bij de rechtbank (artikel 164 lid 8 WVW 1994) |
| Ontzegging van de rijbevoegdheid | Strafrechter, als straf | Hoger beroep binnen veertien dagen |
| Ongeldigverklaring of andere CBR-maatregel | CBR, bestuurlijk | Bezwaar bij het CBR, daarna beroep bij de bestuursrechter |
De klaagschriftprocedure gaat alleen over de inhouding. De tijd dat uw rijbewijs is ingevorderd of ingehouden, wordt in mindering gebracht op een onvoorwaardelijke ontzegging (artikel 179 WVW 1994).
Het CBR onderzoekt los daarvan of u geschikt en rijvaardig bent, bijvoorbeeld via een educatieve maatregel of een onderzoek naar uw rijgeschiktheid. Tegen een besluit van het CBR maakt u binnen zes weken bezwaar (artikel 6:7 Algemene wet bestuursrecht).
Hoe dient u een klaagschrift in?
U dient het klaagschrift in bij de griffie van de rechtbank in het arrondissement waar de strafzaak wordt vervolgd. Een vaste termijn geldt niet: u kunt het indienen zolang uw rijbewijs is ingehouden.
Het klaagschrift is een brief aan de rechtbank. Daarin staan uw gegevens, het feit waarvoor uw rijbewijs is ingevorderd, de datum van invordering en de redenen waarom u het rijbewijs terug wilt.
Voeg stukken toe die uw belang onderbouwen, zoals een verklaring van uw werkgever dat u voor uw werk moet rijden. U kunt ook eerst de officier van justitie schriftelijk vragen om teruggave.
Hoe verloopt de behandeling?
De rechtbank roept u op voor een zitting in raadkamer. U kunt uw standpunt samen met uw advocaat toelichten; de officier van justitie geeft het standpunt van het OM.
Of die zitting openbaar is, is niet helemaal duidelijk. Een advocaat-generaal bij de Hoge Raad wees er in 2022 op dat artikel 164 lid 8 WVW nog naar een verouderd lid van artikel 552a Sv verwijst. Volgens hem brengt een redelijke wetstoepassing mee dat de behandeling in het openbaar plaatsvindt.
De rechtbank beslist met een schriftelijke beschikking. Wordt het klaagschrift gegrond verklaard, dan beveelt de rechtbank teruggave. Wordt het ongegrond verklaard, dan blijft het rijbewijs ingehouden. U kunt later een nieuw klaagschrift indienen als de omstandigheden wezenlijk veranderen.
Waarop let de rechter?
De rechter beoordeelt of het onwaarschijnlijk is dat de strafrechter een onvoorwaardelijke ontzegging oplegt die langer is dan de tijd dat uw rijbewijs al is ingehouden. Is dat onwaarschijnlijk, dan moet het rijbewijs terug.
De rechter kijkt daarvoor naar de ernst van het feit, uw verkeersverleden en de straffen in vergelijkbare zaken. Het OM gebruikt daarvoor richtlijnen voor de strafvordering. Hoe langer de inhouding duurt, hoe groter de kans op teruggave.
Persoonlijke omstandigheden kunnen de doorslag geven
De Rechtbank Amsterdam verklaarde op 28 januari 2021 een klaagschrift gegrond van een bestuurder met een ademalcoholuitslag van 605 µg/l. De officier had het rijbewijs voor vier maanden ingehouden. De inhouding was rechtmatig, maar gezien de persoonlijke omstandigheden van de klager moest ernstig rekening worden gehouden met een kortere onvoorwaardelijke ontzegging. De rechtbank gelastte teruggave; het OM verzette zich daar niet tegen.
Kunt u na de beslissing van de rechtbank nog iets doen?
Tegen de beschikking van de rechtbank staat beroep in cassatie open bij de Hoge Raad, binnen veertien dagen (artikel 552d Wetboek van Strafvordering). De Hoge Raad kijkt alleen of het recht juist is toegepast en of de beschikking voldoende is gemotiveerd.
Een cassatieprocedure duurt vaak langer dan de inhouding zelf. Is het rijbewijs intussen teruggegeven, dan heeft u geen belang meer en wordt u niet-ontvankelijk verklaard, zoals in het arrest van 11 oktober 2022. Vaak is het daarom zinvoller om de strafzaak zelf goed voor te bereiden of na verloop van tijd een nieuw klaagschrift in te dienen.
Hoe staan wij u bij na inhouding van uw rijbewijs?
Onze strafrechtadvocaten kunnen onder meer:
- beoordelen of de invordering voldeed aan artikel 164 WVW 1994, bijvoorbeeld bij de ademanalyse;
- de officier van justitie om teruggave vragen of een klaagschrift opstellen met de stukken die uw belang onderbouwen;
- u bijstaan tijdens de behandeling door de rechtbank;
- de zestermijn van artikel 164 lid 6 WVW 1994 bewaken;
- de strafzaak voorbereiden, zodat de inhoudingsduur wordt meegewogen bij een eventuele ontzegging.
Veelgestelde vragen
Heb ik een strafblad als mijn rijbewijs is ingehouden?
De inhouding zelf is geen veroordeling. Een latere veroordeling of strafbeschikking voor het verkeersmisdrijf komt wel in de justitiële documentatie.
Mag ik met een buitenlands of internationaal rijbewijs rijden tijdens de inhouding?
Nee. Ook een buitenlands rijbewijs kan worden ingevorderd en ingehouden, en een internationaal rijbewijs is alleen geldig samen met een geldig nationaal rijbewijs.
Wat als ik toch rijd terwijl mijn rijbewijs is ingehouden?
Dan pleegt u een nieuw strafbaar feit. Dat heeft gevolgen voor de strafzaak en voor de beoordeling van een klaagschrift.
