Gepubliceerd op 4 november 2020 · Laatst bijgewerkt op 29 oktober 2026
Een overeenkomst voor onbepaalde tijd kunt u in beginsel altijd opzeggen, met de afgesproken opzegtermijn of, als niets is afgesproken, een redelijke termijn. Een overeenkomst voor bepaalde tijd kunt u tussentijds alleen opzeggen als de overeenkomst dat toestaat; anders loopt hij door tot de einddatum. Voor arbeids-, huur- en consumentenovereenkomsten gelden eigen wettelijke regels.
De algemene regels voor opzegging staan niet in één wetsartikel. Ze volgen uit twee arresten van de Hoge Raad, uit 2011 en 2018, en uit de redelijkheid en billijkheid (artikel 6:248 BW). Hieronder leest u hoe die regels werken en hoe u een opzegging zo verstuurt dat zij ook aankomt.
Inhoudsopgave
Wat is een duurovereenkomst?
Bij een duurovereenkomst verbindt u zich tot een prestatie die telkens terugkeert of doorloopt gedurende een langere periode. Denk aan huur, een arbeidsovereenkomst, een licentie, een leveringscontract of een abonnement. Bij een koopovereenkomst gaat het juist om een eenmalige prestatie, die u niet opzegt maar uitvoert of ontbindt.
Kunt u een overeenkomst voor bepaalde tijd tussentijds opzeggen?
In beginsel niet. Bij een overeenkomst voor bepaalde tijd spreekt u een vaste looptijd af. Tussentijds opzeggen kan alleen als de overeenkomst die mogelijkheid zelf biedt, of als de wet dat voor een bepaald soort overeenkomst regelt.
Er zijn twee andere routes, maar die werken anders dan opzeggen. Schiet de andere partij tekort, dan kunt u de overeenkomst ontbinden (artikel 6:265 BW). En bij onvoorziene omstandigheden kan de rechter de overeenkomst op verzoek wijzigen of geheel of gedeeltelijk ontbinden (artikel 6:258 BW). Dat laatste gaat dus via de rechter en wordt terughoudend toegepast.
Een voorbeeld ter illustratie: een onderneming huurt voor drie jaar bedrijfsruimte, maar het pand wordt tijdens de looptijd door een overheidsbesluit onbruikbaar voor haar bedrijfsvoering. Zo’n gebeurtenis kan onder omstandigheden een beroep op artikel 6:258 BW rechtvaardigen. De rechter kijkt daarbij naar alle omstandigheden, ook naar de vraag of het risico in de overeenkomst al was verdeeld.
Hoe zegt u een overeenkomst voor onbepaalde tijd op?
Regelen wet en overeenkomst niets over opzegging, dan gelden de uitgangspunten uit het arrest De Ronde Venen/Stedin van de Hoge Raad van 28 oktober 2011 (ECLI:NL:HR:2011:BQ9854, r.o. 3.5.1):
- de overeenkomst is in beginsel opzegbaar;
- de redelijkheid en billijkheid kunnen meebrengen dat opzegging alleen mag met een voldoende zwaarwegende grond;
- de redelijkheid en billijkheid kunnen ook een bepaalde opzegtermijn eisen, of een aanbod tot betaling van een (schade)vergoeding.
In die zaak zegde een gemeente overeenkomsten met een netbeheerder over kabels en leidingen in gemeentegrond op, met een termijn van iets meer dan drie maanden. De Hoge Raad oordeelde dat geen zwaarwegende grond nodig was. Een langere termijn of een vergoeding was evenmin vereist, omdat de netbeheerder niet had onderbouwd waarom dat nodig zou zijn.
Wie zich op een langere termijn of een vergoeding beroept, moet dus concreet maken waarom. Denk aan de duur van de relatie, investeringen die nog niet zijn terugverdiend, en de afhankelijkheid van de andere partij.
Wat als de overeenkomst zelf een opzegregeling bevat?
Dan is die regeling het uitgangspunt. In het arrest Goglio/SMQ van 2 februari 2018 (ECLI:NL:HR:2018:141) ging het om een licentieovereenkomst met een eigen opzegregeling. De Hoge Raad overwoog dat de redelijkheid en billijkheid ook dan nadere eisen kunnen stellen, maar alleen voor zover wet en overeenkomst daarvoor ruimte laten (r.o. 3.6.3). Daarnaast kan een beroep op de opzegbevoegdheid in uitzonderlijke gevallen onaanvaardbaar zijn (r.o. 3.6.4, artikel 6:248 lid 2 BW).
In die zaak vond het hof de contractuele regeling op zichzelf redelijk, en de Hoge Raad liet dat oordeel in stand. Een goed geschreven opzegregeling geeft partijen dus veel zekerheid.
Welke wettelijke opzegregels gaan voor?
Voor een aantal overeenkomsten regelt de wet de opzegging zelf. Die regels gaan voor op de algemene uitgangspunten hierboven.
| Overeenkomst | Wettelijke regel (hoofdlijn) | Artikel |
|---|---|---|
| Arbeidsovereenkomst | Werkgever 1 tot 4 maanden, afhankelijk van de duur van het dienstverband; werknemer 1 maand | art. 7:672 BW |
| Huur van woonruimte, opzegging door huurder | Termijn gelijk aan de betalingstermijn, minimaal 1 en maximaal 3 maanden | art. 7:271 BW |
| Stilzwijgend verlengde consumentenovereenkomst | Na verlenging opzegbaar met een termijn van ten hoogste 1 maand | art. 6:236 BW |
De tabel geeft de hoofdlijn per 29 oktober 2026; de volledige regels staan in Boek 7 BW en Boek 6 BW. Voor de arbeidsovereenkomst kan een cao of een schriftelijke afspraak afwijken; meer daarover bij onze arbeidsrechtadvocaat.
Kunt u een overeenkomst per e-mail opzeggen?
Meestal wel. De wet schrijft voor opzegging van de meeste overeenkomsten geen vorm voor. Eist uw contract een schriftelijke opzegging, dan hangt het van de tekst van de overeenkomst af of een e-mail volstaat.
Belangrijker is de ontvangst. Een opzegging werkt pas als zij de andere partij heeft bereikt (artikel 3:37 lid 3 BW). Verzenden alleen is niet voldoende. Kunt u niet aantonen dat uw bericht is aangekomen, dan loopt u het risico dat de opzegging te laat of helemaal niet werkt.
Schrijft de overeenkomst een schriftelijke opzegging voor, verstuur die dan bij voorkeur aangetekend of met een ontvangstbevestiging. Kiest u voor e-mail, vraag dan om een bevestiging van ontvangst en bewaar die.
Wat zet u in een opzeggingsbrief?
- De naam van de overeenkomst en de datum waarop zij is gesloten.
- De datum waarop de opzegging ingaat, berekend met de juiste opzegtermijn.
- Zo nodig de grond voor de opzegging, als de overeenkomst of de omstandigheden die vragen.
- Een verzoek om schriftelijke bevestiging van ontvangst.
Moet ik een reden geven voor de opzegging?
Bij een overeenkomst voor onbepaalde tijd meestal niet, tenzij de overeenkomst dat eist of de redelijkheid en billijkheid in uw geval een zwaarwegende grond verlangen (HR 28 oktober 2011, ECLI:NL:HR:2011:BQ9854).
Kan de andere partij mijn opzegging weigeren?
Nee. Opzegging is een eenzijdige rechtshandeling die werkt zodra zij de andere partij heeft bereikt. De andere partij kan wel laten toetsen of de opzegging aan de eisen voldoet, bijvoorbeeld wat betreft de termijn of een vergoeding.
Wat kunnen wij voor u doen bij het opzeggen van een overeenkomst?
- Wij lezen uw overeenkomst en algemene voorwaarden na op een opzegregeling, een opzegtermijn en vormvereisten.
- Wij beoordelen of een overeenkomst voor bepaalde tijd eerder kan eindigen.
- Wij toetsen bij een overeenkomst voor onbepaalde tijd of een zwaarwegende grond, een langere opzegtermijn of een vergoeding nodig is.
- Wij stellen de opzeggingsbrief op of beoordelen een opzegging die u zelf ontvangt.