Gepubliceerd op 4 november 2020 · Laatst bijgewerkt op 7 oktober 2026
Inhoudsopgave
Wanneer kunt u een overeenkomst opzeggen?
Een overeenkomst voor onbepaalde tijd kunt u in beginsel altijd opzeggen, met inachtneming van de afgesproken of een redelijke opzegtermijn. Een overeenkomst voor bepaalde tijd kunt u tussentijds alleen opzeggen als de overeenkomst dat toestaat of bij onvoorziene omstandigheden (artikel 6:258 BW); voor arbeids- en huurovereenkomsten gelden eigen wettelijke termijnen. In dit artikel leest u wat een duurovereenkomst is, wat het verschil is tussen bepaalde en onbepaalde tijd, en hoe u een overeenkomst op de juiste manier opzegt.
In dit artikel leest u wat een duurovereenkomst is, wat het verschil is tussen bepaalde en onbepaalde tijd, en hoe u een overeenkomst op de juiste manier opzegt.
Wat is een duurovereenkomst?
Bij een duurovereenkomst verbindt u zich tot een prestatie die telkens terugkeert of doorloopt gedurende een langere periode. Denk aan een huurovereenkomst of een arbeidsovereenkomst. Bij een koopovereenkomst gaat het juist om een eenmalige prestatie.
Kunt u een overeenkomst voor bepaalde tijd tussentijds opzeggen?
In beginsel niet. Bij een overeenkomst voor bepaalde tijd spreekt u een vaste begin- en einddatum af. Tussentijdse opzegging is dan alleen mogelijk als de overeenkomst die mogelijkheid zelf biedt.
Een uitzondering geldt bij onvoorziene omstandigheden: gebeurtenissen waarmee u bij het sluiten van de overeenkomst geen rekening hield en die zo ernstig zijn dat de andere partij niet mag verwachten dat u de overeenkomst voortzet. Op grond van artikel 6:258 BW kan de rechter de overeenkomst dan wijzigen of geheel dan wel gedeeltelijk ontbinden.
Een voorbeeld ter illustratie: een onderneming huurt voor drie jaar bedrijfsruimte, maar het pand wordt tijdens de looptijd door een overheidsbesluit onbereikbaar voor haar bedrijfsvoering. Zo’n gebeurtenis kan onder omstandigheden een beroep op artikel 6:258 BW rechtvaardigen. De rechter beoordeelt dit terughoudend en kijkt naar alle omstandigheden van het geval.
Hoe zit het met een overeenkomst voor onbepaalde tijd?
Een duurovereenkomst voor onbepaalde tijd kunt u in beginsel altijd opzeggen.
Regelen wet en overeenkomst niets over de opzegging, dan hanteert de Hoge Raad drie uitgangspunten (HR 28 oktober 2011, ECLI:NL:HR:2011:BQ9854, De Ronde Venen/Stedin):
- de overeenkomst is in beginsel gewoon opzegbaar;
- redelijkheid en billijkheid kunnen meebrengen dat opzegging alleen mag met een voldoende zwaarwegende grond;
- redelijkheid en billijkheid kunnen ook een opzegtermijn eisen, of een aanbod tot betaling van een (schade)vergoeding.
Voor arbeidsovereenkomsten en huurovereenkomsten gelden eigen wettelijke opzegtermijnen. Daarover leest u meer in onze andere publicaties.
Maakt het verschil of de overeenkomst zelf al een opzegregeling bevat?
Ja. Bevat de overeenkomst wél een regeling voor opzegging, dan is die regeling het uitgangspunt. De Hoge Raad overwoog in het Goglio/SMQ-arrest (HR 2 februari 2018, ECLI:NL:HR:2018:141) dat redelijkheid en billijkheid dan alleen aanvullende eisen kunnen stellen voor zover de wet en de overeenkomst daarvoor ruimte laten. Een contractueel afgesproken opzegtermijn staat dus sterker dan de situatie waarin niets is geregeld.
Waar kijkt u eerst naar bij het opzeggen van een overeenkomst?
Kijk eerst in de overeenkomst zelf en in de algemene voorwaarden. Daarin staat meestal of, wanneer en hoe u mag opzeggen. Regelen deze niets, dan gelden de uitgangspunten hierboven; opzegging als zodanig is niet apart in de wet geregeld.
Kunt u een overeenkomst per e-mail opzeggen?
Vaak wel. Veel contracten eisen een schriftelijke opzegging, en voor sommige overeenkomsten, zoals de koop van een woning, staat dat zelfs in de wet. Sinds artikel 6:227a BW is aangepast, kan een dergelijke schriftelijkheidseis ook langs elektronische weg worden vervuld.
Houd wel rekening met de ontvangsttheorie (artikel 3:37 lid 3 BW): een opzegging werkt pas op het moment dat zij de andere partij heeft bereikt. Verzenden alleen is niet voldoende. Kunt u niet aantonen dat uw e-mail is aangekomen, dan heeft uw opzegging geen werking.
Kijk daarom eerst in uw contract en de algemene voorwaarden. Schrijft de overeenkomst een schriftelijke opzegging voor, doe dit dan bij voorkeur per aangetekende post. Kiest u voor e-mail, zorg er dan voor dat u een ontvangst- of leesbevestiging krijgt.
Veelgestelde vragen over opzegging
Moet ik een reden geven voor de opzegging?
Bij een overeenkomst voor onbepaalde tijd meestal niet, tenzij de overeenkomst dat eist of redelijkheid en billijkheid in uw geval een zwaarwegende grond verlangen. Bij een overeenkomst voor bepaalde tijd heeft u in beginsel wel een grond nodig, bijvoorbeeld onvoorziene omstandigheden.
Kan de andere partij mijn opzegging weigeren?
Nee, opzegging is een eenzijdige rechtshandeling: zij werkt zodra zij de andere partij heeft bereikt. Wel kan de andere partij achteraf laten toetsen of de opzegging aan de eisen voldoet, bijvoorbeeld op de opzegtermijn of een verschuldigde vergoeding.
Wat kunnen wij voor u doen bij het opzeggen van een overeenkomst?
Wij staan u bij bij de opzegging van arbeidsovereenkomsten, via onze arbeidsrechtadvocaat, en van andere zakelijke duurovereenkomsten.
- Wij lezen uw overeenkomst en algemene voorwaarden na op een opzegregeling, een opzegtermijn en vormvereisten.
- Wij beoordelen of een overeenkomst voor bepaalde tijd tussentijds kan eindigen, bijvoorbeeld wegens onvoorziene omstandigheden (artikel 6:258 BW).
- Wij toetsen bij een overeenkomst voor onbepaalde tijd of een zwaarwegende grond, een langere opzegtermijn of een vergoeding nodig is.
- Wij stellen de opzeggingsbrief op en zorgen dat u de ontvangst kunt bewijzen (artikel 3:37 lid 3 BW).
- Wij beoordelen een opzegging die u zelf ontvangt en vorderen zo nodig schadevergoeding.
Samengevat
- Of u tussentijds mag opzeggen, hangt af van bepaalde of onbepaalde tijd en van wat de overeenkomst zelf regelt.
- Bij onbepaalde tijd is opzegging in beginsel mogelijk; soms geldt een zwaarwegende grond, een opzegtermijn of een vergoedingsplicht (ECLI:NL:HR:2011:BQ9854).
- Arbeidsovereenkomsten en huurovereenkomsten kennen eigen wettelijke opzegtermijnen.
- Een schriftelijke opzegging mag vaak ook per e-mail (art. 6:227a BW), maar u moet kunnen bewijzen dat de opzegging is ontvangen (art. 3:37 lid 3 BW).
- Bevat de overeenkomst zelf een opzegregeling, dan is die regeling het uitgangspunt (ECLI:NL:HR:2018:141).
- Controleer bij twijfel altijd eerst uw contract en de algemene voorwaarden.
