Overname van de hypotheek na scheiding: wat als de bank weigert

Gepubliceerd op 17 oktober 2025 · Laatst bijgewerkt op 30 oktober 2026

Weigert de bank de overname van de hypotheek, dan blijven u en uw ex-partner allebei hoofdelijk aansprakelijk voor de hele schuld, ook als de woning aan één van u is toegedeeld. De bank is niet verplicht mee te werken: zij beoordeelt de overname als een nieuwe kredietaanvraag, en de rechter kan haar niet tot ontslag dwingen.

U heeft dan nog vier routes: een herbeoordeling na verbetering van de financiële positie, een andere geldverstrekker, een klacht bij de bank en daarna het Kifid, of verkoop van de woning. Rechters koppelen een toedeling in de praktijk vaak aan een termijn voor het ontslag, met verkoop als die termijn verstrijkt. Hieronder leest u hoe dat werkt en hoe u het in het echtscheidingsconvenant regelt.

Waarom de bank een overname na scheiding kan weigeren

De bank toetst of de overnemende partner de hypotheek alleen kan dragen. Zij gebruikt daarvoor dezelfde leennormen als bij een nieuwe hypotheek, op grond van de Wet op het financieel toezicht (Wft) en de Tijdelijke regeling hypothecair krediet.

Die regeling bepaalt hoeveel iemand maximaal mag lenen op basis van inkomen en lasten, en dat de hypotheek in beginsel niet hoger mag zijn dan 100% van de woningwaarde. Valt het inkomen van één partner te laag uit, of is de woning minder waard dan de schuld, dan mag de bank de overname vaak niet goedkeuren.

Andere redenen voor een weigering zijn bijvoorbeeld:

• een tijdelijk arbeidscontract zonder intentieverklaring of een onregelmatig inkomen
• lopende leningen of betalingsachterstanden die bij het BKR zijn geregistreerd
• een hoge partneralimentatie die de draagkracht vermindert
• een woningwaarde die lager is dan de hypotheekschuld

Wat hoofdelijke aansprakelijkheid betekent voor de partner die vertrekt

Bij hoofdelijke aansprakelijkheid kan de bank de volledige schuld bij ieder van u afzonderlijk opeisen (artikel 6:7 BW). Afspraken die u met uw ex-partner maakt, binden de bank niet.

Betaalt u meer dan uw deel, dan kunt u het teveel betaalde op uw ex-partner verhalen (artikel 6:10 BW). Dat helpt alleen als die ex-partner ook kan betalen. Zolang de bank u niet ontslaat, blijft de hypotheek bovendien meetellen als u zelf een nieuwe hypotheek aanvraagt.

Vier routes als de bank nee zegt

Een weigering is niet altijd het eindpunt. De tabel zet de routes naast elkaar; daaronder volgt per route een toelichting.

Vraag een toelichting en een herbeoordeling

Vraag de bank schriftelijk welke norm de doorslag gaf. Is uw situatie veranderd, bijvoorbeeld door een vast contract of een definitieve alimentatieafspraak, dan kunt u met die nieuwe gegevens een nieuwe aanvraag doen.

Sluit een nieuwe hypotheek bij een andere geldverstrekker

Een andere geldverstrekker kan de bestaande hypotheek oversluiten op naam van de overnemende partner. Houd rekening met kosten voor advies, taxatie en notaris, en met een mogelijke boete voor vervroegde aflossing bij de huidige bank.

Dien een klacht in bij de bank en daarna bij het Kifid

Vindt u dat de bank haar beslissing onzorgvuldig heeft genomen, dan dient u eerst een klacht in bij de bank zelf. Komt u er niet uit, dan kunt u als consument naar het Klachteninstituut Financiële Dienstverlening (Kifid); controleer bij het Kifid de geldende indieningstermijn.

Het Kifid toetst of de bank zich aan de wet en haar eigen voorwaarden heeft gehouden. Het kan de bank niet verplichten een krediet te verstrekken dat in strijd is met de leennormen.

Verkoop de woning

Lukt overname niet, dan is verkoop van de woning vaak de uitweg. Met de opbrengst wordt de hypotheek afgelost en eindigt de hoofdelijke aansprakelijkheid. Blijft er een restschuld over, dan draagt u die in beginsel samen, tenzij u iets anders afspreekt.

Wat de rechter beslist als u het samen niet eens wordt

Kunt u samen geen oplossing vinden, dan kan ieder van u de rechter vragen de verdeling van de woning te bepalen (artikel 3:185 BW). De rechter kan de woning aan één van u toedelen of verkoop gelasten en bepalen hoe de opbrengst wordt verdeeld.

De rechter kan de bank niet dwingen tot ontslag uit de hoofdelijke aansprakelijkheid. Hij kan een toedeling wel afhankelijk maken van dat ontslag. Het gerechtshof Den Haag deelde de woning op 22 maart 2023 toe aan de man, onder de voorwaarde dat hij de vrouw binnen vijf maanden liet ontslaan uit de hoofdelijke aansprakelijkheid. Lukte dat niet, dan moesten beide partijen de woning binnen die termijn aan een derde verkopen en de opbrengst gelijk delen (ECLI:NL:GHDHA:2023:532).

Kan de partner die wil blijven de overname niet financieren, dan wordt verkoop aan een derde de uitkomst. De rechtbank Amsterdam gelastte op 20 augustus 2025 verkoop van een gezamenlijke woning aan een derde tegen een marktconforme prijs, met een onafhankelijke makelaar. De partij die wilde overnemen, kreeg geen hypotheek, en haar deel van de overwaarde plus een toegezegde lening was niet genoeg (ECLI:NL:RBAMS:2025:6869).

Wat u in het convenant regelt voor het geval de bank weigert

Leg in het echtscheidingsconvenant vast wat er gebeurt als de bank de overname weigert. Zo voorkomt u dat de vertrekkende partner jarenlang aansprakelijk blijft voor een woning waarin hij of zij niet meer woont. Neem ten minste deze punten op:

• een uiterste datum waarop de overnemende partner het ontslag uit de hoofdelijke aansprakelijkheid moet hebben geregeld, bijvoorbeeld drie tot zes maanden na ondertekening
• wat er gebeurt als dat niet lukt, bijvoorbeeld verplichte verkoop via een makelaar die u samen kiest
• wie tot de overname of verkoop de maandlasten, het onderhoud en de verzekeringen betaalt
• hoe een overwaarde of restschuld wordt verdeeld, en op welke peildatum de woning wordt getaxeerd

Meer over de juridische kant van de woning bij een scheiding leest u in ons artikel over wie in de woning mag blijven na de scheiding.

Voorbereiding van de partner die de woning wil overnemen

• Laat vóór het tekenen van het convenant door een hypotheekadviseur berekenen of u de hypotheek alleen kunt dragen.
• Verzamel loonstroken, een werkgeversverklaring, jaaropgaven en een recent taxatierapport.
• Laat de partneralimentatie eerst vaststellen, omdat die meetelt in uw draagkracht.
• Los waar mogelijk andere leningen af vóór de aanvraag.

Bescherming van de partner die vertrekt

• Teken het convenant pas als vastligt wat er gebeurt bij een weigering van de bank.
• Spreek een uiterste datum af voor het ontslag uit de hoofdelijke aansprakelijkheid.
• Spreek af dat u tot die datum op de hoogte wordt gehouden van betalingsachterstanden.
• Houd er rekening mee dat de bestaande hypotheek meetelt als u zelf een nieuwe woning wilt kopen.

Onze hulp bij een geweigerde overname

Ons team familierecht helpt u de woning bij de scheiding zorgvuldig te verdelen:

• Wij stellen de afspraken over de woning en het ontslag uit de hoofdelijke aansprakelijkheid op in het convenant.
• Wij beoordelen een weigering van de bank en de mogelijkheid van een klacht bij het Kifid.
• Wij onderhandelen met uw ex-partner over overname, verkoop en de verdeling van overwaarde of restschuld.
• Wij vragen de rechter zo nodig de verdeling van de woning vast te stellen op grond van artikel 3:185 BW.

Veelgestelde vragen

Wordt een afwijzing van de bank bij het BKR geregistreerd?

Nee. Het BKR registreert leningen en betalingsachterstanden, geen afgewezen aanvragen. Een bestaande achterstand kan wel de reden zijn dat de bank weigert.

Mag ik de woning toch overnemen zonder ontslag uit de aansprakelijkheid?

Dat kan als u dat samen afspreekt, maar uw ex-partner blijft dan tegenover de bank aansprakelijk. Veel partners accepteren dat alleen tijdelijk, met een uiterste datum in het convenant.