Gepubliceerd op 30 september 2025 · Laatst bijgewerkt op 29 oktober 2026
Bij een juridische splitsing gaat het vermogen van een rechtspersoon in één keer, onder algemene titel, over op een of meer andere rechtspersonen. Elk contract of goed hoeft dus niet apart te worden overgedragen. Schuldeisers blijven beschermd: voor schulden die al bestonden, zijn ook de andere partijen bij de splitsing aansprakelijk, bij deelbare schulden tot de waarde van het vermogen dat zij verkregen of behielden (artikel 2:334t BW).
De regels staan in Boek 2 van het Burgerlijk Wetboek, titel 7, afdeling 4 (artikelen 2:334a tot en met 2:334u) en, voor nv’s en bv’s, afdeling 5. Op deze pagina leest u welke vormen er zijn, hoe de procedure verloopt, wat de Hoge Raad in 2024 over de aansprakelijkheid besliste en wat bestuurders en schuldeisers binnen welke termijn moeten doen.
Inhoudsopgave
Zuivere splitsing en afsplitsing: de twee wettelijke vormen
De wet kent twee vormen: de zuivere splitsing en de afsplitsing (artikel 2:334a BW). Het verschil zit in de vraag of de splitsende rechtspersoon blijft bestaan.
| Kenmerk | Zuivere splitsing | Afsplitsing |
|---|---|---|
| Splitsende rechtspersoon | Houdt op te bestaan | Blijft bestaan |
| Wat gaat over | Het hele vermogen | Het hele vermogen of een deel ervan |
| Aantal verkrijgende rechtspersonen | Ten minste twee | Ten minste één |
| Wie krijgt de aandelen | De aandeelhouders of leden van de splitsende rechtspersoon | De aandeelhouders of leden, of de splitsende rechtspersoon zelf |
| Typisch gebruik | Twee bedrijfstakken volledig uit elkaar halen | Eén onderdeel onderbrengen in een aparte vennootschap |
De aandeelhouders of leden van de splitsende rechtspersoon worden in beginsel aandeelhouder of lid van de verkrijgende rechtspersonen. Bij een afsplitsing kan ook de splitsende rechtspersoon zelf de aandelen in de verkrijgende vennootschap krijgen, bijvoorbeeld om een werkmaatschappij onder een holding te hangen. De verkrijgende rechtspersoon mag al bestaan of bij de splitsing worden opgericht (artikel 2:334b BW).
De fiscale gevolgen van beide vormen verschillen per situatie, bijvoorbeeld voor verliesverrekening en overdrachtsbelasting. Die vallen buiten deze juridische uitleg; laat ze vooraf beoordelen door een fiscalist.
Splitsing of activa-passivatransactie?
Bij een activa-passivatransactie moet u elk goed, elk contract en elke schuld afzonderlijk overdragen, vaak met toestemming van de wederpartij (artikel 6:159 BW voor contractsoverneming). Bij een juridische splitsing gaan de vermogensbestanddelen die in de beschrijving staan in één keer over met de notariële akte.
Daar staat tegenover dat een splitsing een vaste wettelijke procedure kent, met openbaarmaking, een verzettermijn van één maand voor schuldeisers en de aansprakelijkheid van artikel 2:334t BW. Een activa-passivatransactie is vaak sneller als er weinig contracten zijn en de wederpartijen meewerken.
De procedure in zes stappen
De procedure begint met een splitsingsvoorstel van de besturen en eindigt met een notariële akte. Die akte moet binnen zes maanden na de aankondiging van het voorstel worden verleden (artikel 2:334n BW). Reken met de voorbereiding erbij in de praktijk op enkele maanden.
- De besturen van alle partijen stellen samen een splitsingsvoorstel op (artikel 2:334f BW). Daarin staat onder meer welke vermogensbestanddelen naar welke verkrijgende rechtspersoon gaan.
- Elk bestuur schrijft een toelichting met de redenen voor de splitsing en de verwachte gevolgen voor de activiteiten.
- Het voorstel wordt neergelegd bij het handelsregister en ten kantore van de rechtspersonen, en de partijen kondigen die nederlegging openbaar aan.
- Schuldeisers kunnen binnen één maand na die aankondiging verzet doen bij de rechtbank (artikel 2:334l BW).
- De algemene vergadering, of een ander bevoegd orgaan, neemt het besluit tot splitsing (artikel 2:334m BW).
- De notaris verlijdt de akte van splitsing. De splitsing werkt vanaf de dag na het verlijden. Daarna volgt inschrijving in het handelsregister.
Bij een splitsing van nv’s en bv’s gelden aanvullende eisen uit afdeling 5, zoals een onderzoek door een accountant naar de ruilverhouding van de aandelen, met enkele uitzonderingen.
De beschrijving in het splitsingsvoorstel: waar het meestal misgaat
Het voorstel moet de gegevens bevatten die artikel 2:334f lid 2 BW voorschrijft. De belangrijkste is de beschrijving van de vermogensbestanddelen die naar elke verkrijgende rechtspersoon gaan.
Maak die beschrijving zo precies mogelijk: noem contracten, registergoederen, rechten van intellectuele eigendom, vergunningen en schulden bij naam. Is een vermogensbestanddeel op grond van de beschrijving niet toe te rekenen, dan bepaalt de wet in afdeling 2.7.4 BW wie de rechthebbende wordt. Dat leidt vaak tot een uitkomst die niemand heeft bedoeld.
Let ook op goederen waarvoor aparte registers gelden, zoals het Kadaster. De verkrijgende rechtspersonen moeten de overgang van registergoederen en andere geregistreerde rechten na de splitsing laten verwerken in die registers. Plan die stap meteen in, want tot de inschrijving is de nieuwe rechthebbende niet uit het register af te lezen.
Wie is na de splitsing aansprakelijk voor schulden?
Artikel 2:334t BW maakt alle partijen bij de splitsing aansprakelijk voor de schulden die de gesplitste rechtspersoon had op het moment van de splitsing. Hoe ver die aansprakelijkheid gaat, hangt af van de vraag of de verbintenis deelbaar of ondeelbaar is.
- Deelbare verbintenis, zoals een geldschuld: de rechtspersoon waarop de schuld is overgegaan, is voor het geheel aansprakelijk. Elke andere partij is aansprakelijk tot de waarde van het vermogen dat zij bij de splitsing verkreeg of behield (artikel 2:334t lid 3 BW).
- Ondeelbare verbintenis: alle partijen zijn elk voor het geheel aansprakelijk (artikel 2:334t lid 2 BW).
- De andere partijen hoeven pas te betalen als de rechtspersoon waarop de verbintenis is overgegaan zelf tekortschiet (artikel 2:334t lid 4 BW).
Wat ondeelbaar is, heeft de Hoge Raad op 15 maart 2024 beslist (ECLI:NL:HR:2024:429). Doorslaggevend is de aard van de prestatie, zoals bij artikel 6:6 lid 2 BW. Omdat artikel 2:334t dwingend recht is, kunnen partijen een verbintenis niet contractueel ondeelbaar maken om zo de volle aansprakelijkheid van alle partijen te bereiken. De Hoge Raad vernietigde het arrest van het hof, dat dit had miskend.
Een splitsing is dus geen manier om schulden achter te laten in een lege vennootschap. Een voorbeeld ter illustratie: een bv splitst een winstgevende tak af naar een nieuwe bv en houdt een lopende geldvordering van een leverancier zelf. Betaalt de oorspronkelijke bv niet, dan kan de leverancier de nieuwe bv aanspreken tot de waarde van het vermogen dat zij bij de splitsing kreeg.
Zekerheid en verzet: de bescherming van schuldeisers en contractpartners
Iedere schuldeiser kan zekerheid voor zijn vordering vragen. Krijgt hij die niet, dan kan hij binnen één maand na de aankondiging van het voorstel verzet doen bij de rechtbank (artikelen 2:334k en 2:334l BW).
Het verzet slaagt niet als de schuldeiser onvoldoende aannemelijk maakt dat de nieuwe schuldenaar minder waarborg biedt dan de oude. Zolang het verzet loopt, mag de notaris de akte niet verlijden. Is de akte al verleden, dan kan de rechter onder meer bevelen dat een waarborg wordt gegeven.
Voor contractpartners geldt een extra bescherming. Brengt de splitsing een overeenkomst in een positie die naar maatstaven van redelijkheid en billijkheid niet ongewijzigd in stand kan blijven, dan kan de rechter die overeenkomst op verzoek wijzigen of ontbinden (artikel 2:334r BW).
Werknemers en ondernemingsraad bij een splitsing
Gaan er werknemers mee naar een verkrijgende rechtspersoon, dan geldt in de regel de regeling voor overgang van onderneming. Hun rechten en plichten uit de arbeidsovereenkomst gaan dan van rechtswege mee (artikel 7:663 BW).
Heeft de onderneming een ondernemingsraad, dan moet die vaak om advies worden gevraagd, bijvoorbeeld bij een overdracht van zeggenschap over (een deel van) de onderneming (artikel 25 Wet op de ondernemingsraden). Vraag dat advies op een moment dat het nog wezenlijke invloed kan hebben op het besluit.
Wat regelt u als bestuurder vóór het splitsingsvoorstel?
- Controleer per contract of het een verbod op overgang of een opzeggingsrecht bij splitsing of wijziging van zeggenschap bevat.
- Leg in de beschrijving elk registergoed, recht van intellectuele eigendom en elke vergunning vast.
- Ga na welke schulden ondeelbaar zijn: daarvoor blijft elke partij voor het geheel aansprakelijk (artikel 2:334t lid 2 BW).
- Plan de akte binnen zes maanden na de aankondiging (artikel 2:334n BW) en houd rekening met de verzettermijn van één maand.
- Vraag tijdig het advies van de ondernemingsraad als artikel 25 WOR van toepassing is.
Wat doet u als schuldeiser binnen de verzetmaand?
- Lees de aankondiging en het neergelegde voorstel: op welke rechtspersoon gaat uw vordering over?
- Vraag zekerheid aan als de nieuwe schuldenaar minder vermogen heeft (artikel 2:334k BW).
- Doe zo nodig binnen één maand verzet bij de rechtbank (artikel 2:334l BW).
- Bewaar de splitsingsstukken; na de splitsing kunt u ook de andere partijen aanspreken op grond van artikel 2:334t BW.
Onze rol bij een juridische splitsing
Onze ondernemingsrechtadvocaten begeleiden de juridische kant van een splitsing, in overleg met uw notaris en fiscalist.
- Wij beoordelen of een juridische splitsing of een activa-passivatransactie beter past bij uw doel.
- Wij stellen het splitsingsvoorstel en de beschrijving van de vermogensbestanddelen op (artikel 2:334f BW).
- Wij controleren uw contracten op overgangsverboden en opzeggingsrechten bij splitsing.
- Wij bereiden de adviesaanvraag aan de ondernemingsraad voor (artikel 25 WOR).
- Wij voeren namens schuldeisers of vennootschappen een verzetprocedure bij de rechtbank (artikel 2:334l BW).
Veelgestelde vragen
Moeten contractpartners toestemming geven voor een splitsing?
Nee, overeenkomsten gaan bij een splitsing onder algemene titel over zonder medewerking van de wederpartij. Wel kan een contract zelf een opzeggingsrecht bij splitsing bevatten, en kan de rechter een overeenkomst wijzigen of ontbinden (artikel 2:334r BW).
Kan een eenmanszaak juridisch worden gesplitst?
Nee, splitsing is alleen mogelijk voor rechtspersonen, zoals een bv, nv, stichting, vereniging of coöperatie (artikel 2:334a BW). Een eenmanszaak of vof kan haar onderneming wel inbrengen in een bv via een gewone overdracht.
Moeten alle partijen dezelfde rechtsvorm hebben?
In beginsel wel, maar de wet kent uitzonderingen, bijvoorbeeld tussen nv en bv (artikel 2:334b BW). Laat dit per structuur controleren voordat u het voorstel opstelt.
Wanneer is de splitsing van kracht?
Op de dag na het verlijden van de notariële akte (artikel 2:334n BW). Daarna volgt de inschrijving in het handelsregister.