Gepubliceerd op 7 november 2025 · Laatst bijgewerkt op 30 oktober 2026
Partneralimentatie eindigt definitief als uw ex-partner hertrouwt, een geregistreerd partnerschap aangaat of gaat samenleven met een ander als waren zij gehuwd (artikel 1:160 BW). Kinderalimentatie loopt door, ook als uw ex-partner een nieuwe relatie heeft; alleen het bedrag kan veranderen.
Stop daarom niet eigenhandig met betalen bij een vermoeden van samenwonen. Hieronder leest u wanneer samenwonen telt, hoe rechters het bewijs beoordelen, wat een nieuwe partner betekent voor de kinderalimentatie en hoe u een wijziging vraagt.
Inhoudsopgave
Wanneer eindigt partneralimentatie?
Partneralimentatie eindigt van rechtswege bij hertrouw, een geregistreerd partnerschap of samenleven als waren zij gehuwd (artikel 1:160 BW). De verplichting herleeft niet als de nieuwe relatie later eindigt.
Daarnaast eindigt partneralimentatie na de wettelijke termijn. Voor verzoeken tot echtscheiding vanaf 1 januari 2020 is dat in de regel maximaal vijf jaar (artikel 1:157 BW), met uitzonderingen voor ouders van kinderen onder de 12 jaar en voor langere huwelijken met een oudere ontvanger. Voor eerdere scheidingen geldt meestal een maximum van twaalf jaar.
Van rechtswege betekent dat er geen uitspraak van de rechter nodig is. In de praktijk ontstaat wel vaak discussie over de vraag of er sprake is van samenleven als waren zij gehuwd. Bij onenigheid beslist de rechter.
De vier eisen voor samenleven als waren zij gehuwd
Het gaat om een relatie die feitelijk op een huwelijk lijkt. Rechters toetsen in samenhang vier eisen:
- een duurzame affectieve relatie;
- samenwonen;
- een gemeenschappelijke huishouding;
- wederzijdse verzorging.
Een eigen inschrijving op een ander adres sluit samenleven niet uit, en een gezamenlijke inschrijving is niet doorslaggevend. Belangrijk zijn onder meer hoe vaak de partners bij elkaar verblijven, of zij de kosten van het huishouden delen, of zij voor elkaar zorgen en hoe zij de relatie naar buiten presenteren.
Voldoet de relatie niet aan die maatstaf, dan blijft de alimentatie bestaan. Wel kan het financiële voordeel van gedeelde woonlasten meewegen bij de vraag hoeveel alimentatie uw ex-partner nog nodig heeft. Dat loopt via een wijzigingsverzoek (artikel 1:401 BW).
Hoe bewijst u dat uw ex-partner samenwoont?
Wie zich op het einde van de alimentatie beroept, moet de feiten stellen en bij betwisting bewijzen (artikel 150 Rv). Dat is meestal de betalende ex-partner. Het bewijs moet een samenhangend beeld over een langere periode geven. Twee uitspraken laten zien waar de grens ligt.
| Uitspraak | Bewijs | Uitkomst |
|---|---|---|
| Gerechtshof Den Haag, 25 februari 2015, ECLI:NL:GHDHA:2015:1729 | Observatie van ruim zeven maanden: de auto van de vrouw stond vrijwel elke avond bij de nieuwe partner, zij was nauwelijks in haar eigen woning te zien. Zij legde de gevraagde bankafschriften en energiegegevens niet over. | Alimentatie geëindigd per de laatste dag van de observatie. De vrouw moest het te veel betaalde terugbetalen en de kosten van het rechercherapport vergoeden. Dat zij haar eigen woning hield, was niet doorslaggevend. |
| Gerechtshof ‘s-Hertogenbosch, 16 januari 2020, ECLI:NL:GHSHE:2020:111 | Een rechercherapport over contacten, samen naar een familiefeest, op vakantie en boodschappen doen. | Onvoldoende. Het rapport bevatte vooral aannames; samenwonen, gemeenschappelijke huishouding en wederzijdse zorg waren niet onderbouwd. De alimentatie bleef bestaan. |
Mogelijke aanwijzingen zijn:
- een uittreksel uit de Basisregistratie Personen;
- een gezamenlijke huur- of koopovereenkomst of hypotheek;
- gezamenlijke rekeningen, verzekeringen of abonnementen;
- openbare berichten op sociale media;
- verklaringen van buren of anderen;
- waarnemingen gedurende een langere periode.
Houd bij het verzamelen van bewijs rekening met de privacy van uw ex-partner en de Algemene verordening gegevensbescherming (AVG). Een particulier onderzoeksbureau moet een vergunning hebben en een gedragscode volgen. Laat vooraf beoordelen welk onderzoek is toegestaan.
Wat betekent een nieuwe partner voor de kinderalimentatie?
Kinderalimentatie blijft bestaan, omdat zij bedoeld is voor het kind. De onderhoudsplicht rust op de ouders (artikel 1:392 en 1:404 BW).
Het inkomen van de nieuwe partner telt in beginsel niet mee. Trouwt uw ex-partner met de nieuwe partner of gaat hij of zij een geregistreerd partnerschap aan, en behoort het kind tot dat gezin, dan heeft die partner als stiefouder wel een eigen onderhoudsplicht (artikel 1:395 BW). Bij alleen samenwonen ontstaat die plicht niet.
Ook andere veranderingen kunnen tot een nieuw bedrag leiden, zoals een ander inkomen, nieuwe kinderen, een gewijzigde zorgverdeling of andere kosten van het kind. Kinderalimentatie loopt in beginsel door tot het kind 21 jaar is (artikel 1:395a BW).
Wijziging of beëindiging vragen: zo gaat u te werk
- Stuur direct een brief of e-mail waarin u om herberekening of beëindiging vraagt, de reden noemt en de gewenste ingangsdatum vermeldt. Bewaar het verzendbewijs.
- Probeer samen nieuwe afspraken te maken en leg die schriftelijk vast.
- Lukt dat niet, dan dient een advocaat een verzoekschrift in bij de rechtbank. De rechter kan de alimentatie wijzigen of op nihil stellen als de omstandigheden zijn veranderd (artikel 1:401 BW).
- De rechter bepaalt de ingangsdatum. Vaak sluit hij aan bij het moment waarop de ander wist dat u een wijziging wilde. In de Haagse zaak hierboven was dat de laatste dag van de observatie.
Heeft u in het echtscheidingsconvenant afgesproken dat de partneralimentatie niet mag worden gewijzigd, dan kan dat alleen nog bij een zo ingrijpende wijziging dat ongewijzigd laten in strijd is met redelijkheid en billijkheid (artikel 1:159 BW). Het einde door samenwonen volgt rechtstreeks uit artikel 1:160 BW.
Heeft u te veel betaald, dan kan de rechter terugbetaling bevelen. Hij is daarin terughoudend als de ontvangen bedragen voor levensonderhoud zijn gebruikt.
Wat als u stopt met betalen?
Stopt u zonder afspraak of rechterlijke beslissing, dan ontstaat een achterstand. Uw ex-partner kan die laten innen door een deurwaarder of door het Landelijk Bureau Inning Onderhoudsbijdragen (LBIO). Blijkt later dat het samenleven niet bewezen is, zoals in de zaak bij het hof ‘s-Hertogenbosch, dan staat die hele achterstand open.
Betaler of ontvanger: verschillende aandachtspunten
| Als betaler | Als ontvanger |
|---|---|
| Blijf betalen zolang niet vaststaat dat de verplichting is geëindigd of gewijzigd | Weet dat partneralimentatie definitief vervalt als u gaat samenleven als waren u gehuwd |
| Leg feiten vast met datum en omschrijving, over een langere periode | Leg vast hoe u en een nieuwe partner de kosten verdelen als u niet in die zin samenwoont |
| Verzamel alleen bewijs dat rechtmatig verkrijgbaar is | Weiger gevraagde stukken niet zonder reden; in de Haagse zaak woog dat mee |
| Controleer of het om partneralimentatie, kinderalimentatie of beide gaat | Houd er rekening mee dat te veel ontvangen alimentatie mogelijk moet worden terugbetaald |
Hoe wij helpen bij alimentatie en een nieuwe partner
Wij staan betalers en ontvangers bij vanuit onze kantoren in Eindhoven en Amsterdam. Als familierechtadvocaat kunnen wij onder meer:
- beoordelen of de situatie voldoet aan de vier eisen en of het bewijs toereikend en rechtmatig verkregen is;
- de brief om herberekening opstellen en onderhandelen over nieuwe afspraken;
- een verzoek tot wijziging of beëindiging indienen of verweer voeren;
- de kinderalimentatie opnieuw berekenen bij een nieuw samengesteld gezin.
Veelgestelde vragen
Kan ik de kosten van een recherchebureau terugkrijgen?
Soms. In de Haagse zaak uit 2015 moest de vrouw de kosten van het rapport vergoeden, omdat het samenleven daarmee werd bewezen. Slaagt het bewijs niet, dan blijft u meestal zelf met die kosten zitten.
Telt een nieuwe partner die op een eigen adres staat ingeschreven mee?
Dat kan. De inschrijving is niet beslissend; het gaat om de feitelijke situatie en de vier eisen.
