Scheiden na uw 50e: pensioen, AOW en partneralimentatie

Woonkamer met twee fauteuils bij het raam en een leesbril op een bijzettafel

Gepubliceerd op 15 november 2025 · Laatst bijgewerkt op 30 oktober 2026

Scheidt u na uw 50e, dan heeft uw ex-partner in de regel recht op de helft van het ouderdomspensioen dat u tijdens het huwelijk heeft opgebouwd. Dat volgt uit de Wet verevening pensioenrechten bij scheiding (WVPS), tenzij u samen schriftelijk iets anders afspreekt in huwelijkse voorwaarden of een echtscheidingsconvenant.

Daarnaast spelen partneralimentatie, de woning en de AOW een grote rol, juist omdat de pensioenleeftijd dichtbij komt. Hieronder leest u welke regels gelden en waar de financiële valkuilen zitten.

Een volwassen stel van rond de 50 jaar zit aan een tafel en bespreekt financiële documenten in een huiselijke omgeving.

Welke wet regelt de verdeling van pensioen bij scheiding?

De verdeling is geregeld in de WVPS, die sinds 1 mei 1995 geldt voor echtgenoten en later ook voor geregistreerde partners. Volgens Rijksoverheid is de verdeling verplicht bij een scheiding na 30 april 1995, tenzij u iets anders afspreekt.

Een wetsvoorstel voor een nieuwe Wet pensioenverdeling bij scheiding is geen geldend recht (stand 29 oktober 2026). Ga uit van de regels die hieronder staan. Meer achtergrond leest u in ons artikel over de verdeling van pensioen bij echtscheiding.

Hoe wordt het ouderdomspensioen standaard verdeeld?

Bij de standaardverdeling, verevening genoemd, krijgt uw ex-partner de helft van het ouderdomspensioen dat u tijdens het huwelijk heeft opgebouwd. Pensioen van vóór of na het huwelijk blijft buiten de verdeling.

Uw ex-partner krijgt bij verevening geen eigen pensioen. Hij of zij ontvangt een deel van uw uitkering zodra u met pensioen gaat. Overlijdt u, dan stopt die betaling. Het bijzonder partnerpensioen kan dan een deel van het gat opvangen.

De AOW wordt niet verdeeld. Ieder bouwt zelf AOW op. Wel verandert de hoogte: wie na de scheiding alleen woont, krijgt de AOW voor een alleenstaande in plaats van die voor samenwonenden.

Waarom moet u de scheiding binnen twee jaar melden?

De pensioenuitvoerder betaalt het deel van uw ex-partner alleen rechtstreeks uit als de scheiding binnen twee jaar na de scheidingsdatum is gemeld (artikel 2 WVPS). Dat doet u met het mededelingsformulier van de Rijksoverheid, dat u naar elke pensioenuitvoerder stuurt. Op mijnpensioenoverzicht.nl ziet u bij welke uitvoerders u pensioen heeft.

Meldt niemand de scheiding op tijd, dan vervalt het recht op verevening niet. Uw ex-partner moet het deel dan wel zelf bij u opeisen, maandelijks en zolang u pensioen ontvangt. Dat leidt vaak tot discussie en betalingsproblemen.

Wacht met opeisen ook niet te lang. De Rechtbank Limburg oordeelde op 9 juli 2025 over een vrouw die haar deel pas jaren na de pensioeningang van haar ex schriftelijk opeiste. De scheiding was nooit binnen twee jaar bij het ABP gemeld. Van rechtsverwerking was geen sprake, maar de pensioentermijnen van meer dan vijf jaar vóór haar eerste ondubbelzinnige aanmaning waren verjaard (artikel 3:308 BW). Een eerdere aanvraag bij het ABP telde niet als aanmaning van de man.

Een volwassen stel in de vijftig bespreekt samen financiële documenten aan een tafel in een lichte kamer.

Kunt u andere afspraken maken over het pensioen?

Ja, u kunt in huwelijkse voorwaarden of in het echtscheidingsconvenant afwijken van de standaardverdeling. U kunt bijvoorbeeld afspreken dat er geen verevening plaatsvindt, of dat een ander percentage geldt.

Een tweede mogelijkheid is conversie. Daarbij wordt het pensioen definitief gesplitst en krijgt uw ex-partner een eigen recht op ouderdomspensioen bij de pensioenuitvoerder. Dat deel loopt door na uw overlijden en hangt niet meer af van uw pensioendatum. Conversie kan alleen als u dat samen afspreekt en de pensioenuitvoerder meewerkt.

Verevening (standaard)Conversie
Eigen pensioenrecht ex-partnerNee, recht op deel van uw uitkeringJa, eigen recht bij de uitvoerder
Bij uw overlijdenUitkering aan ex-partner stoptEx-partner houdt eigen pensioen
Ingangsdatum deel ex-partnerUw pensioendatumEigen pensioendatum ex-partner
NodigMelding binnen twee jaarAfspraak samen en medewerking uitvoerder

Laat afwijkende afspraken altijd doorrekenen voordat u tekent. Een andere verdeling kan voor de jongere of oudere partner heel verschillend uitpakken, omdat de pensioendatum en de levensverwachting meetellen.

Wat gebeurt er met het partnerpensioen?

Uw ex-partner houdt in de regel recht op het partnerpensioen dat tot de scheidingsdatum is opgebouwd. Dat heet bijzonder partnerpensioen en wordt uitgekeerd als u overlijdt. Hoe dat bij uw regeling werkt, staat in het pensioenreglement; sinds de Wet toekomst pensioenen kunnen regelingen hierin verschillen.

Uw ex-partner kan afstand doen van het bijzonder partnerpensioen, bijvoorbeeld zodat een nieuwe partner later het volledige partnerpensioen krijgt. Dat gaat met een verklaring die bij de pensioenuitvoerder wordt ingediend. Spreek dit uitdrukkelijk af in het convenant.

Hoe lang duurt partneralimentatie na een lang huwelijk?

Partneralimentatie duurt sinds 1 januari 2020 in de regel maximaal vijf jaar (artikel 1:157 BW). Voor wie na een lang huwelijk scheidt, gelden belangrijke uitzonderingen.

SituatieMaximale duur
Standaard5 jaar
Huwelijk langer dan 15 jaar en de ontvanger is binnen 10 jaar van de AOW-leeftijdTot de AOW-leeftijd van de ontvanger
Huwelijk langer dan 15 jaar en de ontvanger is geboren op of vóór 1 januari 1970 (tijdelijke regel)10 jaar
Kinderen jonger dan 12 jaarTot het jongste kind 12 wordt
Artikel 1:157 BW, voor verzoeken ingediend vanaf 1 januari 2020; stand 29 oktober 2026.

De regel voor ontvangers geboren op of vóór 1 januari 1970 is als overgangsregel bedoeld. Laat nagaan of die op het moment van uw verzoek nog geldt. De hoogte van de alimentatie hangt af van de behoefte van de ontvanger en de draagkracht van de betaler. Gaat een van beiden met pensioen, dan dalen de inkomens vaak. Dat kan een reden zijn om de alimentatie te laten wijzigen (artikel 1:401 BW). Lees meer in ons artikel partneralimentatie: hoe lang en hoeveel.

Een ouder stel zit aan een tafel met documenten en een laptop, ze bespreken hun financiële situatie en pensioenverdeling.

Welke financiële valkuilen spelen bij scheiden na uw 50e?

De grootste valkuil is dat het inkomen na de pensioendatum lager uitvalt dan verwacht. Na uw 50e is er minder tijd om een pensioengat nog aan te vullen.

  • De scheiding wordt niet binnen twee jaar bij de pensioenuitvoerder gemeld, waardoor de ex-partner zijn deel bij u moet opeisen.
  • Lijfrentes en banksparen vallen niet onder de WVPS en moeten apart worden verdeeld. Bij pensioen in eigen beheer van een directeur-grootaandeelhouder is de eigen bv de uitvoerder; dat vraagt aparte afspraken.
  • Het convenant regelt niet wat er met het bijzonder partnerpensioen gebeurt.
  • De woning wordt toebedeeld zonder te toetsen of één inkomen de hypotheek kan dragen, ook na de pensioendatum. Zie ook ons artikel over hypotheek na scheiding.
  • Het testament en de begunstiging van overlijdensrisicoverzekeringen worden niet aangepast.

Hoe helpen wij bij pensioen en alimentatie na een lang huwelijk?

Onze scheidingsadvocaat begeleidt scheidingen waarin pensioen en alimentatie een grote rol spelen. Wij kunnen onder meer:

  • alle pensioenaanspraken in kaart brengen en nagaan welk deel tijdens het huwelijk is opgebouwd;
  • beoordelen of verevening, conversie of een andere verdeling voor u beter uitpakt, en de afspraak vastleggen in het convenant;
  • de melding bij elke pensioenuitvoerder binnen twee jaar voorbereiden;
  • de duur en hoogte van de partneralimentatie toetsen aan artikel 1:157 BW;
  • een verzoek tot wijziging van de alimentatie voorbereiden, bijvoorbeeld bij pensionering.

Veelgestelde vragen

Moet de pensioenuitvoerder het convenant goedkeuren?

Nee. Alleen voor conversie is medewerking van de uitvoerder nodig. Een afwijkende verdeling moet wel bij de uitvoerder worden gemeld om te worden uitgevoerd.

Hebben samenwoners recht op elkaars pensioen?

Niet op grond van de WVPS; die geldt alleen voor echtgenoten en geregistreerde partners. Een ex-partner die als partner bij de pensioenuitvoerder was aangemeld, kan wel recht houden op bijzonder partnerpensioen. Afspraken in een samenlevingsovereenkomst kunnen ook een deel van het pensioen toekennen.

Een vraag over scheiding of familierecht?

Mail ons in een paar zinnen waar uw vraag over gaat. Wij laten u weten of wij u kunnen helpen en wat de volgende stap is. Wij beoordelen geen zaken of stukken per e-mail zonder opdracht.

Wilt u dat een familierechtadvocaat uw situatie beoordeelt? In een betaald consult van 300 euro inclusief btw krijgt u een richtinggevend antwoord op uw vraag.

Dit artikel geeft algemene informatie en vervangt geen advies over uw specifieke situatie.

Een vraag over scheiding of familierecht?

Mail ons in een paar zinnen waar uw vraag over gaat. Wij laten u weten of wij u kunnen helpen en wat de volgende stap is. Wij beoordelen geen zaken of stukken per e-mail zonder opdracht.

Wilt u dat een familierechtadvocaat uw situatie beoordeelt? In een betaald consult van 300 euro inclusief btw krijgt u een richtinggevend antwoord op uw vraag.

Dit artikel geeft algemene informatie en vervangt geen advies over uw specifieke situatie.