Gepubliceerd op 24 oktober 2025 · Laatst bijgewerkt op 9 oktober 2026
Bij co-ouderschap verdelen ouders de vakanties in de regel ongeveer gelijk, en leggen ze dat vast in het ouderschapsplan. Komen ze er samen niet uit, dan beslist de rechter op basis van het belang van het kind (artikel 1:253a BW); voor een reis naar het buitenland heeft u bij gezamenlijk gezag bovendien toestemming van de andere ouder nodig.
Hieronder leest u hoe u vakanties goed regelt, wat er gebeurt als de andere ouder geen toestemming geeft en welke financiële regels gelden. Kinderbijslag, kindgebonden budget en kinderopvangtoeslag worden vaak door elkaar gehaald; ook dat zetten we op een rij.
Inhoudsopgave
Wat is co-ouderschap?
Co-ouderschap betekent dat beide ouders na een scheiding ongeveer evenveel zorg- en opvoedingstaken hebben, bijvoorbeeld in een week-op-week-regeling. De wet kent geen vaste definitie; het gaat om de verdeling die ouders zelf afspreken of die de rechter vaststelt.
Na een scheiding houden beide ouders in de regel het gezamenlijk gezag (artikel 1:251 BW). Dat betekent dat zij belangrijke beslissingen over het kind samen nemen, zoals de schoolkeuze, medische behandelingen en een reis naar het buitenland. Bij co-ouderschap woont het kind officieel op één adres in de Basisregistratie Personen, ook al verblijft het evenveel bij beide ouders.
Hoe legt u vakantieafspraken vast in het ouderschapsplan?
Het ouderschapsplan is verplicht als gehuwde of geregistreerde ouders met minderjarige kinderen scheiden (artikel 815 Wetboek van Burgerlijke Rechtsvormdering), en ook ongehuwde ouders met gezamenlijk gezag moeten er een maken (artikel 1:247a BW). Vakanties zijn geen verplicht onderdeel, maar het is verstandig ze concreet te regelen.
- Verdeling van de schoolvakanties: bijvoorbeeld de zomervakantie in twee of drie blokken, en kerst en oud en nieuw om en om per jaar.
- Uiterste datum om vakantieplannen aan elkaar door te geven, bijvoorbeeld 1 maart voor de zomervakantie.
- Reizen naar het buitenland: welke informatie u elkaar geeft over bestemming, verblijfadres en reisdata.
- Paspoort: wie het paspoort van het kind bewaart en wanneer het wordt overgedragen.
- Feestdagen en verjaardagen, zoals Pasen, Pinksteren en de verjaardag van het kind.
Leg ook vast hoe u afspraken aanpast als het kind ouder wordt. Een regeling die past bij een kind van vier, werkt vaak niet meer voor een puber. Meer over de afspraken bij een scheiding leest u in ons artikel over scheiden met kinderen.
Heeft u toestemming nodig om met uw kind naar het buitenland te gaan?
Ja, bij gezamenlijk gezag heeft u toestemming nodig van de andere ouder om met uw kind naar het buitenland te reizen. De Koninklijke Marechaussee kan aan de grens om bewijs van die toestemming vragen.
Daarvoor gebruikt u het formulier “toestemming reizen met minderjarig kind naar het buitenland” van de Marechaussee, dat u samen met de andere ouder invult en ondertekent. Neem daarnaast een kopie van het paspoort van de andere ouder mee. Heeft u het eenhoofdig gezag, dan heeft u geen toestemming nodig, maar is het verstandig te kunnen aantonen dat u het gezag heeft.
Weigert de andere ouder zonder goede reden, dan kunt u de rechter vragen vervangende toestemming te geven (artikel 1:253a BW). Neemt een ouder het kind zonder toestemming mee of houdt hij het na de vakantie in het buitenland, dan kan dat internationale kinderontvoering zijn. Lees daarover meer in ons artikel over een ouder die het kind meeneemt naar het buitenland.
Wat doet de rechter bij een conflict over de vakantie?
De rechter stelt het belang van het kind voorop en neemt een beslissing die past bij de leeftijd van het kind, de afstand tussen de ouders en de afspraken in het ouderschapsplan. U dient daarvoor een verzoek in bij de rechtbank via een advocaat (artikel 1:253a BW).
Gaat het om een vakantie die binnen enkele weken begint, dan is een gewone procedure te traag. U kunt dan een kort geding starten of een voorlopige voorziening vragen. Kinderen van twaalf jaar en ouder krijgen in de regel de gelegenheid hun mening aan de rechter te geven (artikel 809 Rv). De rechter kan ook de Raad voor de Kinderbescherming om advies vragen.
Weegt de rechter een buitenlandse reis, dan kijkt hij onder meer naar het risico dat het kind niet terugkeert, of het land is aangesloten bij het Haags Kinderontvoeringsverdrag en de veiligheid van de bestemming.
Wat gebeurt er met kinderbijslag en kindgebonden budget?
De kinderbijslag wordt bij co-ouderschap aan één ouder betaald; de ouders kiezen samen wie dat is. Het kindgebonden budget gaat naar de ouder die de kinderbijslag ontvangt.
Vakanties veranderen daar niets aan: de kinderbijslag wordt niet per vakantieweek verdeeld. Wilt u dat de andere ouder meedeelt, dan legt u dat vast in het ouderschapsplan. Kinderbijslag wordt uitbetaald door de Sociale Verzekeringsbank, het kindgebonden budget door Dienst Toeslagen.
Wie krijgt kinderopvangtoeslag bij co-ouderschap?
Beide ouders kunnen kinderopvangtoeslag krijgen, ieder alleen voor de opvanguren die op het eigen contract staan en die zij zelf betalen. Samen krijgen de ouders toeslag voor maximaal 230 uur per kind per maand.
Kinderopvangtoeslag staat dus los van de kinderbijslag. Gaat het kind in de zomervakantie minder naar de opvang, dan past u de uren tijdig aan bij Dienst Toeslagen om terugbetaling te voorkomen.
Wie betaalt de vakantiekosten?
In de regel betaalt iedere ouder de kosten van de vakantie die hij of zij zelf met het kind houdt. Bij co-ouderschap verdelen ouders de vaste kosten van het kind vaak via een kindrekening, op basis van ieders draagkracht.
Spreek af of grote uitgaven, zoals een schoolreis of een nieuw paspoort, uit de kindrekening komen. Het wettelijk kader voor de bijdragen leest u in ons artikel over kinderalimentatie en co-ouderschap.
Hoe lost u een conflict op zonder rechter?
Met mediation of overleg tussen advocaten lost u een conflict vaak sneller en goedkoper op dan via de rechter. Een afspraak die u samen maakt, houdt in de praktijk ook beter stand.
Een mediator helpt u samen tot nieuwe afspraken te komen, die u daarna kunt laten vastleggen in een aangepast ouderschapsplan. Bij een laag inkomen kunt u mogelijk gesubsidieerde mediation krijgen via het Juridisch Loket. Lees meer over mediation bij scheiding.
Wat kunnen wij voor u doen bij vakantieafspraken in co-ouderschap?
Onze familierechtadvocaten helpen ouders bij het maken, wijzigen en handhaven van vakantieafspraken.
- Wij stellen de vakantieregeling in het ouderschapsplan op, met data, blokken en een termijn om plannen door te geven.
- Wij vragen de rechtbank om vervangende toestemming voor een reis naar het buitenland (artikel 1:253a BW).
- Wij starten een kort geding als een vakantie binnen enkele weken begint en de andere ouder blokkeert.
- Wij beoordelen het risico op ontvoering bij een reis naar een land buiten het Haags Kinderontvoeringsverdrag.
- Wij passen het ouderschapsplan aan als de omstandigheden zijn veranderd.
Samengevat
- Leg de verdeling van vakanties en feestdagen concreet vast in het ouderschapsplan.
- Bij gezamenlijk gezag heeft u voor een reis naar het buitenland toestemming van de andere ouder nodig.
- Weigert de andere ouder, dan kan de rechter vervangende toestemming geven; bij spoed via een kort geding.
- Kinderbijslag en kindgebonden budget gaan naar één ouder; kinderopvangtoeslag krijgt iedere ouder voor de eigen opvanguren.
Veelgestelde vragen
Is het toestemmingsformulier verplicht?
Bij gezamenlijk gezag heeft u toestemming van de andere ouder nodig, en het formulier van de Marechaussee is de gebruikelijke manier om dat aan te tonen. Zonder dit bewijs kan de Marechaussee u aan de grens extra vragen stellen.
Mag de andere ouder een vakantie zomaar weigeren?
Niet zonder goede reden. Weigert hij of zij zonder zwaarwegende reden, dan kan de rechter vervangende toestemming geven als dat in het belang van het kind is.
Hoe lang van tevoren moet ik een vakantie melden?
De wet noemt geen termijn; dat volgt uit uw ouderschapsplan. Spreek een vaste datum af, bijvoorbeeld drie maanden voor de vakantie, zodat er tijd is om een geschil nog voor te leggen.
