Aansprakelijkheid bij een industriële stroomstoring: wie betaalt de schade?

Donkere fabriekshal met stilstaande machines en alleen noodverlichting

Gepubliceerd op 20 december 2025 · Laatst bijgewerkt op 14 oktober 2026

Bij een stroomstoring in een fabriek of bedrijfspand is de netbeheerder alleen aansprakelijk voor de bedrijfsschade als hij toerekenbaar tekortschiet in zijn aansluit- en transportovereenkomst, en dan vaak alleen binnen de grenzen van zijn algemene voorwaarden. Los daarvan betaalt de netbeheerder bij een langere storing een vaste compensatie, ongeacht schuld (artikel 8.20 Systeemcode elektriciteit 2026); die dekt de werkelijke schade meestal niet.

Is de storing veroorzaakt door een derde, bijvoorbeeld een aannemer die een kabel raakt, dan kan het bedrijf ook die partij aanspreken op grond van onrechtmatige daad (artikel 6:162 BW). Voor de rest van de schade is het bedrijf aangewezen op zijn eigen verzekering.

Een zakelijke persoon en een technicus inspecteren een fabriek met uitgeschakelde machines tijdens een stroomstoring.

Wie is de juiste partij om aan te spreken?

Bij uitval van het net is dat de regionale netbeheerder of, bij het hoogspanningsnet, TenneT. De energieleverancier verkoopt alleen de stroom en is voor storingen in het net in de regel niet aansprakelijk.

  • De netbeheerder: verantwoordelijk voor beheer en onderhoud van het net. Sinds 1 januari 2026 staan zijn taken in de Energiewet, die de Elektriciteitswet 1998 en de Gaswet heeft vervangen.
  • De energieleverancier: aansprakelijk bij een eigen fout, zoals een onterechte afsluiting. Meer hierover leest u bij energiecontracten en aansprakelijkheid bij leveringsproblemen.
  • Een derde: bijvoorbeeld een grondroerder die zonder of in strijd met een KLIC-melding graaft en een kabel beschadigt.
  • De eigen installateur: als de storing in de eigen installatie achter de aansluiting begon.

Wanneer is de netbeheerder aansprakelijk?

De netbeheerder is aansprakelijk als hij toerekenbaar tekortschiet in de nakoming van de aansluit- en transportovereenkomst (artikel 6:74 BW). Een storing alleen is geen tekortkoming: het bedrijf moet aantonen dat de netbeheerder iets heeft gedaan of nagelaten wat een zorgvuldige netbeheerder niet had gedaan of nagelaten, bijvoorbeeld achterstallig onderhoud.

Komt de storing door omstandigheden die de netbeheerder niet kon voorkomen, zoals extreem weer of een fout van een derde, dan kan hij zich beroepen op overmacht (artikel 6:75 BW). Het bedrijf moet daarnaast causaal verband aantonen tussen de tekortkoming en de schade (artikel 6:98 BW).

Hoe werken de algemene voorwaarden van de netbeheerder?

De algemene voorwaarden voor aansluiting en transport beperken de aansprakelijkheid sterk. Bedrijfsschade en gevolgschade, zoals omzetverlies en boetes van afnemers, zijn vaak uitgesloten, en voor zaakschade gelden maximumbedragen per gebeurtenis.

Bij opzet of bewuste roekeloosheid van de netbeheerder of zijn leidinggevenden gelden die beperkingen in de regel niet. Daarnaast kan een beroep op een exoneratie in een concreet geval naar maatstaven van redelijkheid en billijkheid onaanvaardbaar zijn (artikel 6:248 lid 2 BW). Controleer daarom welke voorwaarden op uw aansluiting van toepassing zijn: grootverbruikers hebben vaak andere voorwaarden dan kleinzakelijke klanten.

Wat is de compensatieregeling en wat levert die op?

Duurt een storing langer dan een bepaalde tijd, dan betaalt de netbeheerder een vast bedrag, zonder dat het bedrijf schuld hoeft aan te tonen. Voor kleine aansluitingen op het laagspanningsnet is dat in de regel vanaf vier uur; voor aansluitingen groter dan 3x25A en op het middenspanningsnet al na een of twee uur. Het bedrag hangt af van de duur van de storing, het spanningsniveau en de grootte van de aansluiting.

Een technicus in een veiligheidshelm onderzoekt elektrische apparatuur bij een donker industrieel gebouw tijdens een stroomstoring.

De regeling staat in artikel 8.20 van de Systeemcode elektriciteit 2026, een code die de ACM onder de Energiewet vaststelt; de ACM houdt er ook toezicht op. Vanaf 35 kV hangt de compensatie af van het gecontracteerde transportvermogen. Het recht op compensatie vervalt onder meer bij afschakeling op verzoek van de landelijke netbeheerder en als de netbeheerder aantoont dat een extreme situatie herstel binnen de hersteltijden onmogelijk maakte (artikel 8.20 lid 2). De actuele bedragen staan op de website van uw netbeheerder.

Compensatie is geen schadevergoeding. Wie meer schade heeft geleden, moet die apart vorderen en de aansprakelijkheid van de netbeheerder aantonen.

Welke schade kan een bedrijf vorderen?

Bij aansprakelijkheid in beginsel alle schade die in causaal verband staat met de tekortkoming: geleden verlies en gederfde winst (artikel 6:96 BW). In de praktijk beperken de algemene voorwaarden dat vaak tot directe zaakschade.

  • zaakschade: beschadigde machines en bedorven grondstoffen of voorraden;
  • bedrijfsschade: productieverlies en doorlopende kosten tijdens de stilstand;
  • gevolgschade: boetes of claims van afnemers door te late levering;
  • redelijke kosten om schade te beperken en vast te stellen (artikel 6:96 lid 2 BW).

Heeft het bedrijf zelf geen redelijke voorzorgsmaatregelen genomen, zoals een noodstroomvoorziening bij een proces dat niet mag uitvallen, dan kan de vergoeding worden verminderd wegens eigen schuld (artikel 6:101 BW).

Hoe stelt u de netbeheerder aansprakelijk?

Stuur de netbeheerder een schriftelijke aansprakelijkstelling met de datum, de duur en de gevolgen van de storing, en vraag om het storingsrapport. Leg daarna de schade vast met facturen, productiegegevens en zo nodig een rapport van een schade-expert.

Twee technici in veiligheidskleding bespreken documenten in een donker industriële fabriek tijdens een stroomuitval.
  1. Meld de schade direct bij uw eigen verzekeraar; de polis bevat vaak een meldingstermijn.
  2. Stel de netbeheerder, en eventueel de veroorzaker, schriftelijk aansprakelijk. Zie ook onze gids over de aansprakelijkstelling.
  3. Vraag gegevens op over de oorzaak, het onderhoud en het herstel van de storing.
  4. Wijst de netbeheerder de claim af, dan kunt u de civiele rechter vragen om schadevergoeding.

Een vordering tot schadevergoeding verjaart vijf jaar nadat het bedrijf de schade en de aansprakelijke partij kent (artikel 3:310 BW). Een schriftelijke aansprakelijkstelling met voorbehoud van rechten stuit die termijn (artikel 3:317 BW).

Welke rol heeft de ACM?

Bij een geschil over de vraag of de netbeheerder zijn wettelijke taken goed heeft uitgevoerd, kan het bedrijf de ACM om een geschilbesluit vragen (artikel 5.4 Energiewet). Tegen dat besluit staat beroep open bij het College van Beroep voor het bedrijfsleven.

De ACM kent zelf geen schadevergoeding toe; daarvoor blijft de civiele rechter bevoegd. Een geschilbesluit waarin staat dat de netbeheerder is tekortgeschoten, kan in die procedure wel als bewijs dienen. Meer leest u bij de rol van de ACM in energiegeschillen.

Wat dekt een verzekering?

Een bedrijfsschadeverzekering kan het omzetverlies en de doorlopende kosten tijdens stilstand dekken, maar stroomuitval door een storing buiten het eigen terrein moet dan wel uitdrukkelijk zijn meeverzekerd. Een machinebreuk- of opstalverzekering dekt soms schade door overspanning.

Keert de verzekeraar uit, dan gaat de vordering op de netbeheerder of de veroorzaker tot dat bedrag over op de verzekeraar (artikel 7:962 BW). Het bedrijf houdt zelf de vordering voor het eigen risico en voor schade die niet is verzekerd.

Waar let u als bedrijf op?

  • Controleer welke algemene voorwaarden op uw aansluit- en transportovereenkomst van toepassing zijn.
  • Ga na of uw bedrijfsschadeverzekering uitval van het openbare net dekt.
  • Leg voor kritische processen een noodstroomvoorziening vast, ook om een verweer van eigen schuld te voorkomen.
  • Beperk in uw eigen leveringsvoorwaarden uw aansprakelijkheid tegenover afnemers bij overmacht door stroomuitval.
  • Stel na een storing direct schriftelijk aansprakelijk en bewaar alle gegevens.

Wat kunnen wij voor u doen bij schade door een stroomstoring?

  • Beoordelen of de netbeheerder of een derde aansprakelijk is en of de algemene voorwaarden een claim beperken, als energierecht advocaat.
  • De aansprakelijkstelling opstellen en de verjaring stuiten.
  • Gegevens over oorzaak en onderhoud opvragen en een schade-expert inschakelen.
  • Een geschilprocedure bij de ACM voeren.
  • Onderhandelen met netbeheerder en verzekeraar en zo nodig procederen bij de civiele rechter.

Samengevat

  • Bij een langere storing krijgt u een vaste compensatie, afhankelijk van uw aansluiting vanaf een, twee of vier uur, ook zonder schuld van de netbeheerder.
  • Volledige schadevergoeding vraagt een toerekenbare tekortkoming (artikel 6:74 BW) en causaal verband.
  • De algemene voorwaarden sluiten bedrijfsschade vaak uit, behalve bij opzet of bewuste roekeloosheid.
  • Een geschil gaat via de civiele rechter; de ACM beslist alleen over de taken van de netbeheerder.

Veelgestelde vragen

Moet ik de compensatie aanvragen?

Meestal niet: de netbeheerder keert de compensatie uit aan de getroffen aansluitingen. Ontvangt u niets, neem dan contact op met de netbeheerder en vermeld de EAN-code van uw aansluiting.

Is een bezwaarprocedure bij de netbeheerder nodig?

Nee. Een netbeheerder neemt over schadeclaims geen besluiten waartegen bezwaar openstaat. Een schadevordering is een civiele zaak; is de netbeheerder het niet met u eens, dan beslist de civiele rechter.

Kan ik de aannemer aanspreken die de kabel heeft geraakt?

Mogelijk wel, op grond van onrechtmatige daad (artikel 6:162 BW), bijvoorbeeld als de aannemer zonder KLIC-melding heeft gegraven. Of uw bedrijfsschade, die via de kabel van een ander is ontstaan, vergoed moet worden, hangt af van de omstandigheden.

Ben ik aansprakelijk tegenover mijn afnemers als ik door een storing te laat lever?

Dat hangt af van uw contract. Zonder overmachtsclausule kan stroomuitval soms als overmacht gelden (artikel 6:75 BW), maar niet als u het risico had moeten voorzien. De schade die u aan afnemers betaalt, kunt u eventueel verhalen; zie regres in de productketen.

Lees ook: wat is aansprakelijkheid?

Wilt u weten of wij u kunnen helpen?

Plan een gratis kennismaking. Daarin bespreken wij of wij u kunnen helpen en wat dat kost. Inhoudelijk advies valt er niet onder. Wij beoordelen geen zaken of stukken per e-mail zonder opdracht.

Dit artikel geeft algemene informatie en vervangt geen advies over uw specifieke situatie.

Wilt u weten of wij u kunnen helpen?

Plan een gratis kennismaking. Daarin bespreken wij of wij u kunnen helpen en wat dat kost. Inhoudelijk advies valt er niet onder. Wij beoordelen geen zaken of stukken per e-mail zonder opdracht.

Dit artikel geeft algemene informatie en vervangt geen advies over uw specifieke situatie.