Regres in de productketen: schade verhalen op leverancier of producent

Gepubliceerd op 9 november 2025 · Laatst bijgewerkt op 29 oktober 2026

Veroorzaakt een gebrekkig product schade in uw bedrijf, dan kunt u die schade in de regel verhalen op de partij met wie u het contract sloot: uw leverancier. De producent zelf kunt u via de wettelijke productaansprakelijkheid meestal niet aanspreken voor zuivere bedrijfsschade, want die regeling dekt alleen letsel en schade aan zaken voor privégebruik (artikel 6:190 BW).

Regres betekent dat u de schade die u draagt, doorschuift naar degene die haar heeft veroorzaakt. In een productketen gebeurt dat schakel voor schakel: de winkelier spreekt de groothandel aan, de groothandel de importeur, de importeur de fabrikant. Hieronder leest u op welke grondslagen dat kan, welke schade verhaalbaar is, welke termijnen gelden en wat er per 9 december 2026 verandert.

Wat is regres in de productketen?

Regres is het verhalen van schade of kosten op een andere partij die daarvoor (mede) verantwoordelijk is. In de productketen gaat het meestal om een afnemer die schade lijdt door een gebrekkig product en die schade terughaalt bij een eerdere schakel.

De term heeft twee betekenissen. In ruime zin is regres elk verhaal op de veroorzaker, bijvoorbeeld een bedrijf dat de kosten van een stilgevallen productielijn terugvordert bij de leverancier van een defect onderdeel. In strikte zin gaat het om verhaal tussen partijen die samen aansprakelijk zijn: wie meer betaalt dan zijn eigen aandeel, kan het verschil terugvragen (artikelen 6:10 en 6:102 BW).

Eerst moet vaststaan dat een andere partij voor de schade aansprakelijk is. Regres is de stap waarin u die aansprakelijkheid te gelde maakt. Typische situaties:

• een leverancier levert grondstoffen of onderdelen met een gebrek, waardoor uw eindproduct ondeugdelijk is;
• een defect onderdeel veroorzaakt een productiestoring of brand;
• u moet als verkoper een consument schadeloosstellen voor een gebrek dat al bij uw leverancier aanwezig was;
• uw verzekeraar heeft uw schade betaald en haalt het bedrag terug bij de veroorzaker.

Leverancier, producent of importeur: wie spreekt u op welke grond aan?

De tabel zet de drie routes naast elkaar (stand van het Burgerlijk Wetboek op 29 oktober 2026).

De eigen leverancier: het contract als basis

Bij koop staat de hoofdregel in artikel 7:17 BW: de afgeleverde zaak moet aan de overeenkomst beantwoorden, ook voor normaal gebruik. Voldoet het product daar niet aan, dan spreken juristen van non-conformiteit. U kunt dan herstel of vervanging vragen, de overeenkomst ontbinden of schadevergoeding vorderen (artikel 6:74 BW).

Ook een gering gebrek kan non-conformiteit opleveren. De Hoge Raad vernietigde op 16 december 2022 (ECLI:NL:HR:2022:1870) een arrest waarin het hof had geoordeeld dat geringe gebreken aan een verkocht zeilcharterschip geen non-conformiteit konden opleveren. Ook de verhouding tussen de mededelingsplicht van de verkoper en de onderzoeksplicht van de koper moest het hof opnieuw beoordelen.

Schadevergoeding vergt in de regel dat de leverancier in verzuim is. Is nakoming nog mogelijk, dan stelt u hem eerst schriftelijk in gebreke met een redelijke termijn (artikel 6:82 BW). Is nakoming blijvend onmogelijk, of is de schade al definitief ontstaan, zoals brandschade door een defect onderdeel, dan is een ingebrekestelling voor die schade meestal niet nodig.

Klachtplicht: meld het gebrek op tijd

U moet een gebrek binnen bekwame tijd melden nadat u het ontdekte of redelijkerwijs had moeten ontdekken (artikel 7:23 lid 1 BW). Doet u dat niet, dan verliest u uw rechten, ook als het gebrek vaststaat. Van een professionele afnemer wordt verwacht dat hij geleverde goederen binnen redelijke tijd controleert. Wat redelijk is, hangt af van het soort product, de zichtbaarheid van het gebrek en de afspraken. Veel inkoop- en leveringsvoorwaarden bevatten een eigen, korte klachttermijn. Leg de melding altijd schriftelijk vast, met foto’s en een omschrijving.

Exoneratie: mag uw leverancier zijn aansprakelijkheid beperken?

Leveranciers beperken hun aansprakelijkheid vaak in hun algemene voorwaarden, bijvoorbeeld door gevolgschade uit te sluiten of de vergoeding te maximeren tot het factuurbedrag. Tussen bedrijven is dat in beginsel geldig. Een beroep op zo een beding kan onaanvaardbaar zijn naar maatstaven van redelijkheid en billijkheid (artikel 6:248 lid 2 BW), bijvoorbeeld bij opzet of bewuste roekeloosheid. Controleer ook of de voorwaarden wel van toepassing zijn en of u niet zelf eigen inkoopvoorwaarden hanteerde. Zulke geschillen komen regelmatig voor bij slechte levering in de keten.

Wanneer kunt u de producent zelf aanspreken?

De producent kunt u rechtstreeks aanspreken op grond van de wettelijke productaansprakelijkheid, maar alleen voor bepaalde schade. Voor zuivere bedrijfsschade moet u terugvallen op de onrechtmatige daad, en dan moet u meer bewijzen.

De regeling staat in afdeling 6.3.3 van het Burgerlijk Wetboek (artikelen 6:185 tot en met 6:193 BW); de Europese richtlijn uit 1985 is daarin verwerkt. Volgens artikel 6:185 BW is de producent aansprakelijk voor schade door een gebrek in zijn product. U hoeft geen schuld te bewijzen, wel het gebrek, de schade en het verband daartussen. De wettekst vindt u ook op wetten.overheid.nl (afdeling productenaansprakelijkheid).

Een product is gebrekkig als het niet de veiligheid biedt die men mag verwachten (artikel 6:186 BW). De rechter let op de presentatie van het product, het redelijkerwijs te verwachten gebruik en het tijdstip waarop het in het verkeer is gebracht. Het gaat om veiligheid, niet om kwaliteit: een machine die te traag produceert is niet gebrekkig in deze zin, een machine die in brand vliegt wel.

De belangrijkste beperking staat in artikel 6:190 BW. De regeling dekt schade door dood of letsel, en schade aan andere zaken die gewoonlijk voor privégebruik zijn bestemd en ook hoofdzakelijk privé zijn gebruikt, boven een drempelbedrag. Schade aan bedrijfsmiddelen, productieverlies en gederfde winst vallen erbuiten. Een bedrijf dat de producent daarvoor wil aanspreken, moet aantonen dat de producent onrechtmatig handelde (artikel 6:162 BW), bijvoorbeeld door een product op de markt te brengen waarvan hij het gevaar kende of had moeten kennen. Meer leest u in ons artikel over wat aansprakelijkheid inhoudt.

Actualiteit: nieuwe regels voor productaansprakelijkheid

Stand 29 oktober 2026: de Europese Richtlijn (EU) 2024/2853 vervangt de richtlijn uit 1985. Nederland zet haar om met de Implementatiewet richtlijn herziening productaansprakelijkheid (36906), die Boek 6 en 7 BW wijzigt. De Tweede Kamer behandelde het voorstel op 15 oktober 2026; het ligt nu bij de Eerste Kamer. De omzettingstermijn verloopt op 9 december 2026, en de nieuwe regels gelden voor producten die vanaf die datum in de handel worden gebracht. De wet verbreedt onder meer de kring van aansprakelijke partijen, versterkt de bewijspositie van de benadeelde en houdt rekening met digitale technologie en de circulaire economie. De datum van inwerkingtreding wordt bij koninklijk besluit vastgesteld.

Wanneer geldt een importeur of leverancier als producent?

Volgens artikel 6:187 lid 2 BW is wie een product de EU binnenbrengt om het te verkopen of te verhuren, even aansprakelijk als de fabrikant. Dat beschermt de benadeelde tegen een buitenlandse fabrikant die moeilijk aan te spreken is. De importeur kan daarna verhaal zoeken bij de fabrikant, meestal op grond van hun contract.

Voor andere leveranciers, zoals groothandels en winkeliers, geldt artikel 6:187 lid 3 BW. Is de producent niet vast te stellen, dan wordt de leverancier als producent aangemerkt, tenzij hij de benadeelde binnen redelijke termijn de identiteit noemt van de producent of van degene die hem het product leverde. Bij een product van buiten de EU geldt hetzelfde als de importeur niet bekend is.

Een consumentenklacht doorschuiven naar uw eigen verkoper

Heeft u als verkoper een consument moeten schadeloosstellen voor een gebrek, dan kunt u die kosten in beginsel terughalen bij uw eigen verkoper, mits u hem binnen bekwame tijd op de hoogte brengt. Dat regelt artikel 7:25 BW. Een winkelier die een consument een nieuw apparaat moet geven of de koopprijs moet terugbetalen, draagt vaak de gevolgen van een gebrek dat al in de fabriek is ontstaan. De regel voorkomt dat de laatste schakel voor andermans fout opdraait. Afspraken tussen de schakels kunnen de uitwerking beïnvloeden. De tekst staat op wetten.overheid.nl.

Meerdere aansprakelijken: wie draagt uiteindelijk de schade?

Zijn meerdere partijen voor dezelfde schade aansprakelijk, dan zijn zij hoofdelijk verbonden (artikel 6:102 BW): de benadeelde kan ieder van hen voor het geheel aanspreken. De onderlinge verdeling, de draagplicht, hangt af van de mate waarin ieders fout aan de schade heeft bijgedragen. Wie meer betaalt dan zijn deel, heeft regres op de anderen (artikel 6:10 BW).

Een voorbeeld ter illustratie: een installateur betaalt de volledige brandschade van zijn klant, terwijl de brand mede ontstond door een fabricagefout in een geleverde component. De installateur kan dan het aandeel van de fabrikant terugvorderen. Hetzelfde speelt bij aansprakelijkheid van onderaannemers in de bouw.

Welke schade kunt u verhalen?

Volgens artikel 6:96 BW omvat vermogensschade het geleden verlies en de gederfde winst, plus redelijke kosten om schade te beperken, om schade en aansprakelijkheid vast te stellen en om buitengerechtelijk betaling te krijgen. Artikel 6:98 BW bepaalt dat alleen schade wordt vergoed die zo met de gebeurtenis samenhangt dat zij de aansprakelijke kan worden toegerekend; de rechter kijkt onder meer naar de voorzienbaarheid. Contractuele beperkingen kunnen de vergoeding inperken. Veelvoorkomende schadeposten:

• herstel of vervanging van het gebrekkige product en van beschadigde goederen;
• bedrijfsschade door stilstand en gederfde winst;
• kosten van terugroepacties en vervanging bij uw eigen afnemers;
• brandschade en schoonmaak- of herstelkosten van het pand;
• kosten van een schade-expert of technisch onderzoek;
• het eigen risico en de onverzekerde schade.

Het eigen risico en schade buiten de polis betaalt de verzekeraar niet; die vordert u zelf bij de aansprakelijke partij. Reputatieschade of verloren klanten zijn lastiger te vorderen: u moet met cijfers aantonen dat de omzet daalde door het gebrek en niet door andere oorzaken.

Doorbetaald loon van een gewonde werknemer

Raakt een werknemer gewond door een gebrekkig product en betaalt u zijn loon door, dan kunt u dat loon verhalen op de aansprakelijke partij (artikel 6:107a BW), tot het bedrag dat de werknemer zelf had kunnen vorderen. Die berekening hangt samen met het letselschadedossier van de werknemer. Law & More behandelt geen letselschadezaken; voor de claim van de werknemer zelf verwijzen wij naar een letselschadespecialist. Wij adviseren wel over de arbeidsrechtelijke kant, zoals loondoorbetaling bij ziekte en re-integratie.

Regres door uw verzekeraar: subrogatie

Heeft uw verzekeraar uw schade vergoed, dan gaat uw vordering op de veroorzaker tot dat bedrag van rechtswege over op de verzekeraar (artikel 7:962 BW). U hoeft daarvoor niets over te dragen. Het deel dat de verzekeraar niet vergoedde, zoals het eigen risico, blijft van u. Stem uw vorderingen daarom op elkaar af, zodat de aansprakelijke partij niet twee keer wordt aangeschreven zonder dat het totaal duidelijk is.

Werk ook na de uitkering mee aan het regres. Bewaar het gebrekkige product, geef technische rapporten door en maak geen afspraken met de leverancier die de verhaalspositie van de verzekeraar kunnen schaden.

De rol van de schade-expert

Een schade-expert stelt de oorzaak en omvang van de schade vast; zijn rapport is vaak het belangrijkste bewijsstuk. Bij productschade gaat het om de vraag hoe het gebrek is ontstaan en of het al bij levering aanwezig was. Nodig de leverancier uit om bij het onderzoek aanwezig te zijn of een eigen deskundige te sturen. Is de leverancier het niet eens met de conclusies, dan kunt u de rechter vragen om vóór een procedure een voorlopig deskundigenbericht te bevelen (artikel 202 Rv).

Een regresvordering in vier stappen

Stap 1: schade en bewijs vastleggen

Leg direct na de ontdekking alles vast: foto’s, facturen, leveringsbonnen, productienummers en correspondentie. Bewaar het gebrekkige product zelf, want zonder product is het gebrek vaak niet meer te bewijzen. De bewijslast ligt in beginsel bij u als eisende partij (artikel 150 Rv). Vraag medewerkers die het defect zagen ontstaan vroeg om een schriftelijke verklaring. Bij afspraken die alleen mondeling zijn gemaakt, wordt het bewijs lastiger; zie ook ons artikel over mondelinge afspraken tussen ondernemers.

Stap 2: bepalen wie u aanspreekt

Was het product gebrekkig bij levering, of is het gebrek later ontstaan door opslag, montage of verkeerd gebruik? Heeft het gebrek de schade veroorzaakt? Wat staat er in de voorwaarden over aansprakelijkheid en klachttermijnen? Verkeerd gebruik aan uw kant verzwakt de vordering; de rechter kan dan eigen schuld aannemen en de vergoeding verminderen (artikel 6:101 BW).

Stap 3: schriftelijk aansprakelijk stellen

Een goede aansprakelijkstelling noemt de feiten, de grondslag, de bewijsstukken en zo mogelijk een voorlopig schadebedrag, met een termijn om te reageren. Vraag de leverancier de zaak bij zijn aansprakelijkheidsverzekeraar te melden. Veel regreszaken worden in dit stadium geregeld, soms met hulp van een mediator.

Stap 4: procederen

Leidt overleg niet tot een oplossing, dan volgt een dagvaarding bij de rechtbank of, bij vorderingen tot € 25.000, bij de kantonrechter. Daagt een afnemer u zelf, dan kunt u uw leverancier in vrijwaring oproepen, zodat één rechter over beide geschillen beslist (artikel 210 Rv). De griffierechten staan op rechtspraak.nl; voor een rechtspersoon is dat in 2026 bij de rechtbank € 3.083 voor een vordering tot € 100.000.

Termijnen die tegelijk lopen

• Klachtplicht bij koop: melden binnen bekwame tijd na ontdekking (artikel 7:23 lid 1 BW); de vordering verjaart twee jaar na die melding (artikel 7:23 lid 2 BW).
• Schadevergoeding in het algemeen: vijf jaar na de dag waarop u de schade en de aansprakelijke kende, uiterlijk twintig jaar (artikel 3:310 BW).
• Productaansprakelijkheid: drie jaar nadat u met schade, gebrek en producent bekend werd of had moeten worden (artikel 6:191 lid 1 BW); het recht vervalt tien jaar nadat het product in het verkeer is gebracht (artikel 6:191 lid 2 BW).

U kunt een verjaringstermijn stuiten met een schriftelijke aanmaning of mededeling waarin u zich ondubbelzinnig uw recht op nakoming voorbehoudt (artikel 3:317 BW). Daarna begint in beginsel een nieuwe termijn. Contracten kunnen kortere termijnen bevatten; lees die altijd na.

Is regres de moeite waard?

Zet de verwachte opbrengst af tegen de kosten en het risico van een procedure, en ga na of de wederpartij kan betalen of verzekerd is. De verliezende partij wordt meestal in de proceskosten veroordeeld, maar die vergoeding is gebaseerd op vaste tarieven en dekt zelden alle werkelijke kosten. Naast de hoofdsom kunt u wettelijke rente vorderen: bij een handelstransactie 10,4 procent sinds 1 juli 2026, anders 4 procent sinds 1 januari 2026 (Rijksoverheid). Bij een twijfelachtige beperking van aansprakelijkheid in uw eigen contracten is het verstandig die vooraf te laten toetsen.

Leg intern vast wie een schademelding beoordeelt op verhaalsmogelijkheden, zodat een termijn niet ongemerkt verstrijkt. Maak in inkoopcontracten afspraken over aansprakelijkheid voor productgebreken, garantie- en klachttermijnen en de verzekeringsplicht van de leverancier.

Als afnemer: vijf punten om uw verhaal veilig te stellen

• Meld een gebrek schriftelijk en binnen bekwame tijd (artikel 7:23 BW); tussen bedrijven kan dat al na enkele weken te laat zijn.
• Controleer de voorwaarden van uw leverancier op een kortere klachttermijn en een aansprakelijkheidsbeperking.
• Bewaar het gebrekkige product, de leveringsbon, de factuur en het productienummer.
• Spreekt een afnemer u aan, stel dan direct ook uw eigen leverancier op de hoogte (artikel 7:25 BW).
• Noteer de verjaringsdatum: twee jaar na uw klacht (artikel 7:23 lid 2 BW).

Als leverancier: vijf punten om uw positie te beschermen

• Leg een klachttermijn en aansprakelijkheidsbeperking vast en zorg dat uw afnemer de voorwaarden vóór of bij het sluiten ontvangt.
• Spreek met uw eigen toeleverancier af dat u schade op hem kunt verhalen.
• Controleer of uw aansprakelijkheidsverzekering productschade dekt en meld een aansprakelijkstelling direct.
• Vraag bij een klacht om het product en laat de oorzaak onderzoeken voordat u aansprakelijkheid erkent.
• Houd de wijzigingen door de Implementatiewet richtlijn herziening productaansprakelijkheid in het oog voor producten die u vanaf 9 december 2026 in de handel brengt.

Onze rol bij regres in de productketen

• Wij beoordelen op welke grondslag u het sterkst staat: non-conformiteit, wanprestatie, productaansprakelijkheid of onrechtmatige daad.
• Wij controleren of u op tijd heeft geklaagd en of de vordering niet is verjaard.
• Wij toetsen of een exoneratie in de voorwaarden van uw leverancier standhoudt.
• Wij stellen de aansprakelijkstelling op en voeren het overleg met de leverancier en diens verzekeraar.
• Wij roepen uw leverancier in vrijwaring op als een afnemer u dagvaardt (artikel 210 Rv).

Regres in de productketen in vijf punten

• Uw eigen leverancier spreekt u aan op het contract; ook een gering gebrek kan non-conformiteit zijn (HR 16 december 2022).
• Productaansprakelijkheid dekt letsel en schade aan privézaken, geen zuivere bedrijfsschade (artikel 6:190 BW).
• Een importeur van buiten de EU geldt als producent; een verkoper die een consument schadeloosstelde, heeft verhaal op zijn eigen verkoper (artikel 7:25 BW).
• De verjaringstermijnen zijn twee jaar (na klacht), drie jaar (productaansprakelijkheid) en vijf jaar (algemeen).
• Voor producten die vanaf 9 december 2026 in de handel komen, gelden nieuwe Europese regels voor productaansprakelijkheid.

Law & More adviseert ondernemers over aansprakelijkheid in de keten, van de aansprakelijkstelling tot de procedure bij de rechter. Meer over onze aanpak leest u op de pagina advocaat aansprakelijkheidsrecht en bij civiel recht.

Meer over hoe Law & More u hierbij helpt, leest u op de pagina bestuursrecht advocaat.