Reis, hotel of evenement annuleren: welke rechten heeft u bij overmacht?

Gepubliceerd op 21 december 2025 · Laatst bijgewerkt op 13 oktober 2026

Bij een pakketreis mag u vóór vertrek kosteloos annuleren als zich op of vlak bij de bestemming onvermijdbare en buitengewone omstandigheden voordoen, zoals oorlog, een natuurramp of een ernstige epidemie; de organisator betaalt dan binnen 14 dagen de volledige reissom terug (titel 7.7A Burgerlijk Wetboek). Bij een losse hotelboeking, vlucht of evenement hangt het af van de overeenkomst, de voorwaarden en de regels over overmacht, en annuleert u om persoonlijke redenen zoals ziekte, dan betaalt u in de regel annuleringskosten, tenzij een annuleringsverzekering dekking biedt.

Heeft u een pakketreis of een losse boeking?

Een pakketreis is een combinatie van minstens twee soorten reisdiensten voor dezelfde reis, zoals vervoer en accommodatie, die samen worden aangeboden of geboekt. De reis duurt minstens 24 uur of omvat een overnachting.

Voor pakketreizen gelden de dwingende regels van titel 7.7A BW, gebaseerd op richtlijn (EU) 2015/2302. Een losse vlucht valt onder de Europese passagiersverordening, en een losse hotelkamer of een concertkaartje valt onder het gewone overeenkomstenrecht en de voorwaarden van de aanbieder. Een wettelijk herroepingsrecht heeft u bij geen van deze boekingen als ze op een vaste datum zijn; zie ons artikel over het herroepingsrecht van de consument.

Wanneer annuleert u een pakketreis kosteloos?

Als onvermijdbare en buitengewone omstandigheden op of vlak bij de bestemming de uitvoering van de reis of het vervoer erheen aanzienlijk raken. U krijgt dan de volledige reissom terug, maar geen extra schadevergoeding.

Een negatief reisadvies van het Nederlandse ministerie van Buitenlandse Zaken, kleurcode oranje of rood, is in de praktijk een sterke aanwijzing voor zulke omstandigheden. Het is geen wettelijke voorwaarde: beslissend is de situatie op het moment dat u annuleert. Angst voor een gebeurtenis die zich nog niet voordoet, is meestal onvoldoende. Over overmacht bij oorlog en pandemie leest u meer in ons artikel over overmacht bij oorlog of pandemie.

Wat betaalt u als u om een andere reden annuleert?

U mag een pakketreis altijd vóór vertrek opzeggen, maar de organisator mag dan een redelijke opzeggingsvergoeding vragen. Die mag niet hoger zijn dan de reissom en moet rekening houden met besparingen en andere verkoop van de reisdiensten.

Ziekte, werk of familieomstandigheden zijn geen buitengewone omstandigheden op de bestemming. De kosten draagt u dan zelf, tenzij uw annuleringsverzekering ze vergoedt. U kunt de pakketreis ook overdragen aan iemand anders die aan de voorwaarden voldoet, als u dat uiterlijk zeven dagen voor vertrek meldt; de organisator mag daarvoor de werkelijke kosten rekenen.

Wat als de organisator de pakketreis wijzigt of de prijs verhoogt?

Een kleine wijziging moet u accepteren als de overeenkomst die mogelijkheid biedt. Bij een ingrijpende wijziging van een wezenlijk onderdeel, zoals een ander hotel van lagere kwaliteit of een flink andere vertrekdatum, kiest u tussen accepteren met prijsvermindering of kosteloos opzeggen.

Een prijsverhoging mag alleen als de overeenkomst die toestaat, wegens gestegen brandstofkosten, belastingen of wisselkoersen, en uiterlijk 20 dagen voor vertrek. Is de verhoging meer dan 8% van de reissom, dan mag u de reis kosteloos opzeggen.

Wat als de organisator de pakketreis annuleert?

Dan krijgt u binnen 14 dagen de volledige reissom terug. Een tegoedbon of andere reis hoeft u niet te accepteren.

Annuleert de organisator door onvermijdbare en buitengewone omstandigheden, of omdat te weinig mensen hebben geboekt en hij u tijdig heeft ingelicht, dan heeft u geen recht op extra schadevergoeding. Bij te weinig deelnemers moet de melding uiterlijk 20 dagen voor vertrek komen bij reizen van meer dan zes dagen, 7 dagen bij reizen van twee tot zes dagen en 48 uur bij kortere reizen. Annuleert de organisator om een andere reden, dan kunt u naast terugbetaling schadevergoeding vragen. Gaat de organisator failliet, dan beschermt de verplichte insolventieregeling, in Nederland meestal via de Stichting Garantiefonds Reisgelden, uw vooruitbetaalde geld.

Welke rechten heeft u bij een geannuleerde vlucht?

Annuleert de luchtvaartmaatschappij uw vlucht, dan kiest u tussen terugbetaling van het ticket binnen zeven dagen of een andere vlucht (artikel 5 en 8 Verordening (EG) nr. 261/2004). Daarnaast heeft u recht op een forfaitaire compensatie van € 250, € 400 of € 600, afhankelijk van de afstand, tenzij de annulering het gevolg is van buitengewone omstandigheden of tijdig is aangekondigd.

Annuleert u zelf een losse vlucht, dan gelden de tariefvoorwaarden. Belastingen en luchthavenheffingen moet de maatschappij in de regel wel terugbetalen. Meer leest u in ons artikel over compensatie bij vluchtvertraging en annulering.

Wat geldt bij een losse hotelboeking of een evenement?

Het gewone overeenkomstenrecht en de voorwaarden van de aanbieder. Gaat het evenement niet door of kan het hotel u niet ontvangen, dan kunt u de overeenkomst ontbinden en uw geld terugvragen (artikel 6:265 en 6:271 BW).

Kan de aanbieder zich op overmacht beroepen omdat de tekortkoming hem niet kan worden toegerekend (artikel 6:75 BW), dan hoeft hij geen schadevergoeding te betalen, maar moet hij het betaalde in de regel wel terugbetalen. Wordt een evenement verplaatst, dan bepalen de ticketvoorwaarden of u het ticket mag houden of uw geld terugkrijgt; beoordeel ook of een verplaatsing voor u een wezenlijke wijziging is.

Annuleert u zelf, dan bepalen de voorwaarden of en tegen welke kosten dat kan. Annuleringskosten in algemene voorwaarden kunnen onredelijk bezwarend en daarom vernietigbaar zijn als ze buiten verhouding staan tot de werkelijke schade van de aanbieder (artikel 6:233 BW).

Kunt u een beroep doen op onvoorziene omstandigheden?

Alleen in uitzonderlijke gevallen. De rechter kan een overeenkomst wijzigen of ontbinden als onvoorziene omstandigheden zo zwaar wegen dat ongewijzigde instandhouding naar maatstaven van redelijkheid en billijkheid niet mag worden verwacht (artikel 6:258 BW).

Die drempel is hoog. Ziekte of een gewijzigde agenda valt daar niet onder; een omstandigheid die bij het boeken al bekend of voorzienbaar was evenmin.

Wanneer helpt een annuleringsverzekering of het Calamiteitenfonds?

Een annuleringsverzekering vergoedt de annuleringskosten bij de redenen die in de polis staan, meestal ernstige ziekte, overlijden of ongeval van uzelf of een naaste. Lees de polis op uitsluitingen, bijvoorbeeld voor bestaande aandoeningen.

Het Calamiteitenfonds Reizen keert uit bij natuurrampen en molest, zoals oorlog of terrorisme, als u boekte bij een aangesloten reisorganisatie. De Calamiteitencommissie bepaalt of en wanneer een situatie onder de garantie valt. Losse vliegtickets vallen er niet onder.

Welke stappen zet u bij een annulering?

1. Stel vast of u een pakketreis, losse vlucht, hotel of evenement heeft geboekt.
2. Lees de voorwaarden en bewaar een kopie van boeking, voorwaarden en het reisadvies op de dag van annulering.
3. Annuleer of reclameer schriftelijk en vraag om terugbetaling binnen de wettelijke termijn.
4. Meld een schade direct bij uw annuleringsverzekeraar met de gevraagde bewijsstukken.
5. Leg een geschil met een aangesloten reisonderneming voor aan de Geschillencommissie Reizen, of ga naar de kantonrechter.

Wat kunnen wij voor u doen bij een geannuleerde reis of boeking?

• Beoordelen of uw boeking een pakketreis is en welke regels gelden.
• Toetsen of een beroep op overmacht of onvoorziene omstandigheden slaagt.
• Annuleringskosten in algemene voorwaarden toetsen aan artikel 6:233 BW.
• Een sommatie tot terugbetaling of schadevergoeding opstellen.
• Procederen bij de Geschillencommissie of de kantonrechter, als advocaat civiel recht.

Samengevat

• Een pakketreis annuleert u kosteloos bij onvermijdbare en buitengewone omstandigheden op de bestemming; u krijgt binnen 14 dagen alles terug.
• Annuleert u om persoonlijke redenen, dan betaalt u annuleringskosten, tenzij uw verzekering die dekt.
• Bij een geannuleerde vlucht geldt Verordening 261/2004: terugbetaling of andere vlucht, en soms compensatie.
• Bij hotels en evenementen bepalen de overeenkomst, de voorwaarden en artikel 6:75 en 6:265 BW uw rechten.
• Een tegoedbon hoeft u bij annulering door de organisator niet te accepteren.

Veelgestelde vragen

Moet ik een voucher accepteren?

Bij annulering van een pakketreis door de organisator niet: u heeft recht op terugbetaling in geld binnen 14 dagen. Bij een losse boeking hangt het af van de voorwaarden, maar bij ontbinding van de overeenkomst heeft u in beginsel recht op uw geld terug.

Is een negatief reisadvies verplicht om kosteloos te annuleren?

Nee, maar het is sterk bewijs. Beslissend is of op het moment van annuleren onvermijdbare en buitengewone omstandigheden de reis aanzienlijk raken.

Kan ik geld terugkrijgen als ik ziek word?

Niet van de reisorganisatie of het hotel, tenzij de voorwaarden dat toestaan. Een annuleringsverzekering vergoedt meestal wel de annuleringskosten bij ernstige ziekte.

Wat als een festival wordt verplaatst?

Kijk eerst in de ticketvoorwaarden. Is de nieuwe datum voor u een wezenlijke wijziging en bieden de voorwaarden geen redelijke oplossing, laat dan beoordelen of u de overeenkomst kunt ontbinden.