Gepubliceerd op 15 juni 2026 · Laatst bijgewerkt op 10 oktober 2026
Een werknemer die al tijdens zijn dienstverband een concurrerend bedrijf voorbereidt en daarbij documenten van zijn werkgever gebruikt, kan het concurrentiebeding, het nevenwerkzaamhedenbeding en het geheimhoudingsbeding tegelijk schenden. Bevat de arbeidsovereenkomst een boetebeding, dan kan de werkgever hoge boetes vorderen, al kan de rechter die matigen als de uitkomst buitensporig is (artikel 6:94 BW).
Dat blijkt uit een uitspraak van de kantonrechter van de rechtbank Zeeland-West-Brabant (zittingsplaats Breda) van 13 mei 2026, ECLI:NL:RBZWB:2026:5158. Daarin vorderde een werkgever in de offshore-kabellegsector van drie ex-werknemers boetes die per persoon opliepen tot miljoenen euro’s.
Inhoudsopgave
Wat waren de feiten?
De werkgever legt onderzeese kabels voor windparken, een markt met maar enkele spelers wereldwijd. Drie werknemers, een projectmanager, een tender engineer en een tender coördinator, hadden in hun arbeidsovereenkomst een concurrentiebeding, een nevenwerkzaamhedenbeding, een geheimhoudingsbeding en een beding over bedrijfseigendommen.
Op overtreding van die bedingen stond een boete van € 25.000 per overtreding plus € 2.500 per dag dat de overtreding voortduurde, zonder maximum. De werknemers vertrokken in 2022 en 2023.
Uit digitaal forensisch onderzoek bleek dat twee van hen al sinds 2021 overlegden over een eigen onderneming, die zij in april 2022 in de Verenigde Staten oprichtten. Een van hen sloeg onder meer het investeringsplan voor een nieuw kabellegschip van de werkgever op in zijn persoonlijke Dropbox, en passages uit documenten van de werkgever kwamen vrijwel letterlijk terug in tenders van de nieuwe onderneming.
Wat oordeelde de kantonrechter?
De kantonrechter oordeelde dat de bedingen geldig waren en door de werknemers waren geschonden. De belangrijkste verweren van de werknemers slaagden niet.
Was de nieuwe onderneming een concurrent?
Ja. De werknemers stelden dat hun bedrijf zich op de Amerikaanse markt richtte, die door de Jones Act afgesloten zou zijn voor buitenlandse schepen. De kantonrechter overwoog dat kabellegging buiten de Jones Act valt en dat de nieuwe onderneming op dezelfde tenders inschreef als de werkgever.
Had de werkgever te lang gewacht?
Nee. Voor rechtsverwerking is enkel tijdsverloop onvoldoende; er moeten omstandigheden zijn die gerechtvaardigd vertrouwen wekken dat de werkgever zijn rechten niet meer zou uitoefenen. De werkgever had de werknemers op 6 februari 2024 schriftelijk laten weten dat hij de bedingen handhaafde, en daarmee was er geen gerechtvaardigd vertrouwen.
Hoe hoog werden de boetes?
De gevorderde boetes liepen per persoon op tot ruim € 2,5 miljoen voor alleen het concurrentiebeding. Volgens de uitspraak werden de boetes gematigd tot € 500.000 voor elk van de twee hoofdrolspelers en € 25.000 voor de tender coördinator, in totaal € 1.025.000.
Bij de matiging speelde een rol dat de werkgever zijn werkelijke schade grotendeels niet concreet had onderbouwd, dat de boetes niet gemaximeerd waren en dat zij niet in verhouding stonden tot de salarissen. Daartegenover stond dat de overtredingen opzettelijk en stelselmatig waren begaan met vertrouwelijke stukken.
Wat gold voor de nieuwe onderneming?
De nieuwe onderneming was geen partij bij de arbeidsovereenkomsten, maar handelde volgens de kantonrechter onrechtmatig door bewust voordeel te trekken uit de wanprestatie van haar oprichters. Zij moet de schade van de werkgever vergoeden, op te maken in een aparte schadestaatprocedure.
Daarnaast kregen de ex-werknemers een verbod op het gebruik van de vertrouwelijke informatie en de plicht om de documenten te vernietigen. Een verbod om tot 2032 op vergelijkbare tenders in te schrijven, wees de kantonrechter af als te vergaande beperking van de vrijheid om te ondernemen.
Welke regels gelden voor deze bedingen?
De uitspraak past binnen de bestaande wettelijke regels voor het concurrentiebeding, nevenwerkzaamheden en boetes. Die regels bepalen ook wat u als werkgever of werknemer kunt verwachten.
- Concurrentiebeding: geldig als het schriftelijk is overeengekomen met een meerderjarige werknemer; in een contract voor bepaalde tijd moet de werkgever zwaarwegende bedrijfsbelangen motiveren (artikel 7:653 BW).
- Nevenwerkzaamheden: een verbod op werk voor anderen naast de baan mag alleen met een objectieve rechtvaardigingsgrond, zoals bescherming van bedrijfsgeheimen of het voorkomen van belangenverstrengeling (artikel 7:653a BW).
- Geheimhouding: een geheimhoudingsbeding geldt ook na het einde van de arbeidsovereenkomst; daarnaast beschermt de Wet bescherming bedrijfsgeheimen informatie die aan de wettelijke eisen voldoet.
- Boete: een boetebeding moet schriftelijk zijn vastgelegd; de rechter kan de boete matigen als de billijkheid dat klaarblijkelijk eist (artikel 6:94 BW).
Een werknemer kan de rechter vragen een concurrentiebeding geheel of gedeeltelijk te vernietigen als hij door het beding onbillijk wordt benadeeld in verhouding tot het belang van de werkgever (artikel 7:653 lid 3 BW). Doe dat vóórdat u de nieuwe baan of onderneming start; achteraf staat u zwakker.
Waar let u als werkgever op?
- Stuur bij een vermoeden van overtreding direct een schriftelijke aanzegging dat u de bedingen en het boetebeding handhaaft.
- Laat ingeleverde laptops en telefoons forensisch onderzoeken voordat ze opnieuw worden uitgegeven.
- Onderbouw uw schade zo concreet mogelijk; dat beperkt het risico dat de rechter de boete sterk matigt.
- Overweeg een maximum in het boetebeding, zodat de boete in verhouding blijft tot het salaris.
- Overweeg conservatoir bewijsbeslag als relevante stukken bij de ex-werknemer liggen.
Waar let u als werknemer op?
- Lees uw arbeidsovereenkomst op een concurrentiebeding, een nevenwerkzaamhedenbeding en een boetebeding.
- Begin tijdens uw dienstverband geen werkzaamheden voor een eigen onderneming zonder toestemming.
- Neem bij vertrek geen documenten mee en kopieer geen bestanden naar een persoonlijke cloudopslag.
- Laat een mondelinge toezegging dat het beding niet wordt gehandhaafd altijd schriftelijk bevestigen.
- Vraag de rechter om vernietiging of schorsing van het beding voordat u in overtreding raakt.
Wat kunnen wij voor u doen bij een concurrentiebeding?
Onze advocaten arbeidsrecht adviseren werkgevers en werknemers over concurrentie-, nevenwerkzaamheden- en geheimhoudingsbedingen.
- Wij beoordelen of een concurrentiebeding of boetebeding geldig is en of het in uw situatie van toepassing is.
- Wij stellen een aanzeggingsbrief op of reageren op een aanzegging van uw (ex-)werkgever.
- Wij vragen namens u een verbod, schorsing of vernietiging van het beding aan bij de rechter.
- Wij begeleiden forensisch onderzoek en bewijsbeslag bij vermoedelijke diefstal van bedrijfsinformatie.
- Wij voeren de procedure over boetes en schadevergoeding.
Lees ook ons artikel over de bescherming van bedrijfsgeheimen en over het verbieden van nevenwerkzaamheden.
Samengevat
- Wie tijdens het dienstverband een concurrent voorbereidt met bedrijfsdocumenten, kan meerdere bedingen tegelijk schenden.
- In ECLI:NL:RBZWB:2026:5158 vorderde de werkgever boetes van miljoenen; de kantonrechter matigde die aanzienlijk.
- Een tijdige schriftelijke aanzegging voorkomt in de regel rechtsverwerking.
- Een nieuwe onderneming die bewust profiteert van de wanprestatie van haar oprichters, kan zelf onrechtmatig handelen.
- De rechter kan boetes matigen op grond van artikel 6:94 BW, vooral als de werkgever zijn schade niet onderbouwt.
Veelgestelde vragen
Hoe lang mag een concurrentiebeding duren?
De wet noemt geen maximumduur. De rechter toetst of de duur redelijk is in verhouding tot de functie en het belang van de werkgever, en kan het beding in tijd beperken (artikel 7:653 lid 3 BW).
Geldt een concurrentiebeding als HR zei dat het een formaliteit was?
Een mondelinge toezegging is moeilijk te bewijzen. In deze zaak voerden de werknemers dit verweer, maar de kantonrechter ging daar bij gebrek aan schriftelijke onderbouwing niet in mee.
Mag ik documenten meenemen die ik zelf heb gemaakt?
In beginsel niet. Documenten die u voor uw werk heeft gemaakt, zijn van de werkgever, en het meenemen ervan kan een beding over bedrijfseigendommen of geheimhouding schenden.
Mag een werkgever naast een boete ook schadevergoeding vorderen?
Dat hangt af van het boetebeding. Vaak kan de werkgever kiezen tussen de boete en volledige schadevergoeding; in deze zaak bepaalde het beding dat de werkgever in plaats van de boete volledige schadevergoeding kon vorderen.
Is concurrentie na afloop van het beding altijd toegestaan?
In beginsel wel. Concurrentie is pas onrechtmatig bij bijkomende omstandigheden, zoals het stelselmatig en substantieel afbreken van het bedrijfsdebiet van de oud-werkgever met vertrouwelijke informatie; zie ook ons artikel over het anti-wervingsbeding.
