Scheiden als expat in Nederland: verblijfsvergunning, kinderen en vermogen

Gepubliceerd op 13 november 2025 · Laatst bijgewerkt op 30 oktober 2026

Scheidt u als expat in Nederland, dan blijft een eigen verblijfsvergunning, zoals die van een kennismigrant, gewoon geldig. Heeft u een vergunning voor verblijf bij uw partner, dan vervalt de grond voor die vergunning en heeft u een nieuwe verblijfsgrond nodig, tenzij u al vijf jaar zo’n vergunning heeft of een andere uitzondering geldt.

Daarnaast spelen drie vragen: welke rechter bevoegd is, welk recht geldt voor de scheiding en het vermogen, en wat er met de kinderen gebeurt. Dit artikel zet die vragen op een rij, met de wetsartikelen en twee rechterlijke uitspraken.

Wat gebeurt er met uw verblijfsvergunning na de scheiding?

Dat hangt af van het doel van uw vergunning. Een vergunning voor werk (zoals kennismigrant), studie of zelfstandig ondernemerschap staat los van uw huwelijk. Die blijft geldig zolang u aan de voorwaarden van dat verblijfsdoel voldoet.

Een vergunning voor verblijf bij uw partner hangt wel af van de relatie. Na de scheiding kan de IND die vergunning intrekken. Veranderingen die belangrijk zijn voor het verblijfsrecht, zoals een verbroken relatie, moet u binnen vier weken bij de IND melden. Dat geldt ook voor de partner die als referent optrad (zie Juridisch Loket).

Lees meer in ons artikel over echtscheiding en verblijfsrecht.

Wanneer kunt u na de scheiding in Nederland blijven?

U kunt blijven als u een nieuwe verblijfsgrond heeft, zoals werk, of als u in aanmerking komt voor voortgezet verblijf. Voortgezet verblijf is een eigen vergunning die niet meer van uw ex-partner afhangt. De IND kent die onder meer toe in deze situaties:

• u heeft vijf jaar een verblijfsvergunning bij uw echtgenoot of partner gehad;
• de relatie is verbroken door huiselijk geweld, aangetoond met onder meer een aangifte bij de politie;
• uw partner is overleden;
• u heeft korter dan vijf jaar een vergunning, maar er zijn klemmende redenen van humanitaire aard.

Woont u al vijf jaar rechtmatig in Nederland, dan kunt u ook een verblijfsvergunning voor onbepaalde tijd of de status van EU-langdurig ingezetene aanvragen. Daarvoor gelden extra eisen, zoals een inburgeringseis en een inkomenseis.

Welke regels gelden voor partners van EU-burgers?

Was u getrouwd met een EU-burger die in Nederland woont, dan houdt u in bepaalde gevallen uw verblijfsrecht. Dat geldt bijvoorbeeld als het huwelijk ten minste drie jaar heeft geduurd, waarvan één jaar in Nederland, of als u het gezag over de kinderen heeft (artikel 13 van Richtlijn 2004/38/EG). Zie ook ons artikel over verblijfsrecht van EU-burgers.

Welke regels gelden voor partners van Turkse werknemers?

Was u getrouwd met een Turkse werknemer met een vergunning voor een niet-tijdelijk verblijfsdoel, dan kunt u extra rechten hebben op grond van het Associatiebesluit 1/80. Die rechten hangen af van de duur van uw verblijf bij de Turkse werknemer. Laat de IND-voorwaarden voor uw situatie controleren voordat u de relatie bij de IND meldt.

Mag de Nederlandse rechter uw scheiding uitspreken?

Ja, als u of uw partner hier uw gewone verblijfplaats heeft en aan een van de voorwaarden van artikel 3 van de Europese verordening Brussel II-ter (Verordening 2019/1111) is voldaan. Die voorwaarden kijken naar waar u beiden wonen, en hoe lang al.

Uw nationaliteit of de plaats van het huwelijk is daarbij minder belangrijk. Lees ook ons artikel over scheiden in Nederland na een huwelijk in het buitenland.

Welk recht past de Nederlandse rechter toe op de scheiding?

Op de vraag of het huwelijk kan worden ontbonden past de Nederlandse rechter Nederlands recht toe (artikel 10:56 lid 1 BW). Een duurzame ontwrichting van het huwelijk is dan voldoende.

Hebben u en uw partner dezelfde buitenlandse nationaliteit, dan kunt u kiezen voor het recht van dat land (artikel 10:56 lid 2 BW). Die keuze moet uitdrukkelijk zijn, bijvoorbeeld in het verzoekschrift (lid 3). Meer hierover leest u in ons artikel echtscheiding met een buitenlandse partner: welke wet geldt?

Welk recht bepaalt de verdeling van uw vermogen?

Welk huwelijksvermogensrecht geldt, hangt af van de trouwdatum en waar u na het huwelijk eerst samen woonde.

Woonde u na het huwelijk eerst in een ander land, dan kan het recht van dat land gelden, ook al woont u nu in Nederland. Geldt Nederlands recht en heeft u geen huwelijkse voorwaarden, dan bent u bij een huwelijk vanaf 1 januari 2018 getrouwd in een beperkte gemeenschap van goederen. Vermogen van vóór het huwelijk blijft dan in de regel privé.

Wat gebeurt er met de kinderen?

Na de scheiding houden beide ouders in de regel samen het gezag. Bij het verzoek tot echtscheiding hoort een ouderschapsplan met afspraken over zorg, contact en kosten (artikel 815 Rv).

Mag u met de kinderen terug naar uw land van herkomst?

Alleen met toestemming van de andere ouder, of met vervangende toestemming van de rechter (artikel 1:253a BW). De rechter weegt dan alle belangen af, met het belang van het kind voorop. Zie ook ons artikel over co-ouderschap bij een internationale verhuizing.

Hoe die afweging kan uitvallen, laat het Gerechtshof Den Haag op 12 augustus 2011 zien. Een moeder wilde kort na de scheiding met haar zoon naar Schotland verhuizen. Het hof wees dat af, omdat het risico groot was dat de vader de alimentatie en reiskosten niet meer kon betalen. Regelmatig contact tussen vader en kind zou dan niet meer mogelijk zijn.

Wat als een ouder de kinderen zonder toestemming meeneemt?

Dan kan sprake zijn van internationale kinderontvoering in de zin van het Haags Kinderontvoeringsverdrag 1980. De rechter beveelt in de regel dat de kinderen snel teruggaan naar het land waar zij hun gewone verblijfplaats hadden. In Nederland behandelt de Rechtbank Den Haag deze zaken.

Een voorbeeld is een beschikking van de Rechtbank Den Haag van juli 2021. Een moeder had de twee kinderen zonder toestemming van de vader van België naar Nederland gebracht, terwijl de ouders samen het gezag hadden. De rechtbank gelastte de terugkeer naar België. Het beroep van de moeder op huiselijk geweld slaagde niet, omdat zij dat onvoldoende had onderbouwd. Het gerechtshof bevestigde die beslissing.

Welk recht geldt voor de alimentatie?

Voor kinderalimentatie en partneralimentatie geldt in de regel het recht van het land waar de ontvanger woont (Haags Alimentatieprotocol 2007). Woont de ontvanger in Nederland, dan rekent de rechter met de Nederlandse alimentatienormen.

Hoe helpen wij bij een internationale scheiding?

Onze scheidingsadvocaat begeleidt internationale scheidingen, in het Nederlands en het Engels. Wij kunnen onder meer:

• nagaan of de Nederlandse rechter bevoegd is op grond van Brussel II-ter en welk recht op de scheiding van toepassing is;
• bepalen welk huwelijksvermogensrecht geldt en het vermogen, ook in het buitenland, in kaart brengen;
• uw verblijfssituatie beoordelen en een aanvraag voor voortgezet verblijf of een nieuw verblijfsdoel voorbereiden;
• een ouderschapsplan opstellen met afspraken over gezag, zorg, reizen en een eventuele verhuizing naar het buitenland.

Veelgestelde vragen

Moet mijn buitenlandse huwelijk eerst in Nederland geregistreerd zijn?

Nee, voor de bevoegdheid van de rechter is dat niet nodig. Wel moet u het huwelijk met een huwelijksakte kunnen aantonen. Een buitenlandse akte moet soms gelegaliseerd of van een apostille voorzien zijn.

Wordt een Nederlandse echtscheiding in mijn land van herkomst erkend?

Binnen de EU worden echtscheidingen in de regel zonder extra procedure erkend (Brussel II-ter). Buiten de EU hangt dat af van het recht van het andere land. Laat dat vooraf nagaan als u daar later wilt hertrouwen of bezittingen heeft.