Werkgeversauteursrecht: wanneer is de werkgever eigenaar van het werk van een werknemer?

Gepubliceerd op 11 oktober 2025 · Laatst bijgewerkt op 29 oktober 2026

Maakt een werknemer in dienstverband een auteursrechtelijk beschermd werk als onderdeel van zijn taak, dan geldt de werkgever als maker, tenzij partijen iets anders afspreken (artikel 7 Auteurswet). Voor freelancers, zzp’ers en stagiairs zonder arbeidsovereenkomst geldt die regel niet: daar blijft het auteursrecht bij de maker, tenzij hij het overdraagt bij een daartoe bestemde akte.

Sinds een arrest van het Hof van Justitie EU van 6 maart 2025 staat de automatische regel van artikel 7 ter discussie. Hieronder leest u wat de regel inhoudt, waar de grenzen liggen en welke afspraken u als werkgever, werknemer of opdrachtgever maakt.

Wie heeft het auteursrecht? Een overzicht

Wat beschermt het auteursrecht in een werksituatie?

Het auteursrecht beschermt werken met een eigen, oorspronkelijk karakter die het persoonlijk stempel van de maker dragen. De bescherming ontstaat vanzelf bij het maken; registratie is niet nodig.

Artikel 10 Auteurswet noemt onder meer teksten, tekeningen, foto’s, ontwerpen en computerprogramma’s. In de praktijk gaat het om software, rapporten, presentaties, trainingsmateriaal, websites, logo’s en beeldmateriaal. Ideeën, methoden en feiten zijn niet beschermd; alleen de concrete uitwerking kan dat zijn.

Wat bepaalt artikel 7 Auteurswet?

Bestaat de arbeid in dienst van een ander in het maken van bepaalde werken, dan wordt de werkgever als maker aangemerkt, tenzij partijen anders overeenkomen. Het auteursrecht ontstaat dan direct bij de werkgever; een overdracht is niet nodig. Uit de wettekst volgen drie voorwaarden:

• er is een arbeidsovereenkomst of een andere dienstbetrekking, zoals een ambtelijke aanstelling;
• het maken van dit soort werken hoort bij de taak van de werknemer;
• partijen hebben niets anders afgesproken; artikel 7 is regelend recht.

Doorslaggevend is de inhoud van de functie, niet het tijdstip. Werk dat binnen de taak valt, kan ook onder artikel 7 vallen als het ’s avonds thuis is gemaakt. Werk dat niets met de functie te maken heeft, valt er niet onder, ook niet als het onder werktijd is gemaakt.

Privé begonnen, voor de werkgever afgemaakt

Het gerechtshof Den Haag oordeelde op 22 februari 2011 over software die een ambtenaar privé was begonnen en daarna voor zijn werkgever, de Staat, had doorontwikkeld. Hij had een brede opdracht gekregen om de Handelingen via internet te ontsluiten en had die zonder voorbehoud uitgevoerd. Het auteursrecht op de doorontwikkelde applicaties kwam daarom toe aan de Staat. Een mondelinge opdracht was genoeg; een schriftelijke bevestiging was niet nodig.

Het hof legde de bewijslast wel bij de werkgever: artikel 7 is een uitzondering op de hoofdregel dat de maker het auteursrecht heeft. Wie zich op artikel 7 beroept, moet dus kunnen aantonen dat het werk bij de taak hoorde.

Hoe lang duurt het auteursrecht van de werkgever?

Het auteursrecht van een natuurlijk persoon duurt tot 70 jaar na zijn overlijden (artikel 37 Auteurswet). Is een rechtspersoon als maker aangemerkt, zoals een bv als werkgever, dan eindigt het auteursrecht 70 jaar na de eerste openbaarmaking (artikel 38 lid 2 Auteurswet).

Staat artikel 7 sinds 2025 ter discussie?

Het Hof van Justitie EU oordeelde op 6 maart 2025 (zaak C-575/23, Nationaal Orkest van België, ECLI:EU:C:2025:141) dat een nationale regeling die de naburige rechten van uitvoerende musici met een statutaire aanstelling zonder hun voorafgaande toestemming aan hun werkgever overdraagt, in strijd is met de Europese auteursrechtrichtlijnen.

De zaak ging over naburige rechten en een Belgische regeling, niet over artikel 7 Auteurswet. In de literatuur wordt verdedigd dat dezelfde redenering voor het werkgeversauteursrecht geldt. Een Nederlandse rechter heeft daar nog geen definitief oordeel over gegeven. Wie zeker wil zijn, legt de overdracht daarom ook contractueel vast, met een akte die aan artikel 2 Auteurswet voldoet.

Wanneer valt werk buiten artikel 7?

Artikel 7 geldt niet zonder dienstbetrekking en niet voor werk buiten de taak. In die gevallen blijft het auteursrecht bij de maker, tenzij hij het overdraagt.

Dat de opdrachtgever betaalt, verandert daar niets aan. De rechtbank Den Haag oordeelde op 29 april 2026 over een onafhankelijk adviseur die wekelijks rapporten schreef voor Instituut Clingendael. Het contract gaf Clingendael all rights of usage. De rechtbank las dat als gebruiksrechten, niet als overdracht van het auteursrecht: artikel 7 gold niet bij een overeenkomst van opdracht, en voor overdracht is levering bij akte nodig.

• Freelancers en zzp’ers werken met een overeenkomst van opdracht. De opdrachtgever krijgt zonder akte hooguit een gebruiksrecht voor het afgesproken doel.
• Stagiairs zonder arbeidsovereenkomst houden hun auteursrecht. Regel het in de stageovereenkomst met een overdrachtsakte.
• Bij uitzendkrachten en gedetacheerden is niet zeker of de rechten bij het uitzendbureau of bij de inlener terechtkomen.
• Een ontwikkelaar die privé een roman schrijft, houdt daarop zijn auteursrecht.

Of iemand werknemer of zelfstandige is, hangt af van de feitelijke werkverhouding en niet van het etiket op het contract; zie ook zzp’er of werknemer en de Wet DBA voor zzp’ers en opdrachtgevers.

Geldt hetzelfde voor uitvindingen?

Nee, voor uitvindingen geldt een eigen regeling. Volgens artikel 12 Rijksoctrooiwet 1995 heeft de werkgever recht op het octrooi als de aard van de dienstbetrekking meebrengt dat de werknemer uitvindingen doet. De werknemer kan dan in bepaalde gevallen recht hebben op een billijke vergoeding.

Hoe draagt u auteursrecht over?

Overdracht van auteursrecht en het verlenen van een exclusieve licentie gaan schriftelijk, bij een daartoe bestemde akte (artikel 2 lid 3 Auteurswet). Een mondelinge afspraak of een factuur met een algemene opmerking is niet genoeg.

De overdracht omvat alleen de bevoegdheden die uitdrukkelijk in de overeenkomst staan of die noodzakelijk voortvloeien uit de aard of strekking ervan. Die beperking geldt niet voor makers in de zin van artikel 7 en 8. Een goede akte noemt daarom:

• welke werken worden overgedragen, ook toekomstige werken;
• of het gaat om een volledige overdracht of een licentie;
• welke exploitatievormen eronder vallen, zoals bewerken, verveelvoudigen en openbaar maken;
• eventuele beperkingen in tijd of gebied;
• de vergoeding.

Draagt een freelancer zijn auteursrecht over of geeft hij een exclusieve licentie, dan heeft hij volgens artikel 25c Auteurswet recht op een billijke vergoeding. Bij een bedrijfsovername is de vraag of alle rechten op software en ontwerpen echt bij de onderneming liggen een vast onderdeel van het boekenonderzoek.

Wat gebeurt er met de persoonlijkheidsrechten?

Persoonlijkheidsrechten zijn niet overdraagbaar. Artikel 25 Auteurswet geeft de maker onder meer recht op naamsvermelding en verzet tegen wijzigingen of misvorming van het werk.

Van een deel van die rechten kan de maker afstand doen (artikel 25 lid 3 Auteurswet), maar niet van het verzet tegen misvorming of aantasting die zijn eer of naam schaadt. Bij artikel 7 is niet volledig uitgekristalliseerd of de werknemer zelf persoonlijkheidsrechten houdt. Neem daarom in de arbeidsovereenkomst een afspraak op over naamsvermelding en wijzigingen.

Wat legt u als werkgever vast?

• Een IE-bepaling in de arbeidsovereenkomst, met een overdracht van toekomstige werken voor zover artikel 7 niet geldt.
• Een functieomschrijving waaruit blijkt welke werken de werknemer maakt; dat helpt bij de bewijslast.
• Een afzonderlijke akte van overdracht voor freelancers en stagiairs.
• Afspraken over naamsvermelding, wijzigingsbevoegdheid en over de rechten op output van AI-tools; zie rechten op teksten van ChatGPT.

Wat controleert u als werknemer of freelancer voordat u tekent?

• Vallen ook werken buiten uw functie of in eigen tijd onder de IE-bepaling?
• Staat erin welke eigen werken en tools u inbrengt en zelf houdt?
• Vraagt de opdrachtgever een licentie of een volledige overdracht, en staat daar een vergoeding tegenover?
• Houdt u privéprojecten gescheiden van werkmiddelen en bedrijfsinformatie?

Wat kunnen wij doen bij werkgeversauteursrecht?

• Beoordelen wie de rechten heeft op een concreet werk.
• IE-bepalingen in arbeidsovereenkomsten opstellen of toetsen, als advocaat arbeidsrecht.
• Akten van overdracht en licenties voor freelancers en stagiairs opstellen.
• IE-posities onderzoeken bij een overname, via onze praktijk als advocaat ondernemingsrecht.

Twee vragen die vaak terugkomen

Geldt artikel 7 ook voor software?

Ja, computerprogramma’s zijn werken in de zin van artikel 10 Auteurswet. Een ontwikkelaar in loondienst maakt dus in beginsel software waarvan de werkgever als maker geldt, zoals de Haagse zaak uit 2011 laat zien.

Kan de werkgever mijn werk aanpassen zonder mijn toestemming?

Als rechthebbende mag de werkgever het werk bewerken. Een misvorming die uw eer of naam schaadt, kunt u op grond van artikel 25 Auteurswet wel tegenhouden, voor zover u daarover zelf persoonlijkheidsrechten hebt.

Lees ook: auteursrecht in een tijd van AI en social media.