Gepubliceerd op 16 oktober 2025 · Laatst bijgewerkt op 14 oktober 2026
U heeft recht op een permanente verblijfsvergunning als u ten minste vijf jaar onafgebroken in Nederland heeft gewoond met een geldige verblijfsvergunning, bent ingeburgerd, een zelfstandig en duurzaam inkomen heeft en geen gevaar vormt voor de openbare orde. Jaren met een tijdelijk verblijfsdoel, zoals au pair of seizoenarbeid, tellen niet mee; studiejaren tellen voor de helft.
Er zijn twee vormen: de verblijfsvergunning EU-langdurig ingezetene en de nationale verblijfsvergunning regulier voor onbepaalde tijd. De IND beoordeelt een aanvraag eerst als EU-langdurig ingezetene; voldoet u daar niet aan, dan kijkt zij of u de nationale vergunning kunt krijgen. Hieronder leest u de voorwaarden, de procedure en wanneer u de vergunning kunt verliezen.
Inhoudsopgave
Wat is een permanente verblijfsvergunning?
Een permanente verblijfsvergunning is een vergunning zonder einddatum en zonder verblijfsdoel. U hoeft niet meer aan te tonen dat u bijvoorbeeld nog werkt als kennismigrant of samenwoont met uw partner.
Het verblijfsdocument, het pasje, is wel vijf jaar geldig. Vernieuwing kost in 2026 € 85. Uw recht op verblijf blijft daarbij bestaan; alleen het document wordt vervangen.
Met een permanente vergunning mag u zonder tewerkstellingsvergunning werken bij iedere werkgever. Voor sociale voorzieningen gelden de gewone voorwaarden van elke regeling. Lees meer over het verlengen van een tijdelijke verblijfsvergunning als u nog niet aan de termijn van vijf jaar toekomt.
Welke voorwaarden gelden?
De IND toetst vijf hoofdvoorwaarden: verblijfsduur, een passende huidige vergunning, inkomen, inburgering en openbare orde. Daarnaast moet u ingeschreven staan in de Basisregistratie Personen (BRP) van uw woonplaats.
Vijf jaar onafgebroken verblijf
U moet direct voorafgaand aan de aanvraag vijf jaar aaneengesloten met een geldige verblijfsvergunning in Nederland hebben gewoond. Volgens de IND mag u in die periode niet langer dan zes maanden aaneengesloten en niet meer dan tien maanden in totaal buiten Nederland zijn geweest.
Jaren met een studievergunning tellen voor de helft. Jaren met een tijdelijk verblijfsdoel tellen niet mee, zoals seizoenarbeid, overplaatsing binnen een onderneming, au pair, uitwisseling en het zoekjaar. Voor houders van een Europese blauwe kaart gelden afwijkende regels.
Een passende huidige vergunning
Uw huidige vergunning moet geldig zijn en een niet-tijdelijk verblijfsdoel hebben, bijvoorbeeld arbeid als kennismigrant of verblijf bij een partner. U moet bovendien altijd aan de voorwaarden van uw vergunningen hebben voldaan en daar nog steeds aan voldoen. Onjuiste informatie bij eerdere aanvragen kan tot afwijzing leiden.
Zelfstandig, duurzaam en voldoende inkomen
U moet een inkomen hebben dat u zelf verwerft, dat voldoende is en dat bij de aanvraag nog voor een bepaalde periode beschikbaar is. De IND publiceert de normbedragen per situatie en past die op 1 januari en 1 juli aan.
Inburgering
U moet het inburgeringsexamen hebben gehaald of een gelijkwaardig diploma of een vrijstelling hebben. Welk taalniveau geldt, hangt af van de Wet inburgering waaronder u valt: wie sinds 1 januari 2022 inburgeringsplichtig werd, moet in de regel taalniveau B1 halen.
Een Nederlands diploma op het juiste niveau kan het examen vervangen. Vrijstelling is mogelijk op medische gronden of als u aantoonbaar voldoende inspanning heeft geleverd zonder te slagen. De IND beoordeelt dat aan de hand van stukken die u zelf aanlevert.
Openbare orde
U mag geen gevaar vormen voor de openbare orde of de nationale veiligheid. Niet elk strafbaar feit leidt tot afwijzing: de IND weegt de zwaarte van de straf af tegen de duur van uw verblijf, volgens een glijdende schaal in het Vreemdelingenbesluit 2000. Zie ook de gevolgen van een strafrechtelijke veroordeling.
Wat is het verschil tussen EU-langdurig ingezetene en onbepaalde tijd regulier?
Beide zijn permanent, maar de vergunning EU-langdurig ingezetene geeft ook rechten in andere EU-landen. U kunt daarmee makkelijker in een andere lidstaat gaan wonen en werken, volgens de Europese richtlijn 2003/109/EG.
De nationale vergunning voor onbepaalde tijd is alleen in Nederland geldig. Zij is bedoeld voor wie niet aan alle eisen voor EU-langdurig ingezetene voldoet, bijvoorbeeld omdat een deel van de verblijfsjaren daarvoor niet meetelt. U hoeft niet zelf te kiezen: de IND toetst beide vormen bij één aanvraag.
Hoe vraagt u een permanente verblijfsvergunning aan?
U dient de aanvraag in bij de IND, online of met het aanvraagformulier, zodra u aan alle voorwaarden voldoet en vóórdat uw huidige vergunning verloopt. Tijdens de behandeling mag u met uw huidige vergunning in Nederland blijven.
- Een geldig paspoort.
- Bewijs van inkomen, zoals een arbeidsovereenkomst en recente loonstroken.
- Uw inburgeringsdiploma of het besluit over vrijstelling.
- Een overzicht van uw verblijf buiten Nederland in de afgelopen vijf jaar.
De leges zijn in 2026 € 254 voor een volwassene en € 85 voor een kind jonger dan achttien jaar. De IND moet binnen de wettelijke beslistermijn beslissen; die termijn kan in bepaalde gevallen worden verlengd. Meer over het aanvragen van een verblijfsvergunning leest u in ons algemene artikel.
Wordt de aanvraag afgewezen, dan kunt u binnen vier weken bezwaar maken bij de IND (artikel 6:7 Awb). Zie ons artikel over bezwaar en beroep tegen een IND-beslissing.
Wanneer kunt u de vergunning verliezen?
De IND kan een permanente vergunning intrekken bij fraude, bij een ernstig gevaar voor de openbare orde of als u uw hoofdverblijf naar het buitenland verplaatst. Intrekking gaat niet vanzelf: de IND neemt een besluit waartegen u bezwaar kunt maken.
Bij de vergunning EU-langdurig ingezetene kan de IND intrekken als u meer dan twaalf maanden aaneengesloten buiten de EU, de EER en Zwitserland woont, of meer dan zes jaar buiten Nederland. Bij de nationale vergunning voor onbepaalde tijd kan de IND aannemen dat uw hoofdverblijf is verplaatst als u in een jaar langer dan zes maanden aaneengesloten weg was, of drie jaar achter elkaar telkens meer dan vier maanden aaneengesloten weg was en het middelpunt van uw leven naar het buitenland heeft verplaatst; dat laatste beoordeelt de IND per geval.
Bent u langere tijd weg voor werk of studie, bewaar dan bewijs dat uw hoofdverblijf in Nederland is gebleven, zoals een huurcontract en uw BRP-inschrijving. Meer hierover leest u in ons artikel over Nederland verlaten of terugkeren.
Is naturalisatie een alternatief?
Ja, en u heeft daarvoor niet eerst een permanente vergunning nodig. Volgens artikel 8 Rijkswet op het Nederlanderschap moet u ten minste vijf jaar onafgebroken met een verblijfsvergunning in Nederland wonen, en er mogen geen bezwaren zijn tegen verblijf voor onbepaalde tijd.
Als Nederlander heeft u stemrecht voor de Tweede Kamer en mag u onbeperkt in het buitenland wonen. In de regel moet u wel afstand doen van uw andere nationaliteit. Het kabinet wil de naturalisatietermijn verlengen naar tien jaar; die wijziging is nog niet in werking. Zie ook naturalisatie stap voor stap.
Waar let u op als aanvrager?
- Tel uw afwezigheid na: niet langer dan zes maanden aaneengesloten en niet meer dan tien maanden in vijf jaar.
- Controleer of al uw verblijfsjaren een niet-tijdelijk verblijfsdoel hadden, of studiejaren betroffen die voor de helft tellen.
- Zorg dat uw inkomen op het moment van aanvragen aan de norm voldoet.
- Haal uw inburgeringsdiploma op het niveau dat voor u geldt, of vraag tijdig vrijstelling.
- Dien de aanvraag in voordat uw huidige vergunning verloopt.
Wat kunnen wij voor u doen bij een permanente verblijfsvergunning?
- Beoordelen of u aan de vijfjaarstermijn en de andere voorwaarden voldoet.
- De aanvraag en het bewijs van inkomen, inburgering en verblijf samenstellen.
- Bezwaar maken tegen een afwijzing of een voorgenomen intrekking, vanuit onze praktijk als immigratie advocaat.
- Beroep instellen bij de rechtbank en de termijnen bewaken.
- Adviseren over de keuze tussen permanente vergunning en naturalisatie, zie ook onze pagina over de advocaat verblijfsvergunning.
Wij behandelen geen asielzaken. Een verblijfsvergunning asiel voor onbepaalde tijd valt daarom buiten dit artikel en buiten onze praktijk.
Samengevat
- Na vijf jaar onafgebroken verblijf met een niet-tijdelijk verblijfsdoel kunt u een permanente vergunning aanvragen.
- U moet ingeburgerd zijn, een zelfstandig en duurzaam inkomen hebben en geen gevaar vormen voor de openbare orde.
- De IND toetst eerst EU-langdurig ingezetene en anders de nationale vergunning voor onbepaalde tijd.
- De leges zijn in 2026 € 254; het pasje vernieuwt u elke vijf jaar voor € 85.
- Lange afwezigheid kan tot intrekking leiden; de IND moet daarover een besluit nemen.
Veelgestelde vragen
Telt mijn studietijd mee voor de vijf jaar?
Ja, voor de helft. Vier jaar studie telt dus als twee jaar verblijf.
Wordt mijn tijdelijke vergunning automatisch omgezet?
Nee. U moet zelf een aanvraag indienen bij de IND en aantonen dat u aan de voorwaarden voldoet.
Heb ik als EU-burger een permanente verblijfsvergunning nodig?
Nee. EU-burgers hebben na vijf jaar rechtmatig verblijf van rechtswege duurzaam verblijfsrecht. Een document daarvan kunt u aanvragen, maar dat is niet verplicht.
Kan mijn permanente vergunning worden ingetrokken na een veroordeling?
Dat kan bij een ernstig misdrijf. De IND weegt de straf af tegen de duur van uw verblijf; bij lang verblijf moet het misdrijf zwaarder zijn.
