Due diligence (boekenonderzoek)

Due diligence, in het Nederlands boekenonderzoek, is het onderzoek dat een koper vóór een overname, investering of financiering doet naar de doelvennootschap. Het is geen wettelijke verplichting, maar het werkt rechtstreeks door in de verdeling van risico tussen partijen.

Waarom het juridisch telt

Het Nederlandse recht legt een onderzoeksplicht bij de koper en een mededelingsplicht bij de verkoper. Botsen die twee, dan gaat de mededelingsplicht in beginsel voor: een verkoper die een gebrek kent en zwijgt, kan zich doorgaans niet verschuilen achter het feit dat de koper het niet heeft gevonden. Maar een koper die is gewezen op de vindplaats en toch niet heeft gekeken, kan zich moeilijker beroepen op dwaling (artikel 6:228 BW) of non-conformiteit (artikel 7:17 BW).

Daarom is de dataroom met zijn index meer dan een commercieel hulpmiddel. Wat wanneer is verstrekt, bepaalt achteraf wie een risico draagt dat zich verwezenlijkt.

Omvang in de praktijk

Een juridisch boekenonderzoek beslaat doorgaans de vennootschappelijke documentatie en de titelketen van de aandelen, materiële contracten met hun change of control-bepalingen, arbeidsrecht inclusief pensioen en cao, vastgoed en huur, intellectuele eigendom, geschillen, vergunningen en compliance, gegevensbescherming, en financiering en zekerheden. De echte risico’s zijn zelden exotisch: een niet ondertekende huurovereenkomst, een klantcontract dat bij eigendomswisseling opzegbaar is, een bestuurder die nooit is afgetreden.

Van bevinding naar contract

Bevindingen belanden op één van vier plekken. Zij verlagen de prijs, zij worden een opschortende voorwaarde die vóór levering moet zijn opgelost, zij worden gedekt door een specifieke vrijwaring waar het risico benoembaar en kwantificeerbaar is, of zij blijven over voor de algemene garanties. Een bekend risico dat alleen onder de garanties valt, is doorgaans juist niet gedekt, omdat de disclosure het uit de garanties haalt.

Verwante begrippen

Zie ook aandeelhoudersovereenkomst en besloten vennootschap.

Verder lezen

Uitgebreider over dit onderwerp: Due diligence onderzoek: onderdelen, verloop en gevolgen, Due diligence bij bedrijfsovername: welke juridische risico’s mag u nooit negeren?, Term sheet en due diligence: hoe verhouden die zich tot elkaar?.

Lees meer over ons ondernemingsrecht.