Intentieverklaring (LOI of MOU): wanneer zij bindt en wanneer u mag afbreken

Contract met initialen in de kantlijn en een vulpen ernaast

Gepubliceerd op 25 oktober 2025 · Laatst bijgewerkt op 31 oktober 2026

Een intentieverklaring (Letter of Intent of Memorandum of Understanding) is niet vanzelf vrijblijvend: of zij bindt, hangt af van de inhoud en van wat partijen redelijkerwijs van elkaar mochten verwachten, niet van de titel. Ook een duidelijk niet-bindende intentieverklaring kan gevolgen hebben, omdat het afbreken van vergevorderde onderhandelingen in uitzonderlijke gevallen tot schadevergoeding leidt.

Daarnaast bevat bijna elke LOI onderdelen die wel bindend zijn bedoeld, zoals geheimhouding, exclusiviteit en kostenverdeling. Hieronder leest u hoe de rechter dat beoordeelt, met de arresten van de Hoge Raad die de maatstaf bepalen, en hoe u een intentieverklaring opstelt die doet wat u wilt.

Wat is een intentieverklaring?

Een intentieverklaring legt de uitgangspunten van een voorgenomen transactie vast voordat partijen de definitieve overeenkomst sluiten. De wet kent het begrip niet. Het is een praktijkdocument dat valt onder de gewone regels van het verbintenissenrecht in Boek 6 BW.

Andere namen zijn Letter of Intent (LOI), Memorandum of Understanding (MOU), heads of terms of term sheet. Zie voor het verschil met een term sheet ons artikel term sheet of intentieverklaring.

Een LOI komt vooral voor bij bedrijfsovernames, vastgoedtransacties, investeringen en samenwerkingsverbanden. Bij een overname legt de LOI meestal de indicatieve koopprijs, de transactiestructuur, de planning van het due diligence-onderzoek, een exclusiviteitsperiode en de voorwaarden voor de definitieve koop vast.

Wanneer is een intentieverklaring bindend?

Een intentieverklaring is een bindende overeenkomst als partijen over de wezenlijke punten overeenstemming hebben en gebonden wilden zijn. Of dat zo is, beoordeelt de rechter aan de hand van wat partijen verklaarden en wat zij daaruit over en weer mochten afleiden (artikelen 3:33 en 3:35 BW en artikel 6:217 BW).

Bij de uitleg kijkt de rechter niet alleen naar de letterlijke tekst, maar ook naar wat partijen over en weer redelijkerwijs mochten verwachten. Dat is de Haviltex-maatstaf uit het arrest van de Hoge Raad van 13 maart 1981 (ECLI:NL:HR:1981:AG4158). Bij professionele partijen die met juridische hulp een gedetailleerd document opstellen, krijgt de tekst in de praktijk meer gewicht.

Wijst op bindingWijst tegen binding
Concrete afspraken over prijs, object en leveringUitdrukkelijke niet-bindendheidsclausule
Formuleringen als “partijen komen overeen”Formuleringen als “partijen streven naar”
Ondertekening door bevoegde personenOpen wezenlijke punten
Begin van de uitvoeringVoorbehoud van goedkeuring door raad van commissarissen of bank

Ontbreekt alleen de prijs, dan kan er bij een koop toch een overeenkomst zijn. Artikel 7:4 BW bepaalt dat de koper dan een redelijke prijs verschuldigd is, tenzij uit de afspraken volgt dat partijen over de prijs nog moesten onderhandelen.

Mag u onderhandelingen na een LOI afbreken?

In beginsel wel. Iedere partij mag onderhandelingen afbreken, tenzij dat onaanvaardbaar is vanwege het gerechtvaardigd vertrouwen van de ander dat er een overeenkomst zou komen, of vanwege andere omstandigheden.

Plas/Valburg: ook gederfde winst kan

In het arrest Plas/Valburg van 18 juni 1982 (ECLI:NL:HR:1982:AG4405) ging het om de bouw van een zwembad voor de gemeente Valburg. De Hoge Raad oordeelde dat afbreken in een vergevorderd stadium in strijd met de goede trouw kan zijn. De schadevergoeding is dan niet beperkt tot gemaakte kosten, maar kan ook gederfde winst omvatten.

CBB/JPO: een strenge maatstaf

Op 12 augustus 2005 (ECLI:NL:HR:2005:AT7337) scherpte de Hoge Raad de toets aan. De rechter weegt mee in hoeverre de afbrekende partij zelf het vertrouwen heeft gewekt, welke eigen gerechtvaardigde belangen zij heeft en of er onvoorziene ontwikkelingen waren. Lopen onderhandelingen lang door, dan beoordeelt de rechter het vertrouwen op het moment van afbreken, gelet op het hele verloop. De Hoge Raad noemt de maatstaf streng: de rechter moet terughoudend zijn.

Is afbreken onaanvaardbaar, dan kan de ander schadevergoeding vorderen. Dat zijn meestal de gemaakte kosten en alleen in uitzonderlijke gevallen ook de gederfde winst. Een niet-bindendheidsclausule en een uitdrukkelijk recht om zonder opgave van redenen te stoppen, maken een beroep op gerechtvaardigd vertrouwen veel moeilijker.

Welke bepalingen in een LOI zijn meestal wel bindend?

Procesafspraken worden doorgaans uitdrukkelijk bindend gemaakt, ook als de hoofdtransactie dat niet is. Het is verstandig in de LOI per bepaling aan te geven of zij bindt.

  • Geheimhouding: de informatie die tijdens het onderzoek wordt gedeeld, blijft vertrouwelijk, ook als de transactie niet doorgaat. Zie ook geheimhouding bij samenwerking.
  • Exclusiviteit: de verkoper onderhandelt gedurende een vaste periode niet met anderen.
  • Kosten: wie betaalt de eigen adviseurs, en is er een vergoeding als een partij afhaakt (een break fee)? Een break fee kan als boetebeding gelden, dat de rechter kan matigen (artikel 6:94 BW).
  • Rechtskeuze en bevoegde rechter: vooral van belang bij buitenlandse partijen.
  • Non-solicitation of concurrentiebeperkingen: deze moeten binnen de grenzen van het mededingingsrecht blijven (artikel 6 Mededingingswet).

Hoe werken voorbehouden en voorwaarden in een LOI?

Een opschortende voorwaarde stelt de werking van een verbintenis uit tot een onzekere gebeurtenis plaatsvindt. Een ontbindende voorwaarde laat haar vervallen als die gebeurtenis plaatsvindt (artikel 6:22 BW). Typische voorwaarden zijn financiering, goedkeuring door de ACM, advies van de ondernemingsraad en een bevredigend due diligence-onderzoek.

Een voorbehoud beschermt alleen als het concreet is. Verhindert een partij zelf dat de voorwaarde wordt vervuld, dan kan de voorwaarde als vervuld gelden (artikel 6:23 lid 1 BW). Een vaag voorbehoud als “goedkeuring directie” werkt slecht als de directie zelf aan tafel zit. Zie ook het financieringsvoorbehoud.

Een adviesplichtig besluit, zoals de overdracht van zeggenschap over de onderneming, moet de ondernemer op een zodanig tijdstip aan de ondernemingsraad voorleggen dat het advies nog wezenlijke invloed kan hebben (artikel 25 WOR). Neem daarom in de LOI op dat de definitieve overeenkomst pas wordt getekend na het advies.

Welke punten bewaakt de koper en welke de verkoper?

Een koper wil vooral exclusiviteit en ruimte om te stoppen. Een verkoper wil serieuze intentie en bescherming van zijn bedrijfsinformatie.

Wat de koper in de LOI wil zien

  • een koopprijs die uitdrukkelijk indicatief is en afhangt van het due diligence-onderzoek;
  • bindende exclusiviteit die lang genoeg is voor het onderzoek;
  • een duidelijk recht om zonder schadevergoeding te stoppen;
  • concreet omschreven voorwaarden (financiering, ACM, ondernemingsraad).

Wat de verkoper in de LOI wil zien

  • bindende geheimhouding, ook voor adviseurs en financiers van de koper;
  • exclusiviteit die beperkt is in tijd en automatisch eindigt;
  • een verbod om tijdens en na de onderhandelingen personeel of klanten te benaderen;
  • een regeling voor de kosten als de koper afhaakt.

Hoe voorkomt u ongewenste binding?

Leg in de LOI uitdrukkelijk vast welke bepalingen bindend zijn en dat de rest pas bindt bij ondertekening van een definitieve overeenkomst. Gedraag u daarnaast in lijn met die tekst: volgens het arrest CBB/JPO telt het hele verloop van de onderhandelingen mee.

  • Neem een niet-bindendheidsclausule op, met een opsomming van de bepalingen die wel binden.
  • Formuleer de hoofdafspraken als voornemen (“partijen beogen”) en niet als toezegging.
  • Neem een einddatum op waarna de LOI vervalt als er geen definitieve overeenkomst is.
  • Begin niet met de uitvoering, zoals het overnemen van personeel of klanten, voordat de definitieve overeenkomst is getekend.
  • Bewaar e-mails en gespreksverslagen: bij een geschil bepalen die mede hoe de LOI wordt uitgelegd.

Hoe wij u helpen bij een intentieverklaring

  • een LOI of MOU opstellen waarin per bepaling duidelijk is of zij bindt;
  • een LOI van de wederpartij beoordelen op ongewenste binding, exclusiviteit en kostenrisico’s;
  • de onderhandelingen begeleiden tot en met de definitieve koop- of samenwerkingsovereenkomst;
  • beoordelen of het afbreken van onderhandelingen onaanvaardbaar was en een schadeclaim instellen of afweren, vanuit onze praktijk als advocaat ondernemingsrecht.

Veelgestelde vragen

Kan de rechter mij verplichten verder te onderhandelen?

Dat is mogelijk als afbreken onaanvaardbaar is, maar het komt zelden voor. Meestal gaat het om vergoeding van kosten of, uitzonderlijk, gederfde winst.

Wat is het verschil tussen een LOI en een MOU?

Juridisch geen: beide zijn intentieverklaringen. Een MOU wordt vaker gebruikt bij samenwerkingen tussen organisaties, een LOI bij overnames en vastgoed.

Geldt de geheimhouding nog als de deal niet doorgaat?

Ja, als dat zo is afgesproken. Leg daarom vast hoe lang de geheimhouding na het einde van de onderhandelingen doorloopt.

Lees ook: term sheet en due diligence in het investeringsproces.

Een geschil of een vordering?

Mail ons in een paar zinnen waar uw vraag over gaat. Wij laten u weten of wij u kunnen helpen en wat de volgende stap is. Wij beoordelen geen zaken of stukken per e-mail zonder opdracht.

Wilt u dat een advocaat civiel recht uw situatie beoordeelt? In een betaald consult van 300 euro inclusief btw krijgt u een richtinggevend antwoord op uw vraag.

Dit artikel geeft algemene informatie en vervangt geen advies over uw specifieke situatie.

Een geschil of een vordering?

Mail ons in een paar zinnen waar uw vraag over gaat. Wij laten u weten of wij u kunnen helpen en wat de volgende stap is. Wij beoordelen geen zaken of stukken per e-mail zonder opdracht.

Wilt u dat een advocaat civiel recht uw situatie beoordeelt? In een betaald consult van 300 euro inclusief btw krijgt u een richtinggevend antwoord op uw vraag.

Dit artikel geeft algemene informatie en vervangt geen advies over uw specifieke situatie.