Gepubliceerd op 17 oktober 2025 · Laatst bijgewerkt op 14 oktober 2026
Bij een samenwerking tussen bedrijven mag u geheimhouding en een concurrentiebeding grotendeels vrij afspreken, zolang het concurrentiebeding niet verder gaat dan nodig is en niet in strijd komt met het kartelverbod. Gaat het om werknemers, dan gelden strengere regels: een concurrentiebeding moet voldoen aan artikel 7:653 BW en kan door de rechter worden vernietigd of beperkt.
Wie samenwerkt, deelt vaak knowhow, klantgegevens en plannen. Zonder afspraak is die informatie maar beperkt beschermd. Hieronder leest u wat een geheimhoudingsbeding en een concurrentiebeding wel en niet kunnen, en hoe u ze handhaaft.
Inhoudsopgave
Wat regelt een geheimhoudingsbeding?
Een geheimhoudingsbeding verbiedt de ontvanger om vertrouwelijke informatie aan derden te geven of voor een ander doel te gebruiken dan de samenwerking. Voor zo’n beding geldt contractsvrijheid: de wet kent geen maximale duur of vormvereiste.
Een goed beding, of een aparte geheimhoudingsovereenkomst, bevat ten minste:
- een omschrijving van wat vertrouwelijk is, inclusief mondeling gedeelde informatie;
- het doel waarvoor de ontvanger de informatie mag gebruiken;
- uitzonderingen voor informatie die al openbaar of al bekend was, of die de ontvanger zelfstandig ontwikkelde;
- een uitzondering voor wettelijke verplichtingen en bevelen van een rechter of toezichthouder;
- de duur, ook na het einde van de samenwerking, en een plicht om documenten terug te geven of te vernietigen.
Het beding bindt alleen de partijen. Uw contractpartij staat wel in voor haar werknemers en hulppersonen (artikel 6:76 BW). Leg daarom vast dat zij hen aan dezelfde geheimhouding bindt en de informatie alleen deelt met wie die nodig heeft.
Welke bescherming geeft de Wet bescherming bedrijfsgeheimen?
De Wet bescherming bedrijfsgeheimen (Wbb) beschermt informatie die geheim is, handelswaarde heeft omdat zij geheim is, en waarvoor u redelijke maatregelen heeft genomen om haar geheim te houden (artikel 1 Wbb). Ook zonder contract kunt u dan optreden tegen onrechtmatig verkrijgen, gebruiken of openbaar maken.
De voorwaarde van “redelijke maatregelen” is in de praktijk het zwakke punt. Een geheimhoudingsbeding is zelf zo’n maatregel. Beperkte toegang, het markeren van documenten als vertrouwelijk en logging van downloads helpen daarnaast om te bewijzen dat u uw bedrijfsgeheimen serieus beschermt.
Bij schending kan de rechter op grond van de Wbb onder meer een verbod opleggen, de terugroeping of vernietiging van inbreukmakende producten bevelen en schadevergoeding toekennen. De wet bevat ook regels om het geheim tijdens de procedure zelf te beschermen.
Wanneer mag een concurrentiebeding tussen bedrijven?
Tussen ondernemingen is een concurrentiebeding toegestaan als het nodig is om de samenwerking te laten werken en niet verder gaat dan dat. Een beding dat de concurrentie merkbaar beperkt, valt onder het kartelverbod van artikel 6 Mededingingswet en artikel 101 VWEU en is dan nietig.
Voor leveranciers en afnemers (verticale afspraken) geeft de Europese groepsvrijstelling, Verordening (EU) 2022/720, houvast. Een concurrentiebeding tijdens de overeenkomst is daaronder vrijgesteld tot maximaal vijf jaar. Een beding na het einde van de overeenkomst is alleen vrijgesteld als het hooguit één jaar duurt, beperkt is tot de locatie waar de afnemer werkte en nodig is om overgedragen knowhow te beschermen.
Bij een joint venture of de overname van een onderneming beoordeelt men of het beding een noodzakelijke “nevenrestrictie” is. De duur, het gebied en de activiteiten moeten passen bij wat de samenwerking of de overdracht van klanten en knowhow vraagt. De Autoriteit Consument & Markt (ACM) houdt toezicht en kan boetes opleggen.
Let ook op afspraken om elkaars personeel niet aan te nemen. Zulke afspraken tussen ondernemingen kunnen onder het kartelverbod vallen, zeker als ze los staan van een concrete samenwerking. Beperk ze tot de duur van het project en de mensen die er werkelijk bij betrokken zijn.
Welke eisen gelden voor een concurrentiebeding met een werknemer?
Een concurrentiebeding met een werknemer is alleen geldig als het schriftelijk is overeengekomen met een meerderjarige werknemer (artikel 7:653 lid 1 BW). In een arbeidsovereenkomst voor bepaalde tijd moet het beding bovendien schriftelijk gemotiveerd zijn met zwaarwegende bedrijfs- of dienstbelangen (artikel 7:653 lid 2 BW).
De wet stelt nu geen maximale duur en geen verplichte geografische begrenzing. Wel kan de rechter het beding geheel of gedeeltelijk vernietigen als de werknemer, afgewogen tegen het belang van de werkgever, onbillijk wordt benadeeld (artikel 7:653 lid 3 BW). Hij kan de werkgever ook een vergoeding laten betalen. Meer over het verschil met een relatiebeding leest u in ons artikel over het concurrentiebeding of relatiebeding, en over het concurrentiebeding in een tijdelijk contract.
Er komt waarschijnlijk een strengere regeling. Volgens het wetsvoorstel modernisering concurrentiebeding wordt het beding beperkt tot twaalf maanden na het einde van de arbeidsovereenkomst en moet de werkgever een vergoeding betalen als hij zich erop beroept. Het voorstel is in 2026 voor advies naar de Raad van State gestuurd en is nog geen wet; een ingangsdatum is niet bekend.
Een geheimhoudingsbeding met een werknemer valt niet onder artikel 7:653 BW. Daarnaast is iedere werknemer volgens artikel 7:611 BW verplicht zich als goed werknemer te gedragen, wat ook geheimhouding van vertrouwelijke bedrijfsinformatie omvat.
Hoe werkt een boetebeding?
Met een boetebeding hoeft u bij een overtreding uw schade niet te bewijzen: de afgesproken boete is direct verschuldigd (artikel 6:91 BW). De boete komt in de plaats van schadevergoeding, tenzij u uitdrukkelijk heeft afgesproken dat u daarnaast ook schade mag vorderen (artikel 6:92 lid 2 BW).
De rechter kan een boete matigen, maar alleen als de billijkheid dat klaarblijkelijk eist (artikel 6:94 BW). Rechters zijn daarmee terughoudend. Voor een boetebeding met een werknemer gelden aanvullende eisen: het moet schriftelijk zijn en de feiten waarvoor de boete geldt moeten erin staan (artikel 7:650 BW).
Hoe handhaaft u geheimhouding of een concurrentiebeding?
Bij een dreigende of lopende schending vraagt u de voorzieningenrechter in een kort geding om een verbod, versterkt met een dwangsom. Daarnaast vordert u de boete of schadevergoeding wegens contractbreuk (artikel 6:74 BW).
In kort geding moet u spoedeisend belang hebben en aannemelijk maken dat het beding geldig is en wordt overtreden. Bij informatielekken is spoed vaak gegeven, omdat verdere verspreiding niet terug te draaien is. Zorg voor bewijs: e-mails, downloadgegevens, verklaringen van klanten of een inschrijving van een concurrerende onderneming in het handelsregister.
Stuur voordat u procedeert meestal een sommatie met een korte termijn om de schending te staken. Daarin noemt u het beding, de overtreding en de boete die u gaat vorderen. Of een beding redelijk is, beoordeelt de rechter mede naar de redelijkheid en billijkheid (artikel 6:248 BW).
Waar let u op als partij die informatie deelt?
- Teken de geheimhoudingsafspraak voordat u iets deelt, niet achteraf.
- Markeer vertrouwelijke stukken en beperk de toegang, zodat u voldoet aan de “redelijke maatregelen” van artikel 1 Wbb.
- Neem een boetebeding op met een bedrag per overtreding en het recht om daarnaast schade te vorderen.
- Houd een concurrentiebeding beperkt tot de activiteiten, het gebied en de duur die de samenwerking echt vraagt.
Waar let u op als partij die informatie ontvangt?
- Controleer of de uitzonderingen voor al bekende en zelf ontwikkelde informatie in het beding staan.
- Leg vast welke kennis u al had, bijvoorbeeld in een gedateerd overzicht.
- Beoordeel of een concurrentiebeding uw eigen activiteiten na de samenwerking onnodig blokkeert.
- Bind uw eigen werknemers en onderaannemers aan dezelfde geheimhouding, want u staat voor hen in.
Wat kunnen wij voor u doen bij geheimhouding en concurrentiebedingen?
- Een geheimhoudingsovereenkomst of samenwerkingscontract opstellen of beoordelen, vanuit onze praktijk als civiel recht advocaat.
- Toetsen of een concurrentiebeding tussen bedrijven binnen het kartelverbod blijft.
- Concurrentie- en geheimhoudingsbedingen in arbeidsovereenkomsten beoordelen, met onze arbeidsrecht advocaat.
- Een sommatie opstellen en bewijs van een schending veiligstellen.
- Een kort geding voeren om een verbod of opheffing van een beding te vragen.
Samengevat
- Een geheimhoudingsbeding is vormvrij en kent geen wettelijke maximumduur; leg doel, reikwijdte en uitzonderingen vast.
- De Wet bescherming bedrijfsgeheimen beschermt alleen informatie waarvoor u redelijke maatregelen heeft genomen.
- Een concurrentiebeding tussen bedrijven moet nodig en proportioneel zijn, anders is het nietig volgens het kartelverbod.
- Met werknemers moet een concurrentiebeding schriftelijk zijn; bij een tijdelijk contract ook gemotiveerd (artikel 7:653 BW).
- Handhaven doet u met een boetebeding, een kort geding met dwangsom en schadevergoeding.
Veelgestelde vragen
Hoe lang mag een geheimhoudingsbeding duren?
De wet kent geen maximum. Spreek een duur af die past bij de informatie: technische knowhow kan langer gevoelig blijven dan prijsinformatie.
Mag een concurrentiebeding tussen bedrijven langer dan een jaar gelden?
Tijdens een leverings- of distributieovereenkomst kan dat tot vijf jaar binnen de groepsvrijstelling. Na het einde van zo’n overeenkomst is in de regel hooguit één jaar vrijgesteld (Verordening (EU) 2022/720).
Kan ik een boete én schadevergoeding vorderen?
Alleen als het contract dat uitdrukkelijk toestaat. Anders komt de boete in de plaats van de schadevergoeding (artikel 6:92 lid 2 BW).
Geldt een concurrentiebeding nog als ik bij een tijdelijk contract geen motivering kreeg?
Nee. Zonder schriftelijke motivering met zwaarwegende belangen is een concurrentiebeding in een contract voor bepaalde tijd nietig (artikel 7:653 lid 2 BW).
