Executiefase na het vonnis: betekening, beslag en verzet

Gepubliceerd op 19 oktober 2025 · Laatst bijgewerkt op 10 oktober 2026

Na een vonnis kan de winnende partij de uitspraak laten uitvoeren door een gerechtsdeurwaarder, maar pas nadat het vonnis officieel aan de verliezende partij is betekend (art. 430 lid 3 Wetboek van Burgerlijke Rechtsvordering, Rv). Die uitvoering heet executie; de belangrijkste uitzondering is dat hoger beroep de executie stillegt, tenzij de rechter het vonnis uitvoerbaar bij voorraad heeft verklaard.

In dit artikel leest u welke stappen de deurwaarder zet, welke termijnen gelden, op welke bezittingen beslag mogelijk is en hoe u zich als schuldenaar tegen executie kunt verweren. Meer over de executie zelf leest u ook op onze pagina over executie van een vonnis.

Wanneer mag een vonnis worden uitgevoerd?

Een vonnis mag worden uitgevoerd zodra het een executoriale titel is en aan de schuldenaar is betekend. Een executoriale titel is een officieel afschrift van het vonnis, de zogeheten grosse, met bovenaan de woorden “In naam van de Koning” (art. 430 Rv).

Of u direct mag executeren, hangt af van de vraag of het vonnis uitvoerbaar bij voorraad is verklaard (art. 233 Rv). In de meeste civiele vonnissen staat die verklaring. U mag dan executeren, ook als de andere partij nog hoger beroep kan instellen of al heeft ingesteld.

Staat die verklaring er niet in, dan schorst een hoger beroep de tenuitvoerlegging (art. 350 Rv). De termijn voor hoger beroep is drie maanden na de uitspraak (art. 339 Rv). Bij een verstekvonnis heeft de gedaagde vier weken om verzet in te stellen (art. 143 Rv); lees daarover meer in ons artikel over het verstekvonnis.

Executeert u een vonnis dat later in hoger beroep wordt vernietigd, dan draagt u zelf het risico. U moet dan terugbetalen wat u heeft ontvangen en soms ook de schade vergoeden die de executie heeft veroorzaakt.

Wat doet de deurwaarder bij de betekening van het vonnis?

De deurwaarder brengt het vonnis officieel ter kennis van de schuldenaar en beveelt hem om binnen twee dagen te betalen (art. 439 Rv). Pas als die termijn ongebruikt is verstreken, mag de deurwaarder beslag leggen.

De betekening gebeurt bij exploot: een officiële akte van de deurwaarder. Hij overhandigt het exploot aan de schuldenaar zelf of laat het achter op diens woonplaats, bijvoorbeeld bij een huisgenoot (art. 46 Rv). Treft hij niemand aan, dan laat hij het exploot in een gesloten envelop achter (art. 47 Rv).

Woont de schuldenaar niet meer op het bekende adres, dan zoekt de deurwaarder het actuele adres op in de Basisregistratie Personen. Een bedrijf wordt betekend op het adres van de vestiging, zoals dat in het Handelsregister staat.

Op welke bezittingen kan de deurwaarder beslag leggen?

De deurwaarder kan beslag leggen op vrijwel alles wat de schuldenaar bezit of tegoed heeft. Welk beslag hij kiest, hangt af van wat er te halen is en van de kosten.

• Beslag op roerende zaken, zoals een auto, machines of inboedel (art. 439 e.v. Rv). De deurwaarder maakt een proces-verbaal op en kan de zaken later openbaar laten verkopen.
• Derdenbeslag op loon, uitkering of banktegoed (art. 475 e.v. Rv). De werkgever of bank moet dan aan de deurwaarder betalen in plaats van aan de schuldenaar.
• Beslag op aandelen op naam in een bv of nv (art. 474b e.v. Rv). Aandelen zijn geen roerende zaken; de deurwaarder legt dit beslag via de vennootschap.
• Beslag op onroerende zaken, zoals een woning of bedrijfspand (art. 502 e.v. Rv). Het beslag wordt ingeschreven in de openbare registers van het Kadaster.

Bij loonbeslag en bankbeslag houdt de schuldenaar altijd een deel over. Dat beschermde bedrag heet de beslagvrije voet (art. 475b e.v. Rv) en wordt sinds 2021 volgens een vereenvoudigde berekening vastgesteld.

Wat gebeurt er met conservatoir beslag na het vonnis?

Een conservatoir beslag dat u tijdens of vóór de procedure liet leggen, gaat na het vonnis van rechtswege over in een executoriaal beslag. Dat gebeurt zodra u een executoriale titel heeft die vatbaar is voor tenuitvoerlegging en die aan de schuldenaar is betekend (onder meer art. 704 Rv).

Bij derdenbeslag moet het vonnis ook aan de derde worden betekend, bijvoorbeeld aan de bank. Meer over het bewarende beslag zelf leest u in ons begrip conservatoir beslag.

Wijst de rechter uw vordering af, dan vervalt het conservatoire beslag. U loopt dan het risico dat u de schade van de schuldenaar moet vergoeden.

Hoe verloopt een executieverkoop?

Betaalt de schuldenaar ook na het beslag niet, dan worden de beslagen goederen verkocht en gaat de opbrengst naar de schuldeisers. Roerende zaken verkoopt de deurwaarder op een openbare veiling; een woning wordt via een notaris geveild (art. 514 e.v. Rv).

De executie moet vooraf worden aangekondigd, zodat de schuldenaar nog kan betalen. Bij een woning wordt de veiling ook openbaar gemaakt, zodat geïnteresseerden kunnen bieden. Lees meer in ons artikel over de executoriale verkoop van vastgoed.

Uit de opbrengst worden eerst de kosten van de executie betaald. Daarna volgen de schuldeisers in de volgorde van hun rang: een hypotheekhouder gaat bijvoorbeeld voor een gewone schuldeiser. Blijft er geld over, dan krijgt de schuldenaar dat terug; is de opbrengst te laag, dan blijft een restschuld bestaan.

Hoe kunt u executie als schuldenaar tegenhouden?

U kunt de executie laten schorsen in een kort geding bij de voorzieningenrechter, dat heet een executiegeschil (art. 438 Rv). Loopt er hoger beroep, dan kunt u het gerechtshof ook vragen de uitvoerbaarheid bij voorraad te schorsen (art. 351 Rv).

De rechter schorst niet snel. Hij doet dat in de regel alleen als het vonnis op een kennelijke juridische of feitelijke misslag berust, of als er na het vonnis feiten zijn ontstaan die tot een noodtoestand leiden. Is hoger beroep niet meer mogelijk, dan kan de rechter alleen ingrijpen bij misbruik van de bevoegdheid om te executeren (art. 3:13 Burgerlijk Wetboek, BW).

Gaat het mis bij de executie zelf, bijvoorbeeld omdat beslag is gelegd op goederen van een ander, dan kan dat ook in een executiegeschil aan de orde komen. Lees verder in ons artikel over verzet tegen onterecht beslag en over de procedure in kort geding.

Welke kosten en termijnen gelden bij executie?

De kosten van de deurwaarder liggen vast in het Besluit tarieven ambtshandelingen gerechtsdeurwaarders en worden elk jaar aangepast. U schiet die kosten als opdrachtgever voor, maar de deurwaarder verhaalt ze op de schuldenaar.

Een vonnis blijft twintig jaar lang uitvoerbaar (art. 3:324 BW). Voor de rente over de veroordeling geldt wel een kortere verjaringstermijn van vijf jaar.

Hoe lang de executie duurt, hangt vooral af van wat er te halen is. Een bankbeslag levert vaak binnen enkele weken iets op, terwijl de verkoop van een woning maanden kan duren. Heeft de schuldenaar geen inkomen of vermogen, dan raadt de deurwaarder verdere executie soms af om onnodige kosten te voorkomen.

Gaat het vonnis niet over geld maar over een handeling, zoals het afgeven van een zaak of het staken van een activiteit, dan helpt beslag niet. De rechter kan dan een dwangsom opleggen die de schuldenaar verbeurt zolang hij niet nakomt (art. 611a Rv).

Waar let u als schuldeiser op?

• Controleer of het vonnis uitvoerbaar bij voorraad is verklaard (art. 233 Rv) voordat u gaat executeren.
• Laat de grosse betekenen en wacht de termijn van twee dagen na het bevel tot betaling af (art. 439 Rv).
• Laat een eerder gelegd conservatoir beslag tijdig omzetten door het vonnis ook aan de derde te betekenen.
• Weeg het risico af als er hoger beroep loopt: wordt het vonnis vernietigd, dan moet u terugbetalen.

Waar let u als schuldenaar op?

• Noteer de termijn voor hoger beroep (drie maanden, art. 339 Rv) of verzet (vier weken, art. 143 Rv).
• Lees in het exploot welk bedrag wordt gevorderd en controleer de rente en kosten.
• Controleer bij loon- of bankbeslag of de beslagvrije voet juist is berekend (art. 475b e.v. Rv).
• Overweeg snel een kort geding als het vonnis op een kennelijke fout berust (art. 438 Rv).

Wat kunnen wij voor u doen bij de executie van een vonnis?

Wij begeleiden zowel schuldeisers als schuldenaren in de fase na het vonnis; meer over onze aanpak leest u op de pagina civiel recht advocaat.

• Wij beoordelen of het vonnis uitvoerbaar bij voorraad is en welke termijnen voor hoger beroep of verzet nog lopen.
• Wij geven de deurwaarder opdracht tot betekening en kiezen samen met hem het meest zinvolle beslag.
• Wij controleren of een conservatoir beslag juist is overgegaan in executoriaal beslag (art. 704 Rv).
• Wij voeren een executiegeschil in kort geding (art. 438 Rv) of vragen het hof om schorsing (art. 351 Rv).
• Wij controleren de opgevoerde executiekosten aan de hand van het tarievenbesluit voor deurwaarders.

Samengevat

• Executie kan pas na betekening van de executoriale titel (art. 430 lid 3 Rv).
• De deurwaarder beveelt de schuldenaar binnen twee dagen te betalen; daarna volgt beslag (art. 439 Rv).
• Hoger beroep schorst de executie niet als het vonnis uitvoerbaar bij voorraad is verklaard.
• Beslag is mogelijk op roerende zaken, loon, banktegoed, aandelen en onroerende zaken.
• Schorsing via kort geding lukt alleen bij een kennelijke misslag, een noodtoestand of misbruik.

Veelgestelde vragen

Hoe snel mag de deurwaarder beslag leggen na de betekening?

De deurwaarder beveelt bij de betekening om binnen twee dagen te betalen (art. 439 Rv). Is er dan niet betaald, dan mag hij beslag leggen.

Houdt hoger beroep de executie tegen?

Alleen als het vonnis niet uitvoerbaar bij voorraad is verklaard (art. 350 Rv). Staat die verklaring er wel in, dan moet u schorsing vragen aan het hof of aan de voorzieningenrechter.

Hoe lang kan een vonnis worden uitgevoerd?

Een vonnis verjaart na twintig jaar (art. 3:324 BW). De rente over het toegewezen bedrag verjaart wel na vijf jaar.

Wie betaalt de kosten van de deurwaarder?

De opdrachtgever schiet de kosten voor. De deurwaarder verhaalt de kosten van betekening en executie daarna op de schuldenaar, volgens de wettelijke tarieven.