Weens Koopverdrag: wanneer geldt het en hoe sluit u het uit?

Gepubliceerd op 4 oktober 2025 · Laatst bijgewerkt op 30 oktober 2026

Het Weens Koopverdrag (CISG) geldt automatisch voor de koop van roerende zaken tussen partijen die in verschillende verdragsstaten zijn gevestigd, of als het toepasselijke recht dat van een verdragsstaat is, zoals Nederlands recht (artikel 1 WKV). Uitzondering: partijen kunnen het verdrag uitsluiten (artikel 6 WKV), en koop voor persoonlijk of huishoudelijk gebruik valt erbuiten (artikel 2 WKV).

Een enkele keuze voor Nederlands recht sluit het verdrag dus niet uit. De rechtbank Gelderland paste het in maart 2025 toe op een contract waarin partijen Nederlands recht hadden gekozen zonder het verdrag uit te sluiten. Het verdrag regelt de rechten en plichten van kopers en verkopers bij internationale transacties: totstandkoming, levering, conformiteit, klachttermijnen en ontbinding.

Hieronder leest u wanneer het verdrag geldt, wat het van koper en verkoper vraagt, hoe streng de klachttermijn is en hoe u het verdrag uitsluit als u dat wilt.

Wat is het Weens Koopverdrag?

Het Weens Koopverdrag is het VN-Verdrag inzake internationale koopovereenkomsten betreffende roerende zaken, gesloten in Wenen in 1980. Het trad internationaal in werking op 1 januari 1988. De Engelse naam is Convention on Contracts for the International Sale of Goods, afgekort CISG.

Het doel is eenmaking van het internationale kooprecht. In plaats van het nationale recht van de verkoper of de koper geldt één set regels die in alle verdragsstaten hetzelfde is.

Welke landen doen mee?

Ruim negentig staten zijn partij, waaronder Nederland, bijna alle EU-landen, de Verenigde Staten, China, Japan en Brazilië. Enkele belangrijke handelslanden doen niet mee, zoals het Verenigd Koninkrijk, Ierland, India en Zuid-Afrika. Controleer bij elke nieuwe handelspartner of zijn land partij is.

Wat regelt het verdrag wel en niet?

Het verdrag regelt twee onderwerpen: de totstandkoming van de koopovereenkomst (aanbod en aanvaarding) en de rechten en plichten van koper en verkoper (artikel 4 WKV).

Wanneer is het Weens Koopverdrag van toepassing?

Het verdrag geldt voor koopovereenkomsten van roerende zaken tussen partijen die hun vestiging in verschillende staten hebben. Daarnaast moet aan een van twee voorwaarden zijn voldaan (artikel 1 lid 1 WKV):

• onder a: beide staten zijn verdragsstaat; of
• onder b: het internationaal privaatrecht verwijst naar het recht van een verdragsstaat. Kiezen partijen bijvoorbeeld voor Nederlands of Duits recht, dan geldt het verdrag ook als een van hen buiten een verdragsstaat zit.

Nationaliteit doet er niet toe, en ook niet of het contract burgerrechtelijk of handelsrechtelijk is. Bepalend is waar de partijen gevestigd zijn. Hoe het toepasselijke recht wordt bepaald, leest u in ons artikel over internationale contracten en over het toepasselijk recht.

Welke koop valt erbuiten?

Artikel 2 WKV sluit uit:

• koop van zaken voor persoonlijk, familie- of huishoudelijk gebruik, tenzij de verkoper dat niet wist en ook niet behoorde te weten;
• koop op een veiling en bij executie;
• koop van effecten, waardepapieren en geld;
• koop van schepen, luchtvaartuigen en hovercraft;
• koop van elektriciteit.

Ook overeenkomsten waarbij het grootste deel van de verplichtingen van de leverancier bestaat uit arbeid of dienstverlening vallen erbuiten (artikel 3 lid 2 WKV). Wordt een zaak op maat gemaakt, dan geldt het verdrag in beginsel wel, tenzij de koper een wezenlijk deel van de materialen levert (artikel 3 lid 1 WKV).

Past de rechter het verdrag vanzelf toe?

In beginsel moet de rechter het toepasselijke recht ambtshalve toepassen, en dus ook het Weens Koopverdrag als het geldt. Er is een grens in hoger beroep. De Hoge Raad oordeelde op 24 februari 2023 (ECLI:NL:HR:2023:313) dat een hof het verdrag niet ambtshalve mocht toepassen. De rechtbank had Nederlands recht toegepast met uitsluiting van het verdrag, en geen van beide partijen had daartegen een grief gericht.

Omgekeerd kan het verdrag u verrassen in eerste aanleg. In de zaak bij de rechtbank Gelderland van 19 maart 2025 (ECLI:NL:RBGEL:2025:2102) ging het om bosbessen die een Poolse leverancier aan een Nederlandse afnemer leverde. Partijen hadden in de algemene voorwaarden Nederlands recht gekozen, maar het verdrag niet uitgesloten. De rechtbank was daarom voornemens het Weens Koopverdrag toe te passen en liet partijen zich daarover eerst uitlaten.

Welke rechten en plichten hebben koper en verkoper?

De verkoper levert, de koper betaalt en neemt af. De details wijken op een aantal punten af van het Burgerlijk Wetboek.

Wat moet de verkoper doen?

Volgens artikel 30 WKV moet de verkoper de zaken leveren, de documenten overhandigen en de eigendom overdragen.

• Levering: op de afgesproken plaats en tijd. Is niets afgesproken en moet de zaak worden vervoerd, dan levert de verkoper door de zaak aan de eerste vervoerder af te geven (artikel 31 WKV).
• Conformiteit: de zaak moet voldoen aan het contract in hoeveelheid, kwaliteit, omschrijving en verpakking, en geschikt zijn voor het normale gebruik en voor een bijzonder gebruik dat de koper kenbaar heeft gemaakt (artikel 35 WKV).
• Vrij van rechten van derden: de verkoper moet zaken leveren waarop geen rechten of aanspraken van derden rusten (artikelen 41 en 42 WKV).

De verkoper is aansprakelijk voor gebreken die al bestonden op het moment van de risico-overgang, ook als ze pas later aan het licht komen (artikel 36 WKV).

Wat moet de koper doen?

De koper moet de prijs betalen en de zaken afnemen (artikel 53 WKV). Is geen betalingstermijn afgesproken, dan betaalt hij wanneer de verkoper de zaken of de documenten ter beschikking stelt (artikel 58 WKV).

Daarnaast heeft de koper een onderzoeksplicht: hij moet de zaken onderzoeken binnen een zo kort mogelijke termijn als de omstandigheden toelaten (artikel 38 WKV). Wordt de zaak vervoerd, dan mag het onderzoek worden uitgesteld tot de zaak op de bestemming is aangekomen.

Wanneer gaat het risico over?

Moet de zaak worden vervoerd en hoeft de verkoper niet op een bepaalde plaats te leveren, dan gaat het risico over bij afgifte aan de eerste vervoerder (artikel 67 WKV). In andere gevallen gaat het risico over wanneer de koper de zaak afneemt, of wanneer hij die had moeten afnemen (artikel 69 WKV). Na de risico-overgang moet de koper de prijs betalen, ook als de zaak daarna beschadigd raakt (artikel 66 WKV). In de praktijk regelen partijen dit meestal met een Incoterm.

Wat kunt u doen bij een tekortkoming?

Komt een partij haar verplichtingen niet na, dan heeft de ander een aantal rechtsmiddelen. Lees voor de Nederlandse regels ook ons artikel over tekortkoming in de nakoming.

Wanneer is een tekortkoming wezenlijk?

Een tekortkoming is wezenlijk als de andere partij daardoor wordt onthouden wat zij op grond van het contract mocht verwachten, tenzij de tekortschietende partij dat gevolg niet voorzag en ook niet had kunnen voorzien (artikel 25 WKV). Dat is een hogere drempel dan in het Nederlandse recht, waar in beginsel elke tekortkoming ontbinding rechtvaardigt, tenzij de tekortkoming die ontbinding niet rechtvaardigt (artikel 6:265 BW).

Levert de verkoper helemaal niet, dan kan de koper hem een redelijke extra termijn geven (artikel 47 WKV). Levert de verkoper ook dan niet, dan mag de koper ontbinden, ook als de tekortkoming op zichzelf niet wezenlijk is.

Hoe hoog is de schadevergoeding?

De schadevergoeding omvat het geleden verlies en de gederfde winst, maar niet meer dan wat de tekortschietende partij bij het sluiten van het contract had voorzien of had moeten voorzien (artikel 74 WKV). Na ontbinding en een dekkingskoop kan de koper het prijsverschil vorderen (artikel 75 WKV). Over de bevoegde rechter zegt het verdrag niets; binnen de EU gelden daarvoor Europese regels.

Binnen welke termijn moet de koper klagen?

Dit is het onderdeel waarop de meeste kopers hun rechten verliezen. De koper moet het gebrek aan de verkoper melden binnen een redelijke termijn nadat hij het heeft ontdekt of had behoren te ontdekken, en daarbij de aard van het gebrek nauwkeurig omschrijven (artikel 39 lid 1 WKV).

Wat is een redelijke termijn?

Het verdrag noemt geen vast aantal dagen. De termijn hangt af van de aard van de zaak, het soort gebrek en de gebruiken in de branche. Bij bederfelijke waar zoals fruit gaat het om dagen. In de internationale literatuur en rechtspraak wordt bij duurzame zaken vaak ongeveer een maand als richtpunt genoemd, maar dat is geen vaste regel. Klaag daarom zo snel mogelijk, schriftelijk en concreet: “de kwaliteit is slecht” is niet genoeg.

Wat gebeurt er als u te laat klaagt?

Wie te laat klaagt, verliest in beginsel het recht om zich op het gebrek te beroepen. Heeft de koper een redelijke verontschuldiging, dan houdt hij wel het recht op prijsvermindering of op schadevergoeding, behalve gederfde winst (artikel 44 WKV).

Los daarvan vervalt het recht om te klagen uiterlijk twee jaar nadat de zaken feitelijk aan de koper zijn afgegeven, tenzij een langere contractuele garantietermijn geldt (artikel 39 lid 2 WKV). Wist de verkoper van het gebrek, of had hij het moeten weten, en heeft hij het niet gemeld, dan kan hij zich niet op een late klacht beroepen (artikel 40 WKV).

Hoe verschilt dit van het Nederlandse recht?

Ook onder Nederlands recht moet een koper binnen bekwame tijd klagen (artikel 7:23 BW). Het Nederlandse recht kent geen absolute vervaltermijn van twee jaar na aflevering. Wel verjaart een vordering twee jaar na de klacht (artikel 7:23 lid 2 BW). Welk regime gunstiger is, hangt dus af van de situatie.

Hoe sluit u het Weens Koopverdrag uit?

Partijen kunnen het verdrag geheel uitsluiten of op onderdelen afwijken (artikel 6 WKV). Dat moet duidelijk gebeuren.

Hoe formuleert u de uitsluiting?

Een gebruikelijke formulering is: “Op deze overeenkomst is Nederlands recht van toepassing. De toepasselijkheid van het Weens Koopverdrag (CISG) is uitgesloten.” Alleen “Nederlands recht is van toepassing” is niet genoeg, omdat het verdrag deel uitmaakt van het Nederlandse recht.

Werkt een uitsluiting in algemene voorwaarden?

Ja, als de algemene voorwaarden deel uitmaken van de overeenkomst. Of dat zo is, beoordeelt de rechter bij een koop die onder het verdrag valt volgens de regels van het verdrag zelf over de totstandkoming (artikelen 8 en 14-24 WKV), en niet volgens de Nederlandse regels over terhandstelling. In de praktijk betekent dit dat de wederpartij een redelijke mogelijkheid moet hebben gehad om van de voorwaarden kennis te nemen. Stuur ze daarom mee bij de offerte, in een taal die de wederpartij begrijpt.

Zijn de voorwaarden niet geldig ingevoerd, dan werkt ook de uitsluiting niet. Het verdrag blijft dan gewoon gelden.

Moet u het verdrag wel uitsluiten?

Dat is een bewuste keuze, geen automatisme.

Voor een verkoper is het verdrag soms gunstiger, omdat ontbinding moeilijker is. Voor een koper kan het BW gunstiger zijn. U kunt ook alleen onderdelen aanpassen, bijvoorbeeld een vaste klachttermijn afspreken of de schadevergoeding beperken.

Wat controleert u voordat u een internationaal koopcontract tekent?

• Zijn beide partijen gevestigd in een verdragsstaat, of geldt het recht van een verdragsstaat?
• Wilt u het verdrag toepassen of uitsluiten, en staat dat uitdrukkelijk in het contract?
• Zijn uw algemene voorwaarden vóór het sluiten van de koop aan de wederpartij gegeven?
• Is de plaats en het moment van levering geregeld, bijvoorbeeld met een Incoterm?
• Hoe en wanneer keurt de koper de goederen, en binnen welke termijn klaagt hij?

Waarmee helpen wij bij het Weens Koopverdrag?

Wij adviseren en procederen over internationale koopcontracten vanuit onze praktijk civiel recht.

• Wij beoordelen of het Weens Koopverdrag op uw koopovereenkomst van toepassing is (artikel 1 WKV).
• Wij stellen een rechtskeuze- en uitsluitingsclausule op die past bij uw positie als koper of verkoper.
• Wij stellen een klacht over non-conformiteit op binnen de termijnen van artikel 39 WKV.
• Wij vorderen namens u nakoming, prijsvermindering, schadevergoeding of ontbinding.

Het Weens Koopverdrag in vijf punten

• Het verdrag geldt voor koop van roerende zaken tussen partijen in verschillende verdragsstaten, of via het recht van een verdragsstaat (artikel 1 WKV).
• Een keuze voor Nederlands recht sluit het verdrag niet uit (rechtbank Gelderland, 19 maart 2025); dat moet u uitdrukkelijk doen (artikel 6 WKV).
• De koper keurt snel en klaagt binnen een redelijke termijn, uiterlijk twee jaar na aflevering (artikelen 38 en 39 WKV).
• Ontbinding kan alleen bij een wezenlijke tekortkoming, of bij niet-levering na een vergeefse extra termijn (artikel 49 WKV).
• Heeft de rechtbank het verdrag uitgesloten en klaagt niemand daarover, dan mag het hof het niet zelf toepassen (Hoge Raad, 24 februari 2023).

Veelgestelde vragen