Gepubliceerd op 25 oktober 2025 · Laatst bijgewerkt op 9 oktober 2026
Online gedrag is strafbaar als het onder een omschrijving in het Wetboek van Strafrecht valt, zoals binnendringen in een computer (artikel 138ab Sr), een DDoS-aanval (artikel 138b Sr), het vernielen of versleutelen van gegevens (artikel 350a Sr), oplichting (artikel 326 Sr) of afpersing (artikel 317 Sr). Er is wel steeds opzet nodig en het handelen moet wederrechtelijk zijn: wie met toestemming van de eigenaar een systeem test, pleegt geen computervredebreuk.
De straf hangt af van het delict en van de omstandigheden. Hieronder leest u welke vormen van cybercrime het meest voorkomen, welke maximumstraffen de wet noemt en wat u kunt doen als slachtoffer of als verdachte.
Inhoudsopgave
Wat valt onder cybercrime?
Cybercrime is geen apart misdrijf, maar een verzamelnaam voor strafbare feiten waarbij computers of internet een rol spelen. Het gaat om delicten die zich richten op computers zelf, zoals hacken, en om gewone delicten die via internet worden gepleegd, zoals oplichting, bedreiging en smaad.
De meeste regels staan in het Wetboek van Strafrecht en zijn uitgebreid met de Wet computercriminaliteit III, die op 1 maart 2019 in werking trad. Een overzicht van de vormen van cybercriminaliteit zoals phishing en ransomware vindt u in een apart artikel.
Wanneer is hacken strafbaar?
Hacken is strafbaar als iemand opzettelijk en wederrechtelijk een computersysteem binnendringt (artikel 138ab Sr). Daarvoor staat maximaal twee jaar gevangenisstraf of een geldboete van de vierde categorie.
Neemt de hacker gegevens over, of gebruikt hij via internet de rekenkracht van het systeem of het systeem van een derde, dan is het maximum vier jaar (artikel 138ab lid 2 en 3 Sr). Het maakt niet uit of er een beveiliging is gekraakt of een gestolen wachtwoord is gebruikt: ook binnendringen met een valse sleutel of valse hoedanigheid valt eronder.
Is ethisch hacken ook strafbaar?
Wie zonder toestemming binnendringt, pleegt in beginsel computervredebreuk, ook met goede bedoelingen. Het Openbaar Ministerie houdt bij de beslissing om te vervolgen wel rekening met verantwoorde melding van een kwetsbaarheid aan de eigenaar, maar dat is geen garantie dat u niet wordt vervolgd.
Welke straf staat op een DDoS-aanval of ransomware?
Een DDoS-aanval, waarbij een website of netwerk wordt platgelegd, is strafbaar op grond van artikel 138b Sr. Bij ernstige schade of een aanval op vitale infrastructuur is het maximum vijf jaar gevangenisstraf.
Het versleutelen, wissen of onbruikbaar maken van gegevens valt onder artikel 350a Sr, met maximaal twee jaar gevangenisstraf, of vier jaar als er ernstige schade ontstaat. Eist de dader daarna losgeld, dan is ook sprake van afpersing (artikel 317 Sr). Daarop staat maximaal negen jaar gevangenisstraf, ook als de dreiging bestaat uit het ontoegankelijk maken van gegevens.
Wanneer is phishing of online fraude oplichting?
Phishing en nepwebwinkels zijn meestal oplichting: iemand met een valse naam, listige kunstgrepen of een samenweefsel van verdichtsels bewegen tot het afgeven van geld of gegevens (artikel 326 Sr). Het maximum is vier jaar gevangenisstraf.
Wie goederen of diensten via internet verkoopt en bewust niet levert, kan ook vallen onder het aparte artikel over online handelsfraude (artikel 326e Sr). Tips om fraude te herkennen staan in ons artikel over internetfraude en phishing.
Wanneer is online bedreigen, stalken of shamen strafbaar?
Bedreiging, belaging en belediging zijn via internet net zo strafbaar als op straat. Het gaat dan om bedreiging (artikel 285 Sr), stalking (artikel 285b Sr) en smaad, laster en belediging (artikelen 261 tot en met 266 Sr).
Het zonder toestemming verspreiden van seksueel beeldmateriaal van een ander is apart strafbaar gesteld in artikel 139h Sr. Meer hierover leest u in ons artikel over online pesten en shamen.
Welke straffen kan de rechter opleggen?
De rechter kiest een straf binnen het wettelijke maximum en houdt rekening met de schade, de rol van de verdachte en zijn strafblad. Mogelijk zijn een geldboete, een taakstraf van maximaal 240 uur (artikel 22c Sr) of gevangenisstraf, al dan niet voorwaardelijk.
Een veroordeling komt op uw strafblad en kan een Verklaring Omtrent het Gedrag (VOG) in de weg staan. Voor jongeren die voor het eerst met een licht hackdelict in aanraking komen, kan het Openbaar Ministerie kiezen voor het alternatieve traject Hack_Right.
Waar let u op als slachtoffer van cybercrime?
- Bewaar e-mails, chatberichten, screenshots met datum en tijd en betaalbewijzen voordat u iets verwijdert.
- Blokkeer betaalpassen en wijzig wachtwoorden direct, en meld fraude meteen bij uw bank.
- Doe aangifte bij de politie; voor online oplichting kan dat vaak online.
- Geef in de aangifte aan dat u schadevergoeding wilt, zodat u zich in de strafzaak als benadeelde partij kunt voegen (artikel 51f Sv).
Waar let u op als verdachte?
- U heeft het recht om te zwijgen (artikel 29 Sv) en het recht om vóór het eerste verhoor een advocaat te spreken.
- Geef geen wachtwoorden of toegangscodes af zonder eerst met uw advocaat te overleggen.
- Vraag na het verhoor om een kopie van uw verklaring en lees die zorgvuldig.
- Houd de brieven van het Openbaar Ministerie bij; een strafbeschikking moet u binnen twee weken aanvechten.
Wat kunnen wij voor u doen bij cybercrime?
Onze strafrechtadvocaten staan verdachten bij en helpen slachtoffers bij het verhalen van hun schade.
- Wij staan u bij tijdens het politieverhoor en bespreken vooraf of u een verklaring aflegt.
- Wij beoordelen of het onderzoek naar uw computer of telefoon rechtmatig was en of het bewijs bruikbaar is.
- Wij toetsen of de feiten echt onder de tenlastegelegde artikelen vallen, bijvoorbeeld of er sprake was van opzet en wederrechtelijkheid.
- Wij pleiten voor een passende straf binnen het wettelijke maximum en voor beperking van de gevolgen voor uw VOG.
- Wij stellen als slachtoffer uw vordering als benadeelde partij op en onderbouwen de schade.
Samengevat
- Hacken is strafbaar met maximaal twee jaar gevangenisstraf, of vier jaar als gegevens worden overgenomen (artikel 138ab Sr).
- Ransomware valt onder artikel 350a Sr en, bij een losgeldeis, onder afpersing met maximaal negen jaar (artikel 317 Sr).
- Phishing is meestal oplichting, met maximaal vier jaar (artikel 326 Sr).
- Een taakstraf is maximaal 240 uur (artikel 22c Sr).
Veelgestelde vragen
Is inloggen met het wachtwoord van een ander strafbaar?
Ja, als u dat opzettelijk en zonder toestemming doet. Binnendringen met een valse sleutel of valse hoedanigheid valt onder computervredebreuk (artikel 138ab Sr).
Hoe hoog is de straf voor een DDoS-aanval?
Dat hangt af van de schade. Bij ernstige schade of een aanval op vitale infrastructuur noemt artikel 138b Sr een maximum van vijf jaar gevangenisstraf.
Waar doe ik aangifte van cybercrime?
Bij de politie. Voor online oplichting en fraude met webwinkels kunt u vaak online aangifte doen via politie.nl.
Krijg ik een strafblad voor cybercrime?
Ja, een veroordeling of strafbeschikking voor een misdrijf komt in de justitiële documentatie. Dat kan gevolgen hebben voor een VOG.
