Brexit: juridische gevolgen voor Nederlandse ondernemers bij handel met het VK

Containerschip bij een kadekraan in een Europese haven

Gepubliceerd op 27 december 2025 · Laatst bijgewerkt op 30 oktober 2026

Sinds 1 januari 2021 is het Verenigd Koninkrijk voor Nederlandse ondernemers een derde land: er gelden douaneformaliteiten, oorsprongsregels en aparte productregels, en de EU-regels over bevoegdheid en erkenning van vonnissen gelden niet meer. Het Handels- en Samenwerkingsakkoord tussen de EU en het VK voorkomt invoerrechten voor goederen die aan de oorsprongsregels voldoen, maar regelt niets over de tenuitvoerlegging van vonnissen; daarvoor zijn de Haagse verdragen van 2005 en 2019 nu het belangrijkste houvast.

Een groep Nederlandse ondernemers die in een kantoorruimte aan een tafel zitten en over documenten overleggen.

Wat betekent de status van derde land?

Het VK trad op 31 januari 2020 uit de EU; de overgangsperiode eindigde op 31 december 2020. Sindsdien gelden het vrije verkeer van goederen, diensten, personen en kapitaal niet meer tussen Nederland en Groot-Brittannië.

Voor Noord-Ierland gelden aparte afspraken, nu vastgelegd in het Windsor Framework van 2023. Voor goederen volgt Noord-Ierland grotendeels de EU-douane- en btw-regels. De handelsrelatie zelf staat in het Handels- en Samenwerkingsakkoord, dat sinds 1 mei 2021 definitief geldt.

OnderwerpTot en met 2020Sinds 1 januari 2021
GoederenVrij verkeer, geen douaneDouaneaangifte en EORI-nummer; nultarief alleen bij preferentiële oorsprong
BtwIntracommunautaire levering of verwervingUitvoer en invoer, met invoer-btw
VonnissenBrussel I bis-VerordeningHaags Forumkeuzeverdrag 2005, Haags Vonnissenverdrag 2019 of artikel 431 Rv
Merken en modellenUniemerk geldt ook in het VKAparte Britse registratie nodig
WerknemersVrij verkeerVisum of vergunning nodig

Welke douaneregels gelden voor handel met het VK?

Voor elke zending naar of uit Groot-Brittannië is een douaneaangifte nodig, en u heeft een EORI-nummer nodig dat u aanvraagt bij de Douane. Invoerrechten vervallen alleen als de goederen voldoen aan de oorsprongsregels van het akkoord.

  • Oorsprong: het nultarief geldt alleen voor goederen met preferentiële oorsprong in de EU of het VK, aangetoond met een oorsprongsverklaring van de exporteur.
  • Goederencode: de goederencode (op basis van de HS-nomenclatuur) bepaalt het tarief en de eisen die gelden.
  • Agrofood: dierlijke en plantaardige producten hebben gezondheids- of fytosanitaire certificaten nodig, die in Nederland via de NVWA lopen; zie ook ons artikel over de plichten van voedselproducenten.
  • Productregels: voor de Britse markt geldt de UKCA-markering naast of in plaats van de CE-markering; meer daarover in ons artikel over UKCA en export naar het VK.

Actuele douane-informatie vindt u bij de Douane en op rijksoverheid.nl. De Britse invoerregels voor agrofood (het Border Target Operating Model) zijn sinds 2024 stapsgewijs ingevoerd; controleer de eisen per product.

Wat verandert er voor de btw?

Handel met Groot-Brittannië is voor de btw uitvoer en invoer, geen intracommunautaire levering. Bij invoer is invoer-btw verschuldigd; met een vergunning op grond van artikel 23 van de Wet op de omzetbelasting 1968 verlegt u die naar uw btw-aangifte.

De btw-behandeling van diensten, verkopen aan Britse consumenten en voorraad in het VK hangt sterk af van uw situatie en van Britse regels. Wij geven daarover geen fiscaal advies en raden u aan dit met een fiscalist of belastingadviseur af te stemmen.

Moet u bestaande contracten met Britse partijen aanpassen?

Een groep Nederlandse ondernemers bespreekt juridische documenten in een kantoor met uitzicht op een stad.

Ja, controleer ze op douane, gebiedsomschrijving, rechtskeuze en bevoegde rechter. Veel contracten van vóór 2021 gaan uit van vrij verkeer binnen de EU.

  • Gebied: een licentie, agentuur of distributie voor “de EU” omvat het VK niet meer.
  • Douane en kosten: leg vast wie aangifte doet, wie invoerrechten betaalt en wie het risico van vertraging draagt, bijvoorbeeld met een passende Incoterm.
  • Leveringstermijnen: houd rekening met grensformaliteiten; zie ook onze uitleg over leveringsvoorwaarden in B2B-contracten.
  • Algemene voorwaarden: nieuwe voorwaarden binden de wederpartij alleen als zij die heeft aanvaard.

Een beroep op onvoorziene omstandigheden (artikel 6:258 BW) of overmacht vanwege de Brexit zal bij contracten van na het referendum van juni 2016 moeilijk slagen, omdat de uittreding toen al was aangekondigd. Of een beroep slaagt, hangt af van wat partijen bij het sluiten redelijkerwijs konden voorzien.

Welk recht geldt voor uw contract?

Een Nederlandse rechter bepaalt het toepasselijk recht nog steeds met de Rome I-Verordening, ook als de wederpartij Brits is. Het VK heeft vergelijkbare regels in eigen recht overgenomen.

Partijen kunnen dus vrij kiezen voor Nederlands of Engels recht. Een rechtskeuze opzij zetten kan alleen voor dwingende bepalingen, zoals bescherming van consumenten en werknemers en voorrangsregels (artikelen 6, 8 en 9 Rome I). Meer daarover leest u in ons artikel over toepasselijk recht bij internationale contracten en over een Engelstalig contract onder Nederlands recht.

Hoe dwingt u een vonnis af in of uit het VK?

De Brussel I bis-Verordening (Verordening (EU) nr. 1215/2012) geldt alleen nog voor procedures die vóór 1 januari 2021 zijn gestart. Voor nieuwe zaken bieden twee Haagse verdragen houvast.

RouteWanneerWat het oplevert
Haags Forumkeuzeverdrag 2005Exclusieve forumkeuze voor de rechter van een verdragsstaat; het VK is zelfstandig partijAndere verdragsstaten respecteren de keuze en erkennen het vonnis
Haags Vonnissenverdrag 2019Procedures gestart nadat het verdrag voor beide staten gold; voor het VK sinds 1 juli 2025Erkenning van vonnissen in burgerlijke en handelszaken, ook zonder exclusieve forumkeuze
Artikel 431 RvVonnis valt buiten de verdragenNieuwe procedure in Nederland; het Britse vonnis kan onder voorwaarden worden gevolgd
Verdrag van New York 1958ArbitrageclausuleErkenning van arbitrale uitspraken in beide landen

Het VK vroeg toetreding tot het Verdrag van Lugano aan, maar de EU stemde daar in 2021 niet mee in. Valt een Brits vonnis buiten de verdragen, dan is een nieuwe procedure in Nederland nodig (artikel 431 Rv).

Wanneer volgt de Nederlandse rechter een Brits vonnis?

De Hoge Raad gaf op 26 september 2014 vier voorwaarden voor erkenning van een buitenlands vonnis zonder verdrag. De buitenlandse rechter moet zijn bevoegdheid hebben gebaseerd op een internationaal aanvaarde grond. De procedure moet behoorlijk zijn verlopen, erkenning mag niet in strijd zijn met de Nederlandse openbare orde, en het vonnis mag niet botsen met een eerdere erkenbare beslissing tussen dezelfde partijen (ECLI:NL:HR:2014:2838). Die toets geldt ook voor Britse vonnissen die buiten de Haagse verdragen vallen.

Lees meer over forumkeuze en arbitrage in internationale overeenkomsten en over internationale arbitrage.

Mag u nog persoonsgegevens naar het VK doorgeven?

Ja. De Europese Commissie heeft voor het VK een adequaatheidsbesluit vastgesteld, zodat persoonsgegevens zonder extra waarborgen naar het VK mogen (artikel 45 AVG). Controleer de actuele looptijd van dat besluit voordat u een nieuwe gegevensstroom inricht.

Uw overige AVG-plichten blijven gelden, zoals een verwerkersovereenkomst met een Britse dienstverlener (artikel 28 AVG). Vervalt het besluit ooit, dan heeft u standaardcontractbepalingen nodig. Zie ook ons artikel over klantdata en de AVG.

Wat geldt voor intellectueel eigendom?

Uniemerken en Gemeenschapsmodellen beschermen u sinds 1 januari 2021 niet meer in het VK. Rechten die op 31 december 2020 waren ingeschreven, zijn automatisch omgezet in vergelijkbare Britse rechten.

Nieuwe merken en modellen moet u daarom apart in het VK registreren. Goederen die na 2020 alleen op de Britse markt zijn gebracht, zijn niet uitgeput in de EER; parallelimport naar de EU vraagt dan toestemming van de rechthebbende.

Wat geldt voor werknemers en zakenreizen?

Het vrije verkeer van werknemers geldt niet meer: wie in het VK wil werken, heeft volgens het Britse puntensysteem meestal een visum nodig. Voor korte zakenreizen naar het VK vraagt het VK sinds 2 april 2025 een elektronische reistoestemming (ETA) van EU-burgers.

Omgekeerd hebben Britse werknemers die na 2020 naar Nederland komen meestal een verblijfsvergunning of tewerkstellingsvergunning nodig. Zie ook ons artikel over werken in Nederland met een buitenlands arbeidscontract en over de verblijfsvergunning voor ondernemers.

Hoe wij helpen bij handel met het VK

  • Uw contracten met Britse partijen controleren op gebied, kostenverdeling, rechtskeuze en forumkeuze.
  • Een exclusieve forumkeuze- of arbitrageclausule opstellen die onder de Haagse verdragen of het Verdrag van New York afdwingbaar is.
  • Distributie-, agentuur- en licentieovereenkomsten aanpassen aan het nieuwe gebied.
  • Beoordelen of een Brits vonnis in Nederland kan worden erkend en de procedure voeren.
  • Verblijfs- en tewerkstellingsvergunningen voor Britse werknemers in Nederland regelen; meer over onze bijstand op de pagina ondernemingsrecht advocaat.

Brexit voor ondernemers in vier punten

  • Het VK is sinds 1 januari 2021 een derde land; voor Noord-Ierland gelden aparte afspraken.
  • Nultarieven gelden alleen voor goederen die aan de oorsprongsregels van het handelsakkoord voldoen.
  • Brussel I bis geldt niet meer; kies een exclusieve forumkeuze of arbitrage om afdwingbaarheid te borgen.
  • Controleer contracten van vóór 2021 op gebied, douane, rechtskeuze en forumkeuze.

Veelgestelde vragen

Betaal ik invoerrechten op goederen uit het VK?

Niet als de goederen preferentiële oorsprong hebben volgens het Handels- en Samenwerkingsakkoord en u dat met een oorsprongsverklaring aantoont. Anders gelden de gewone EU-invoertarieven.

Is arbitrage een goed alternatief?

Arbitrage is vaak eenvoudiger af te dwingen, omdat beide landen partij zijn bij het Verdrag van New York van 1958. Arbitrage in Nederland kan bijvoorbeeld via het Nederlands Arbitrage Instituut.

Lees ook: stapsgewijze handleiding zakendoen in het buitenland en ondernemen in Nederland als buitenlandse investeerder.

Een vraag over uw onderneming?

Mail ons in een paar zinnen waar uw vraag over gaat. Wij laten u weten of wij u kunnen helpen en wat de volgende stap is. Wij beoordelen geen zaken of stukken per e-mail zonder opdracht.

Wilt u dat een advocaat ondernemingsrecht uw situatie beoordeelt? In een betaald consult van 300 euro inclusief btw krijgt u een richtinggevend antwoord op uw vraag.

Dit artikel geeft algemene informatie en vervangt geen advies over uw specifieke situatie.

Een vraag over uw onderneming?

Mail ons in een paar zinnen waar uw vraag over gaat. Wij laten u weten of wij u kunnen helpen en wat de volgende stap is. Wij beoordelen geen zaken of stukken per e-mail zonder opdracht.

Wilt u dat een advocaat ondernemingsrecht uw situatie beoordeelt? In een betaald consult van 300 euro inclusief btw krijgt u een richtinggevend antwoord op uw vraag.

Dit artikel geeft algemene informatie en vervangt geen advies over uw specifieke situatie.