Gepubliceerd op 16 oktober 2025 · Laatst bijgewerkt op 31 oktober 2026
Spreekt u in een zakelijk contract niets af, dan moet uw klant volgens artikel 6:119a lid 2 BW binnen 30 dagen betalen; met een uitdrukkelijke afspraak mag de termijn in de regel tot 60 dagen lopen. De belangrijkste uitzondering: betaalt een grote onderneming een mkb-leverancier, dan is elke termijn langer dan 30 dagen nietig.
Deze regels gelden voor handelsovereenkomsten tussen ondernemers en tussen ondernemers en overheden. Hieronder leest u welke termijnen u mag afspreken, wanneer de termijn gaat lopen, wat u kunt doen als de klant te laat betaalt en waar u op let bij leveringsvoorwaarden.
Inhoudsopgave
Welke betalingstermijn geldt als u niets afspreekt?
Zonder afgesproken uiterste betaaldag geldt een termijn van 30 dagen. Na die termijn is de schuldenaar zonder aanmaning de wettelijke handelsrente verschuldigd.
Artikel 6:119a lid 2 BW bepaalt vanaf welk moment die 30 dagen lopen. In de meeste gevallen is dat de dag na ontvangst van de factuur. Is de datum van ontvangst onzeker, of komt de factuur binnen vóór de goederen of diensten, dan telt de dag na ontvangst van de prestatie. Geldt er een procedure voor aanvaarding of controle, dan begint de termijn na die controle.
Een kortere termijn dan 30 dagen mag altijd. Veel ondernemers hanteren 14 dagen in hun algemene voorwaarden. Let er dan op dat u die voorwaarden vóór of bij het sluiten van de overeenkomst aan de klant ter hand stelt (artikel 6:234 BW), anders kan de klant ze vernietigen.
Hoe lang mag een afgesproken betalingstermijn zijn?
Partijen mogen een termijn van maximaal 60 dagen afspreken. Een langere termijn kan alleen als die uitdrukkelijk is overeengekomen en niet kennelijk onbillijk is tegenover de leverancier (artikel 6:119a lid 5 BW).
Of een termijn van bijvoorbeeld 90 dagen kennelijk onbillijk is, beoordeelt de rechter aan de hand van alle omstandigheden. Denk aan de aard van het product, de gebruiken in de branche en de vraag of de leverancier een objectieve reden heeft gekregen voor de lange termijn. Een termijn die in algemene voorwaarden is weggestopt, geldt niet als uitdrukkelijk overeengekomen.
Wat geldt als een grote onderneming een mkb-ondernemer betaalt?
Dan is de betalingstermijn ten hoogste 30 dagen. Een langere afspraak is nietig en wordt van rechtswege vervangen door 30 dagen (artikel 6:119a lid 6 BW).
Deze regel geldt sinds 1 juli 2022 (Stb. 2022, 146) en sinds 1 juli 2023 ook voor overeenkomsten die daarvoor waren gesloten. Of een onderneming groot is, volgt uit de criteria van het jaarrekeningenrecht (artikel 2:397 BW): balanstotaal, netto-omzet en aantal werknemers. Een eenmanszaak of een kleine bv geldt als mkb-ondernemer.
Wat geldt bij overheidsopdrachten?
Een overheidsinstantie moet in beginsel binnen 30 dagen betalen. Dat volgt uit artikel 6:119b BW, dat alleen in uitzonderlijke gevallen een langere termijn toelaat, en nooit langer dan 60 dagen.
Mag de klant extra tijd nemen om de levering te controleren?
Ja, maar een controle- of aanvaardingsprocedure duurt maximaal 30 dagen na ontvangst van de prestatie. Een langere controletermijn mag alleen als die uitdrukkelijk is afgesproken en niet kennelijk onbillijk is (artikel 6:119a lid 4 BW).
Zo’n procedure is gebruikelijk bij bijvoorbeeld de oplevering van software of machines. De klant kan haar niet gebruiken om de betaling eindeloos op te schuiven. Leg daarom in het contract vast wanneer de controle begint, welke criteria gelden en wat er gebeurt als de klant niet tijdig reageert.
Wat kunt u doen als de klant te laat betaalt?
Na het verstrijken van de betalingstermijn is de klant van rechtswege in verzuim (artikel 6:83 sub a BW). U heeft dan recht op wettelijke handelsrente en een vergoeding voor incassokosten.
Hoe hoog is de wettelijke handelsrente?
De handelsrente is de herfinancieringsrente van de Europese Centrale Bank plus 8 procentpunt (artikel 6:120 lid 2 BW). Het percentage wordt per 1 januari en 1 juli aangepast; het actuele tarief staat op rijksoverheid.nl. Stand per 30 oktober 2026:
| Soort rente | Percentage | Geldt sinds |
|---|---|---|
| Wettelijke handelsrente (art. 6:119a BW) | 10,4% | 1 juli 2026 |
| Wettelijke rente niet-handelstransacties (art. 6:119 BW) | 4% | 1 januari 2026 |
Over de rente die na een jaar is verschuldigd, loopt opnieuw rente (artikel 6:119a lid 3 BW). Heeft u een hogere contractuele rente afgesproken, dan geldt die. Geen rente is verschuldigd zolang u zelf in verzuim bent, bijvoorbeeld omdat u nog niet volledig heeft geleverd.
Wacht niet te lang met incasseren. De kantonrechter in Roermond liet op 22 december 2021 de handelsrente pas lopen vanaf de dagvaarding in plaats van vanaf de vervaldata van de facturen, omdat de leverancier te lang had gewacht en de rente daardoor onnodig was opgelopen (ECLI:NL:RBLIM:2021:9705). Dat is een oordeel in één zaak, geen vaste regel, maar het laat zien dat een rechter naar uw eigen gedrag kijkt.
Welke incassokosten mag u rekenen?
Bij een handelsovereenkomst heeft u recht op minimaal € 40 aan incassokosten (artikel 6:96 lid 4 BW). Zonder andere afspraak geldt de staffel van het Besluit vergoeding voor buitengerechtelijke incassokosten.
| Deel van de hoofdsom | Percentage |
|---|---|
| Over de eerste € 2.500 | 15% (minimaal € 40) |
| Over de volgende € 2.500 | 10% |
| Over de volgende € 5.000 | 5% |
| Over de volgende € 190.000 | 1% |
| Over het meerdere | 0,5% (totaal maximaal € 6.775) |
Deze staffel staat in het Besluit vergoeding voor buitengerechtelijke incassokosten, dat sinds 1 juli 2012 geldt. Rijksoverheid.nl geeft een rekenvoorbeeld op de pagina hoogte incassokosten: bij een rekening van € 3.500 zijn de kosten maximaal € 475.
Tussen ondernemers mag u ook een hoger bedrag afspreken, mits dat niet onredelijk is. De verplichte veertiendagenbrief van artikel 6:96 lid 6 BW geldt alleen tegenover consumenten. Meer over de berekening leest u in ons artikel over incassokosten berekenen.
Mag u uw leveringen stopzetten?
Ja, zolang de klant niet betaalt, mag u uw eigen prestatie opschorten (artikel 6:262 BW). Heeft u goede gronden om te vrezen dat de klant niet zal betalen, dan kan dat ook vóór de vervaldag (artikel 6:263 BW).
De opschorting moet in verhouding staan tot de achterstand. Bij een ernstige tekortkoming kunt u de overeenkomst geheel of gedeeltelijk ontbinden (artikel 6:265 BW) en schadevergoeding vorderen. Bij dreigend faillissement leest u meer in ons artikel wat te doen bij een failliete klant.
Welke procedure volgt als aanmanen niet helpt?
Vorderingen tot en met € 25.000 behandelt de kantonrechter, grotere vorderingen de civiele kamer van de rechtbank (artikel 93 Wetboek van Burgerlijke Rechtsvordering). Voor een spoedeisend belang is een kort geding mogelijk.
Een geldvordering in kort geding wijst de rechter alleen toe als die voldoende aannemelijk is en er een spoedeisend belang is. Bij een onbetwiste factuur is een gewone dagvaarding vaak de eenvoudigste route. Met toestemming van de rechter kunt u vooraf conservatoir beslag leggen op bankrekeningen of goederen van de klant.
Hoe legt u leveringsvoorwaarden goed vast?
Noem een concrete levertermijn en zeg uitdrukkelijk of die fataal is. Alleen bij een fatale termijn raakt de leverancier na het verstrijken direct in verzuim (artikel 6:83 sub a BW); anders is eerst een ingebrekestelling nodig (artikel 6:82 BW).
Een termijn als “binnen 14 werkdagen na orderbevestiging” is duidelijker dan “binnen enkele weken”. Leg ook vast wanneer het risico van de zaak overgaat. Volgens artikel 7:10 BW is dat bij koop het moment van aflevering. Bij internationale leveringen regelen Incoterms wie het transport, de verzekering en het risico draagt.
Hoe beschermt u zich met eigendomsvoorbehoud?
Met een eigendomsvoorbehoud blijft u eigenaar van de geleverde zaken tot de koper heeft betaald (artikel 3:92 BW). Bij wanbetaling of faillissement kunt u de zaken dan terughalen, zolang ze nog bestaan en herkenbaar zijn.
Het voorbehoud kan ook vorderingen uit eerdere of latere leveringen en uit tekortkomingen dekken (artikel 3:92 lid 2 BW). Het werkt niet meer zodra de zaak is verwerkt tot een nieuwe zaak of rechtsgeldig is doorverkocht. Wilt u ook de opbrengst van doorverkoop zekerstellen, dan is een apart pandrecht op die vorderingen nodig.
Mag u uw aansprakelijkheid beperken?
Ja, tussen ondernemers is een beperking tot bijvoorbeeld directe schade of het factuurbedrag gebruikelijk. Een beroep op zo’n beding faalt wel bij opzet of bewuste roekeloosheid, omdat dat in strijd is met de redelijkheid en billijkheid (artikel 6:248 lid 2 BW).
Staat de beperking in algemene voorwaarden, dan kan de klant haar vernietigen als zij onredelijk bezwarend is (artikel 6:233 BW). Grote ondernemingen kunnen op die vernietigingsgrond in de regel geen beroep doen (artikel 6:235 BW). Meer over de open norm leest u in ons artikel over redelijkheid en billijkheid.
Wat controleert u als leverancier in voorwaarden en facturen?
- Is uw klant een grote onderneming? Controleer dan dat de termijn niet langer is dan 30 dagen.
- Staan betalingstermijn, rente en incassokosten in uw algemene voorwaarden, en heeft u die ter hand gesteld?
- Bevat uw factuur het bedrag, de omschrijving, de factuurdatum en uw rekeningnummer?
- Is een controletermijn van de klant beperkt tot 30 dagen?
- Heeft u een eigendomsvoorbehoud opgenomen dat ook eerdere leveringen dekt?
Wat controleert u als afnemer bij betaling en levering?
- Wilt u langer dan 60 dagen betalen? Spreek dat uitdrukkelijk af en leg de reden vast.
- Bent u een grote onderneming? Pas uw inkoopvoorwaarden aan mkb-leveranciers aan op 30 dagen.
- Is de levertermijn fataal, of moet u de leverancier eerst in gebreke stellen?
- Meld gebreken binnen bekwame tijd na ontdekking, anders verliest u uw rechten (artikel 7:23 BW).
Wat kunnen wij voor u doen bij betalingstermijnen en leveringsvoorwaarden?
- Uw algemene voorwaarden en inkoopvoorwaarden toetsen aan artikel 6:119a BW en de regels voor ter handstelling.
- Leverings- en betalingsclausules in uw contracten opstellen, inclusief eigendomsvoorbehoud en aansprakelijkheid.
- Een onbetaalde factuur beoordelen en rente en incassokosten correct berekenen.
- Beslag leggen en een incassoprocedure voeren bij de kantonrechter of rechtbank.
- U bijstaan in een geschil met een leverancier die zijn afspraken niet nakomt; zie ook onze pagina civiel recht advocaat.
Betalingstermijnen in vijf punten
- Zonder afspraak geldt in B2B-contracten een betalingstermijn van 30 dagen (artikel 6:119a lid 2 BW).
- Afspreken mag tot 60 dagen; langer alleen uitdrukkelijk en als dat niet kennelijk onbillijk is.
- Een grote onderneming betaalt een mkb-leverancier binnen 30 dagen; een langere afspraak is nietig.
- Bij te late betaling heeft u recht op handelsrente en minimaal € 40 incassokosten.
- Eigendomsvoorbehoud en een fatale levertermijn moet u uitdrukkelijk vastleggen.
Veelgestelde vragen
Kan ik de voorwaarden na ondertekening nog wijzigen?
Alleen met instemming van de wederpartij of op basis van een wijzigingsbeding in het contract. Leg een wijziging schriftelijk vast, zodat u haar later kunt bewijzen.
Is een factuur voldoende bewijs dat er een overeenkomst is?
Niet altijd. Een factuur is een aanwijzing, maar bij betwisting moet u de overeenkomst ook op een andere manier aantonen; lees meer in ons artikel een factuur is geen bewijs van een overeenkomst, of toch wel?
Mag ik arbitrage of mediation afspreken?
Ja. Tussen ondernemers mag u afspreken dat een geschil eerst naar mediation gaat of door arbiters wordt beslecht (artikel 1020 Rv). Een arbitraal vonnis is na verlof van de rechter net zo uitvoerbaar als een vonnis.
