Joint venture-overeenkomst: welke clausules mogen in het contract niet ontbreken?

Twee documentmappen die elkaar overlappen midden op een eikenhouten tafel

Gepubliceerd op 15 november 2025 · Laatst bijgewerkt op 14 oktober 2026

Een joint venture-overeenkomst moet in elk geval afspraken bevatten over het doel, de inbreng en financiering, de zeggenschap, de winstverdeling, intellectueel eigendom en geheimhouding, geschillen en de exit. Ontbreken die, dan valt u terug op de wet, en die past zelden goed bij een samenwerking tussen twee ondernemingen; bij een joint venture-bv komt daar bij dat de statuten en de aandeelhoudersovereenkomst op elkaar moeten aansluiten.

Hieronder leest u eerst welke vorm u kunt kiezen en daarna welke clausules in het contract horen. Over de vergelijking met een gewone samenwerkingsovereenkomst leest u meer in samenwerkingsovereenkomst of joint venture.

Twee zakelijke professionals bespreken een contract aan een vergadertafel in een kantoor.

Welke vorm kan een joint venture hebben?

U kiest tussen een contractuele joint venture en een joint venture met een eigen rechtsvorm. De keuze bepaalt wie aansprakelijk is voor schulden en hoe besluiten worden genomen.

  • Contractuele joint venture: alleen een samenwerkingsovereenkomst, zonder nieuwe rechtspersoon. Elke partner houdt zijn eigen activiteiten en aansprakelijkheid.
  • Besloten vennootschap: de partners worden aandeelhouder van een nieuwe bv. Er geldt geen minimumkapitaal en de aandeelhouders zijn in beginsel niet aansprakelijk voor schulden van de bv. De statuten legt de notaris vast in een akte (artikel 2:175 BW).
  • Vennootschap onder firma: geen rechtspersoon, en elke vennoot is hoofdelijk aansprakelijk voor de schulden (artikel 18 Wetboek van Koophandel).
  • Commanditaire vennootschap: de stille vennoot is alleen aansprakelijk tot zijn inbreng, zolang hij geen beheersdaden verricht (artikel 20 en 21 WvK).

Bij een joint venture met een buitenlandse partner moet u ook vastleggen welk recht van toepassing is en welke rechter of arbiter bevoegd is.

Hoe omschrijft u het doel en de activiteiten?

Zo concreet mogelijk: welke producten of diensten, in welke markten en voor welke periode. Leg ook vast welke activiteiten buiten de joint venture blijven.

De afbakening raakt direct aan het mededingingsrecht. Afspraken tussen concurrenten die neerkomen op marktverdeling of prijsafspraken zijn verboden op grond van artikel 6 Mededingingswet en artikel 101 VWEU. Een zelfstandige joint venture boven bepaalde omzetdrempels moet vooraf worden gemeld bij de ACM of de Europese Commissie.

Wat regelt u over inbreng en financiering?

Leg per partner vast wat hij inbrengt, wat dat waard is en wanneer hij moet leveren. Inbreng kan bestaan uit geld, goederen, personeel of kennis.

Regel ook wat er gebeurt als later extra geld nodig is. Moeten beide partners naar rato bijstorten, en wat gebeurt er met de verhoudingen als één partner dat weigert? Bij een bv bepaalt de inbreng meestal het aantal aandelen; voor inbreng in natura is een beschrijving nodig op grond van artikel 2:204a BW.

Hoe verdeelt u zeggenschap en bestuur?

Leg vast wie bestuurder wordt, welke besluiten het bestuur zelf neemt en welke besluiten goedkeuring van de partners nodig hebben. Voor strategische besluiten wordt vaak unanimiteit of een gekwalificeerde meerderheid afgesproken.

Bij een 50/50-verdeling is een regeling voor een patstelling onmisbaar, bijvoorbeeld een escalatie naar de directies van de moederbedrijven, mediation of een koop-verkoopregeling. Lees meer in zeggenschap in een joint venture.

Vier zakelijke professionals zitten rond een tafel en bespreken een contract in een kantoor met uitzicht op de stad.

Hoe legt u de winstverdeling vast?

Meestal volgt de verdeling het aandelenbelang of de inbreng. Leg daarnaast vast wanneer winst wordt uitgekeerd en hoeveel in de joint venture blijft voor investeringen.

Bij een bv beslist de algemene vergadering over uitkeringen, en het bestuur moet daarvoor goedkeuring geven; die goedkeuring mag alleen als de bv daarna haar opeisbare schulden kan blijven betalen (artikel 2:216 BW). Meer hierover leest u in winstverdeling en verantwoordelijkheden vastleggen.

Waarom hebt u naast de statuten een aandeelhoudersovereenkomst nodig?

De statuten zijn openbaar en bevatten de basisregels van de bv. De aandeelhoudersovereenkomst regelt de onderlinge afspraken die u niet openbaar wilt maken of die niet in statuten passen.

Denk aan stemafspraken, het benoemen van bestuurders, informatierechten, dividendbeleid en de exit. Zorg dat beide documenten op elkaar aansluiten; bij strijd gaan de statuten in de verhouding tot de vennootschap meestal voor.

Hoe beschermt u kennis en klanten?

Met een geheimhoudingsclausule, een regeling voor intellectueel eigendom en een concurrentie- en relatiebeding. Deze bedingen moeten redelijk zijn in duur, gebied en reikwijdte.

  • Geheimhouding: definieer wat vertrouwelijk is, waarvoor het mag worden gebruikt en hoe lang de plicht na het einde doorloopt. Zie ook onze gids over geheimhoudingsovereenkomsten.
  • Intellectueel eigendom: bestaande rechten blijven meestal bij de partner die ze inbrengt, met een gebruiksrecht voor de joint venture. Regel apart wie eigenaar wordt van nieuwe uitvindingen en wie octrooi aanvraagt.
  • Concurrentie- en relatiebeding: tussen ondernemingen toetst de rechter aan de redelijkheid, en het mededingingsrecht staat alleen beperkingen toe die nodig zijn voor de joint venture. Lees meer over het verschil tussen concurrentie- en relatiebeding.

Hoe regelt u geschillen en aansprakelijkheid?

Spreek een escalatieregeling af: eerst overleg, dan mediation, dan arbitrage of de rechter. Leg termijnen vast, zodat een partij een geschil niet eindeloos kan rekken.

Leg ook vast wie aansprakelijk is bij een tekortkoming, met eventueel een maximum of een uitsluiting van gevolgschade. Laat vooraf een due diligence doen naar de financiële positie van uw partner en neem garanties op over wat hij inbrengt. Bij een bv kan een aandeelhouder in het uiterste geval de geschillenregeling van artikel 2:336 BW gebruiken om de ander uit te stoten.

Hoe regelt u de exit?

Leg vast wanneer een partner mag of moet uitstappen en tegen welke prijs. Zonder exitregeling zit u vast aan de samenwerking tot u er samen uit komt.

  • Looptijd: een vaste periode, een project als eindpunt of onbepaalde tijd met opzegging.
  • Beëindigingsgronden: faillissement, wanprestatie of een wijziging van zeggenschap bij een partner.
  • Overdracht: een aanbiedingsplicht aan de andere partner, en eventueel een meeverkooprecht en een meeverkoopplicht als een derde alle aandelen wil kopen.
  • Waardering: door een onafhankelijke deskundige, met een vooraf afgesproken methode.

Meer hierover leest u in exitregelingen in joint venture-contracten.

Een groep zakelijke professionals die rond een vergadertafel zitten en contracten bespreken in een kantoor met uitzicht op de stad.

Wat regelt u voor het personeel?

Leg vast wie werkgever is en wie de loonkosten draagt. Werknemers kunnen bij hun eigen werkgever in dienst blijven en voor de joint venture werken, of in dienst treden van de joint venture.

Brengt een partner een bedrijfsonderdeel in de joint venture in, dan kan sprake zijn van overgang van onderneming. De werknemers gaan dan van rechtswege mee met behoud van hun arbeidsvoorwaarden (artikel 7:663 BW). Werken medewerkers van een partner voor de joint venture, ga dan na of de regels voor het ter beschikking stellen van arbeidskrachten gelden.

Wat kunnen wij voor u doen bij een joint venture?

Onze advocaten ondernemingsrecht begeleiden ondernemingen bij het opzetten en vastleggen van een joint venture.

  • Wij adviseren over de keuze tussen een contractuele joint venture en een bv.
  • Wij stellen de joint venture-overeenkomst of aandeelhoudersovereenkomst op.
  • Wij stemmen de afspraken af met de statuten die de notaris opstelt.
  • Wij toetsen de afspraken aan het mededingingsrecht.
  • Wij staan u bij als de samenwerking vastloopt of een partner wil uitstappen.

Samengevat

  • Kies eerst de vorm: contractueel, bv, vof of cv; die bepaalt de aansprakelijkheid.
  • Leg doel, inbreng, zeggenschap en winstverdeling concreet vast.
  • Regel een uitweg bij een patstelling en een exit met een waarderingsmethode.
  • Toets de afspraken aan het mededingingsrecht (artikel 6 Mededingingswet).

Veelgestelde vragen

Welke afspraken maakt u over de inbreng?

Leg per partner vast wat hij inbrengt, tegen welke waarde en wanneer. Die waarde bepaalt meestal de verhouding in aandelen en winst.

Hoe regelt u de winstverdeling?

Meestal naar rato van het aandelenbelang. Leg ook vast hoe verliezen worden gedragen en wie beslist over uitkeringen; bij een bv geldt de uitkeringstoets van artikel 2:216 BW.

Welke bepalingen over besluitvorming zijn het belangrijkst?

Een lijst van besluiten die goedkeuring van alle partners nodig hebben, en een regeling voor als u het niet eens wordt. Zonder die regeling kan een 50/50-joint venture stil komen te liggen.

Welke voorwaarden gelden voor beëindiging?

Die bepaalt u zelf in het contract: looptijd, opzegtermijn en gronden zoals faillissement of wanprestatie. Leg ook vast hoe activa, schulden en lopende projecten worden verdeeld.

Hoe lost u een geschil op?

Via de geschillenregeling in de overeenkomst: meestal overleg, dan mediation en daarna arbitrage of de rechter. Bij een bv is daarnaast de wettelijke geschillenregeling van artikel 2:335-2:343 BW beschikbaar.

Wilt u weten of wij u kunnen helpen?

Plan een gratis kennismaking. Daarin bespreken wij of wij u kunnen helpen en wat dat kost. Inhoudelijk advies valt er niet onder. Wij beoordelen geen zaken of stukken per e-mail zonder opdracht.

Dit artikel geeft algemene informatie en vervangt geen advies over uw specifieke situatie.