Influencer marketing is een krachtig middel voor merken om hun doelgroep te bereiken. Het brengt ook belangrijke juridische risico’s met zich mee.
Als je als merk of influencer samenwerkt aan gesponsorde content, moet je je houden aan strikte regels voor transparantie, auteursrecht en consumentenbescherming. Het niet naleven van deze regels kan leiden tot hoge boetes, juridische claims en schade aan je reputatie.
De wet- en regelgeving rondom influencer marketing wordt steeds strenger. In Nederland gelden er duidelijke eisen aan het herkenbaar maken van reclame, het beschermen van privacy en het correct vastleggen van afspraken tussen influencers en merken.
Ook op Europees niveau wordt er nauw toegezien op eerlijke handelspraktijken in de influencer industrie. Dit artikel helpt je om de belangrijkste juridische valkuilen te herkennen en te vermijden.
Je leert welke verplichtingen je hebt als influencer of merk. Ook wordt duidelijk hoe je contracten correct opstelt en welke rechten en bescherming consumenten hebben.
Belangrijkste juridische valkuilen bij influencer marketing
Influencer marketing brengt specifieke juridische risico’s met zich mee die zowel influencers als merken kunnen treffen. Deze valkuilen variëren van onduidelijke samenwerkingen tot het gebruik van kunstmatige betrokkenheid.
Onvoldoende transparantie over samenwerkingen
Transparantie over commerciële samenwerkingen is wettelijk verplicht. Wanneer een influencer betaald wordt of producten ontvangt in ruil voor promotie, moet dit duidelijk kenbaar zijn voor volgers.
Het ontbreken van transparantie leidt tot misleiding van consumenten. De Reclame Code Commissie (RCC) stelt strikte eisen aan herkenbaarheid van reclame.
Influencers die deze regels negeren riskeren klachten en sancties. Merken zijn medeverantwoordelijk voor transparantie.
Jullie moeten in contracten vastleggen dat influencers hun samenwerkingen correct vermelden. Deze verplichting geldt voor alle vormen van compensatie, inclusief gratis producten of diensten.
Naast mogelijke boetes kan het vertrouwen van volgers permanent beschadigd worden. Dit schaadt niet alleen de influencer, maar ook jullie merk.
Niet naleven van reclamecodes
De Nederlandse Reclame Code (NRC) bevat specifieke regels voor influencer marketing. Deze code verbiedt misleidende reclame en stelt eisen aan de wijze waarop producten gepromoot worden.
Bijzondere aandacht gaat uit naar reclame gericht op kinderen. De RCC hanteert strenge richtlijnen voor content die minderjarigen bereikt.
Influencers en merken moeten extra voorzichtig zijn bij producten of diensten die kinderen aanspreken.
Belangrijke reclamecodes voor influencer marketing:
- Herkenbaarheid van commerciële communicatie
- Verbod op misleidende informatie over producten
- Bescherming van kwetsbare groepen zoals kinderen
- Eerlijke vergelijkingen met concurrenten
De handhaving gebeurt via zelfregulering. De RCC behandelt klachten en kan negatieve publiciteit uitspreken.
Deze uitspraken zijn weliswaar niet juridisch bindend, maar hebben wel impact op jullie reputatie.
Onjuiste of onduidelijke disclosures
Een disclosure moet helder en direct zichtbaar zijn. Het volstaat niet om ergens onderaan een lange caption een hashtag te plaatsen.
De kennisgeving moet prominant en ondubbelzinnig zijn. Veelgemaakte fouten zijn het gebruik van vage termen zoals “samenwerking” of “gift”.
Deze woorden maken niet expliciet genoeg dat het om betaalde reclame gaat. Gebruik duidelijke aanduidingen zoals “#advertentie” of “#reclame”.
De plaatsing van disclosures varieert per platform. Op Instagram moet de vermelding bovenaan de caption staan, niet verborgen achter “meer lezen”.
Bij stories is een tekstoverlay noodzakelijk die gedurende de hele video zichtbaar blijft.
Juiste vs. onjuiste disclosures:
| Platform | Juist | Onjuist |
|---|---|---|
| #advertentie bovenaan | Tussen andere hashtags onderaan | |
| YouTube | Verbale vermelding + checkbox | Alleen in beschrijving |
| TikTok | #reclame in caption + branded content label | Vage hints in video |
Timing speelt ook een rol. De disclosure moet aanwezig zijn voordat iemand de commerciële boodschap ziet of hoort.
Dit betekent dat verbale vermeldingen aan het begin van een video moeten komen.
Gebruik van nepvolgers en neplikes
Het kopen van nepvolgers en neplikes vormt een vorm van misleiding. Deze praktijk creëert een vals beeld van populariteit en bereik, wat adverteerders op het verkeerde been zet.
Juridisch gezien kan dit gekwalificeerd worden als misleidende reclame. Merken die samenwerken met influencers die nepvolgers gebruiken, kunnen medeplichtig zijn aan deze misleiding.
Controleer altijd de authenticiteit van een influencer voordat jullie een samenwerking aangaan. Let op onnatuurlijke groeipatronen, lage betrokkenheidspercentages ten opzichte van volgersaantallen, en verdachte commentaren met algemene teksten of emoji’s.
De gevolgen voor influencers zijn verstrekkend. Platforms zoals Instagram en TikTok verwijderen nepaccounts en kunnen influencers straffen die deze diensten gebruiken.
Merken kunnen contracten ontbinden wanneer blijkt dat een influencer kunstmatig volgersaantallen heeft opgeblazen. Gebruik tools om de kwaliteit van volgers te analyseren.
Neem clausules op in contracten waarin influencers garanderen dat hun volgers authentiek zijn en dat ze geen betrokkenheid kopen.
Wet- en regelgeving voor influencer marketing en reclame
Influencer marketing in Nederland valt onder verschillende wetten en toezichthouders. De Reclamecode Social Media bepaalt wat wel en niet mag, terwijl de ACM en het Commissariaat voor de Media toezicht houden op naleving.
Nederlandse Reclamecode en RSM
De Reclamecode Social Media & Influencer Marketing (RSM) vormt de basis voor alle regels rond influencer marketing in Nederland. Deze code is ontwikkeld door de Stichting Reclame Code en bevat duidelijke richtlijnen die u als influencer of adverteerder moet volgen.
De belangrijkste regel is dat reclame altijd herkenbaar moet zijn voor uw publiek. U bent verplicht om commerciële content te labelen met aanduidingen als ‘advertentie’, ‘betaalde samenwerking’ of ‘gesponsord’.
Sluikreclame is streng verboden. De Reclamecode Social Media geldt voor alle vormen van influencer marketing.
Het maakt niet uit of u betaald wordt met geld of met gratis producten. Zodra er een commerciële afspraak is tussen u en een merk, moet u dit transparant communiceren.
De Reclame Code Commissie behandelt klachten over overtredingen. Als u zich niet aan de regels houdt, kan dit leiden tot openbare uitspraken die uw geloofwaardigheid schaden.
Toezicht door ACM en Commissariaat voor de Media
De Autoriteit Consument & Markt (ACM) houdt toezicht op eerlijke concurrentie en consumentenbescherming. U moet zich aan hun regels houden wanneer u producten of diensten promoot op sociale media.
Het Commissariaat voor de Media controleert of influencers zich houden aan de Mediawet. Vanaf 16 juni 2025 moeten veel meer contentmakers zich registreren bij deze toezichthouder.
Dit geldt ook voor kleinere influencers die voorheen buiten het toezicht vielen. Als u aan bepaalde criteria voldoet, moet u zich melden bij het Commissariaat voor de Media.
U betaalt dan mogelijk jaarlijkse toezichtkosten. Bij overtredingen kan de ACM boetes opleggen tot €225.000.
De Autoriteit Consument en Markt werkt samen met het Commissariaat voor de Media. Beiden hebben verschillende bevoegdheden maar hetzelfde doel: consumenten beschermen tegen misleidende marketing.
Mediawet en influencers
De Mediawet bepaalt wanneer u als influencer onder wettelijk toezicht valt. Deze wet is recent aangepast om meer contentmakers te beschermen tegen onzichtbare marketing en commerciële druk.
U valt onder de Mediawet als u aan deze voorwaarden voldoet:
- U bent actief op platforms zoals YouTube, TikTok of Instagram
- U plaatst minimaal 24 video’s per jaar
- U ontvangt inkomsten of gratis producten voor uw content
- U staat ingeschreven bij de Kamer van Koophandel
Voorheen golden deze regels alleen voor grote influencers met meer dan 500.000 volgers. Sinds 16 juni 2025 vallen ook kleinere contentmakers onder het toezicht.
Dit betekent dat u mogelijk verplicht bent om u te registreren en toezichtkosten te betalen. De Mediawet verplicht u om reclame duidelijk te markeren.
U moet zorgen dat kijkers op het eerste gezicht kunnen zien dat het om commerciële content gaat.
Consumentenwetgeving en oneerlijke handelspraktijken
De Nederlandse consumentenwetgeving beschermt uw publiek tegen misleidende informatie en oneerlijke druk. U mag geen valse claims maken over producten of diensten die u promoot.
Oneerlijke handelspraktijken zijn bij wet verboden. Dit betekent dat u geen misleidende uitspraken mag doen over eigenschappen, prijzen of effecten van producten.
Ook mag u consumenten niet onder druk zetten om iets te kopen. Als influencer bent u verantwoordelijk voor de content die u deelt.
Ook al geeft een merk u informatie, u moet zelf controleren of deze klopt. Bij onjuiste claims kunt u aansprakelijk worden gesteld.
De consumentenwetgeving werkt samen met de Reclamecode Social Media. Beide systemen zorgen ervoor dat u eerlijk communiceert met uw volgers.
Transparantie en disclosure: verplichtingen voor influencers
Influencers moeten commerciële content altijd duidelijk markeren met hashtags zoals #ad of #advertentie. Betaalde samenwerkingen, gratis producten en affiliate links vereisen allemaal openbaarmaking volgens de Mediawet en EU-regels over eerlijke handelspraktijken.
Duidelijke herkenning van reclame
Je moet ervoor zorgen dat volgers direct zien wanneer content commercieel is. Sluikreclame is verboden en kan leiden tot boetes tot €225.000.
De reclame moet herkenbaar zijn zonder dat iemand hoeft te scrollen of door te klikken. Plaats disclosure-informatie altijd aan het begin van je post of video.
Dit betekent dat je niet kunt volstaan met alleen een vermelding in de beschrijving onderaan. Het Commissariaat voor de Media controleert actief op naleving van deze regels.
Gebruik van hashtags zoals #ad, #spon en #adv
Nederlandse influencers moeten Nederlandse hashtags gebruiken voor betaalde samenwerkingen. #advertentie en #adv zijn de meest accepteerde opties.
Je kunt ook #betaaldesamenwerking of #gesponsord gebruiken. Engelse hashtags zoals #ad, #spon of #sponsored zijn minder geschikt voor Nederlandse content.
De Reclame Code Commissie beoordeelt of de gemiddelde Nederlandse consument de commerciële aard direct begrijpt. Zet de hashtag prominent in je tekst.
Verstop disclosure niet tussen andere hashtags of op het einde van een lange lijst. De hashtag moet opvallen en direct duidelijk maken dat het om reclame gaat.
Specifieke regels per platform (Instagram, TikTok, YouTube)
Instagram biedt de tool “Betaalde samenwerking met” die je moet gebruiken naast hashtags. Dit label verschijnt bovenaan je post en voldoet aan transparantievereisten.
Stories vereisen dezelfde disclosure als feedposts. TikTok heeft een functie voor branded content die je activeert in de video-instellingen.
Plaats daarnaast #advertentie zichtbaar in de beschrijving of als tekst in de video zelf. YouTube vereist dat je het vakje “bevat betaalde promotie” aanvinkt bij het uploaden.
Vermeld sponsoring ook mondeling aan het begin van je video en in de beschrijving. Pre-roll disclosure is verplicht voordat je het product bespreekt.
Elk platform heeft eigen tools, maar deze vervangen niet de wettelijke verplichting voor duidelijke Nederlandse disclosure.
Affiliate links en gifted products
Affiliate links vereisen altijd openbaarmaking, zelfs als je geen directe betaling ontvangt. Je verdient commissie op aankopen, wat dit commerciële content maakt.
Vermeld dit expliciet met tekst zoals “Deze link bevat affiliate-commissie”. Gratis producten die je ontvangt om te reviewen of te tonen vallen ook onder reclamewetgeving.
De waarde van het product is niet relevant. Of je nu een lippenstift of een auto krijgt, disclosure is verplicht.
Plaats affiliate links niet zonder context. Leg uit dat je een vergoeding ontvangt wanneer iemand via jouw link koopt.
Contracten en afspraken tussen influencers en merken
Een goed contract beschermt zowel het merk als de influencer en voorkomt misverstanden over vergoedingen, rechten en verplichtingen. Duidelijke afspraken over de duur van de samenwerking en controle over content zijn essentieel voor een succesvolle campagne.
Essentiële onderdelen van influencercontracten
Elk contract moet beginnen met de basisgegevens van beide partijen en een duidelijke omschrijving van de diensten. Beschrijf precies welke content de influencer moet maken, op welke platformen deze verschijnt en wanneer de publicatie plaatsvindt.
De vergoedingsstructuur verdient speciale aandacht. Leg vast of je werkt met een vast bedrag, commissie op verkopen of een combinatie daarvan.
Vermeld ook de betalingstermijn en eventuele voorwaarden voor bonussen.
Belangrijke contractelementen:
- Omschrijving van de te leveren prestaties (aantal posts, stories, reels)
- Volledige vergoedingsdetails inclusief btw-afspraken
- Rechten op intellectueel eigendom en gebruiksrechten van content
- Vereisten voor openbaarmaking van betaalde samenwerkingen
- Exclusiviteitsclausules en concurrentiebedingen
| Onderdeel | Waarom belangrijk |
|---|---|
| Prestatie-eisen | Voorkomt onduidelijkheid over verwachtingen |
| Betalingsafspraken | Beschermt beide partijen financieel |
| IE-rechten | Bepaalt wie eigenaar is van content |
Duur en beëindiging van samenwerkingen
Bepaal of je samenwerking eenmalig is of voor langere tijd loopt. Bij langdurige partnerships moet je aangeven of het gaat om een contract voor bepaalde of onbepaalde tijd.
Een contract voor bepaalde tijd eindigt automatisch op de afgesproken datum. Neem altijd beëindigingsvoorwaarden op.
Beschrijf onder welke omstandigheden jullie het contract vroegtijdig kunnen beëindigen. Dit kan gaan om wanprestatie, reputatieschade of het niet naleven van afspraken.
Leg een opzegtermijn vast als een van beide partijen de samenwerking wil stoppen. Voor creators die langetermijncontracten aangaan is dit extra belangrijk.
Een gebruikelijke opzegtermijn varieert tussen de dertig en negentig dagen. Vergeet niet om afspraken te maken over wat er gebeurt met content na beëindiging.
Mag het merk bestaande posts blijven gebruiken of moeten deze verwijderd worden?
Afspraken over contentcontrole en goedkeuring
De mate van creatieve vrijheid voor influencers moet je vooraf vastleggen. Sommige merken willen volledige controle, andere geven creators alle ruimte binnen bepaalde kaders.
Vind een balans die past bij jullie samenwerking. Stel een goedkeuringsproces in voor content voordat deze online gaat.
Bepaal hoeveel revisierondes mogelijk zijn en binnen welke termijn het merk moet reageren. Dit voorkomt vertragingen en frustraties.
Typische goedkeuringsstructuur:
- Influencer levert concept of script aan
- Merk heeft 48-72 uur om feedback te geven
- Maximaal twee revisierondes zijn standaard
- Finale goedkeuring voor publicatie is vereist
Maak ook afspraken over merkrichtlijnen en tone of voice. Geef aan welke boodschappen verplicht zijn en welke claims vermeden moeten worden.
Voor betaalde samenwerkingen gelden specifieke eisen rond het gebruik van disclaimers zoals #ad of #samenwerking. Leg vast wie verantwoordelijk is voor het monitoren van reacties en het afhandelen van klachten onder de posts.
Bij negatieve commentaren moet duidelijk zijn hoe jullie hiermee omgaan.
Auteursrecht, portretrecht en intellectuele eigendomsrechten
Intellectuele eigendomsrechten spelen een centrale rol in influencer marketing omdat content vaak beschermd materiaal bevat en meerdere partijen aanspraak kunnen maken op eigendom. Bedrijven en influencers moeten duidelijke afspraken maken over auteursrecht, licenties en portretrecht om juridische problemen te voorkomen.
Auteursrechtelijk beschermd materiaal in content
Auteursrecht ontstaat automatisch wanneer je creatieve content maakt. Je hoeft het niet aan te vragen of te registreren.
Dit betekent dat elke foto, video, tekst of muziek die je gebruikt in influencer content eigendom is van iemand. De maker heeft het exclusieve recht om te bepalen hoe zijn werk wordt gebruikt.
Beschermd materiaal in influencer content:
- Foto’s en video’s
- Muziek en geluidseffecten
- Teksten en scripts
- Grafische elementen en filters
- Software en apps
Wanneer je als influencer content maakt, ben je vaak niet de eigenaar van alle elementen. Achtergrondmuziek heeft een eigenaar.
Foto’s van anderen hebben een eigenaar. Zelfs specifieke filters kunnen beschermd zijn.
Bedrijven die samenwerken met influencers moeten begrijpen dat de influencer meestal het auteursrecht behoudt op de gemaakte content. Tenzij het contract iets anders bepaalt, mag het bedrijf de content niet zonder toestemming hergebruiken.
Regeling van licentie en gebruiksrechten
Een licentie geeft je toestemming om auteursrechtelijk beschermd materiaal te gebruiken zonder eigenaar te worden. In influencer contracten moet je precies vastleggen welke rechten worden overgedragen.
Belangrijke afspraken over licenties:
- Duur: Hoe lang mag het bedrijf de content gebruiken
- Platforms: Waar mag de content worden geplaatst
- Aanpassingen: Mag het bedrijf de content bewerken
- Exclusiviteit: Mag je de content elders gebruiken
Je kunt kiezen voor exclusieve of niet-exclusieve licenties. Bij een exclusieve licentie mag alleen het bedrijf de content gebruiken.
Bij een niet-exclusieve licentie behoud je het recht om dezelfde content voor anderen te gebruiken. De prijs van content hangt sterk af van de licentie-afspraken.
Volledige overdracht van auteursrecht kost meer dan een beperkte licentie voor drie maanden. Maak dit vanaf het begin duidelijk in je contract.
Portretrecht bij commerciële content
Portretrecht beschermt mensen tegen ongewenste publicatie van hun beeltenis. Dit recht geldt naast het auteursrecht en heeft specifieke regels voor commerciële doeleinden.
Wanneer je als influencer herkenbaar in beeld komt, heb je zeggenschap over het gebruik van die beelden. Bedrijven mogen je foto’s of video’s niet zomaar hergebruiken voor advertenties.
Je moet toestemming geven voor:
-
Gebruik buiten het oorspronkelijke platform
-
Advertentiecampagnes met jouw beeltenis
-
Gedrukte materialen zoals folders
-
Billboards en andere offline media
Het portretrecht geldt ook voor mensen die toevallig in jouw content verschijnen. Wanneer anderen duidelijk herkenbaar zijn in commerciële content, heb je hun toestemming nodig.
Dit is vooral belangrijk bij straatfotografie en event coverage. Toestemming voor portretrecht moet schriftelijk worden vastgelegd.
Een mondelinge afspraak is moeilijk te bewijzen bij een geschil. Neem dit op in je standaard contracten met duidelijke beschrijving van het beoogde gebruik.
Bescherming van consumenten en reputatierisico’s
Influencer marketing brengt juridische verplichtingen met zich mee die direct verband houden met consumentenbescherming. Overtredingen leiden tot sancties van toezichthouders en kunnen je geloofwaardigheid aantasten.
Bescherming van minderjarigen en kwetsbare doelgroepen
De ACM houdt streng toezicht op marketing gericht op minderjarigen. Je mag kinderen niet misleiden of misbruik maken van hun vertrouwen.
Dit betekent dat je geen druk mag uitoefenen op kinderen om producten te kopen of hun ouders te vragen om aankopen. Reclame voor kinderen mag niet:
-
Directe aankoopoproepen bevatten
-
Onveilig gedrag aanmoedigen
-
Ongezonde eetgewoonten promoten zonder waarschuwingen
-
Emotionele druk gebruiken om te overtuigen
De consumentenwetgeving stelt dat je extra voorzichtig moet zijn met kwetsbare groepen. Dit geldt ook voor ouderen, mensen met schulden of andere groepen die makkelijk te beïnvloeden zijn.
Je content moet altijd duidelijk en eerlijk zijn over wat je aanbiedt. Bij overtredingen risiceer je boetes van de ACM en claims van gedupeerde consumenten.
De Reclame Code Commissie kan je verplichten om rectificaties te plaatsen, wat je reputatie schaadt.
Reputatieschade door wettelijke overtredingen
Wettelijke overtredingen zorgen voor blijvende reputatieschade aan je merk of profiel. De Reclame Code Commissie publiceert alle uitspraken openbaar, waardoor iedereen kan zien dat je de regels hebt overtreden.
Dit blijft jarenlang online zichtbaar. Directe gevolgen van overtredingen:
-
Publicatie van negatieve uitspraken op officiële websites
-
Mediaaandacht voor jouw overtreding
-
Verlies van vertrouwen bij volgers en klanten
-
Moeite met het vinden van nieuwe samenwerkingen
Merken zijn steeds kritischer bij het selecteren van influencers. Ze checken of je eerder problemen hebt gehad met compliance.
Het DDMA-register toont of je betrokken was bij klachten. Een vlekkeloze staat van dienst is essentieel voor commercieel succes.
Consumenten delen negatieve ervaringen snel op sociale media, waardoor de schade verder escaleert.
Oneerlijke concurrentie en misleiding
Misleiding in influencer marketing valt onder oneerlijke handelspraktijken volgens de Wet oneerlijke handelspraktijken. Je mag geen onjuiste informatie geven over producten of diensten.
Dit geldt ook voor het verzwijgen van belangrijke feiten die consumenten nodig hebben voor hun keuze. Verboden praktijken:
-
Filteren van producten waardoor ze er beter uitzien dan in werkelijkheid
-
Verzwijgen van nadelen of beperkingen
-
Valse claims over resultaten of effectiviteit
-
Niet vermelden van commerciële relaties
Oneerlijke concurrentie ontstaat wanneer je concurrent nadeel ondervindt van jouw overtredingen. Als jij niet eerlijk adverteert terwijl zij dat wel doen, krijg jij een onrechtvaardig voordeel.
Zij kunnen dan een procedure starten om dit te stoppen. De ACM kan bij misleiding en oneerlijke concurrentie boetes opleggen tot €900.000 of 10% van je jaaromzet.
Dit geldt voor zowel influencers als merken die de campagne laten uitvoeren. Beide partijen zijn verantwoordelijk voor naleving van de regels.
Privacy en gegevensbescherming in influencer marketing
Bij influencer marketing verzamelen zowel influencers als merken vaak persoonsgegevens van volgers. De AVG stelt strikte eisen aan deze dataverzameling en vereist transparantie over welke gegevens worden gebruikt en voor welk doel.
AVG en verwerking van persoonsgegevens
De Algemene Verordening Gegevensbescherming (AVG) is van toepassing op alle gegevensverwerking bij influencer marketing. Influencers die persoonsgegevens verzamelen, moeten een rechtmatige grondslag hebben.
Dit kan toestemming zijn of een gerechtvaardigd belang. Je moet persoonsgegevens alleen verzamelen als dit echt nodig is.
Dit heet het principe van dataminimalisatie. Verzamel geen extra informatie die je niet gebruikt.
Influencers moeten duidelijk vastleggen wie verantwoordelijk is voor de gegevensverwerking. Ben jij als influencer de verwerkingsverantwoordelijke, of het merk waarmee je samenwerkt?
Dit moet in het contract staan. Bij winacties en giveaways is de AVG extra belangrijk.
Je hebt toestemming nodig van deelnemers om hun gegevens te gebruiken. Je moet aangeven hoe lang je de gegevens bewaart en wanneer je ze verwijdert.
Transparantie rondom dataverzameling op social media
Op sociale media moet je open zijn over welke gegevens je verzamelt. Dit betekent dat je in je privacyverklaring vertelt welke informatie je ophaalt via platforms.
Denk aan e-mailadressen, namen en interactiegegevens. Social media platforms verzamelen zelf ook veel data.
Als influencer moet je je volgers hierover informeren, vooral als je tracking pixels of speciale links gebruikt. Deze tools volgen gedrag en moeten worden vermeld.
Gebruik je externe tools om statistieken bij te houden? Dan moet je dit vermelden in je privacybeleid.
Volgers hebben recht op informatie over alle partijen die toegang hebben tot hun gegevens.
| Verplichting | Actie |
|---|---|
| Toestemming verkrijgen | Vraag expliciete toestemming voor nieuwsbrieven |
| Informatieplicht | Vermeld welke gegevens je verzamelt |
| Rechten respecteren | Bied mogelijkheid tot inzage en verwijdering |
Frequently Asked Questions
Influencers en bedrijven krijgen vaak te maken met specifieke juridische verplichtingen zoals registratieplicht bij het Commissariaat voor de Media. Er gelden transparantie-eisen in de Reclamecode Social Media & Influencer Marketing en contractuele afspraken over auteursrechten en vergoedingen.
Wat zijn de wettelijke vereisten voor transparantie in influencer marketing?
Je moet altijd duidelijk maken wanneer je reclame maakt op social media. De Reclamecode Social Media & Influencer Marketing vereist dat kijkers of luisteraars goed kunnen zien of horen dat het om reclame gaat.
Je maakt reclame als je een product of dienst gratis of met korting hebt gekregen. Ook als je betaald wordt om iets te promoten, of als je een affiliate link gebruikt waarbij je geld verdient per verkoop, moet je dit aangeven.
De transparantie-eisen gelden voor alle sociale mediaplatforms zoals Instagram, YouTube, Facebook, TikTok en Snapchat. Het maakt niet uit hoeveel volgers je hebt.
Je moet duidelijke aanwijzingen gebruiken zoals ‘#reclame’ of ‘#advertentie’ aan het begin van je bericht.
Hoe kunnen influencers en merken de regels omtrent gesponsorde content correct naleven?
Je moet gesponsorde content herkenbaar maken door duidelijke labels te gebruiken. Plaats woorden als ‘reclame’, ‘advertentie’ of ‘gesponsord’ prominent en aan het begin van je post.
Merken zijn verantwoordelijk om influencers te informeren over de geldende regels. Jullie moeten allebei ervoor zorgen dat de reclame niet misleidend is en niet in strijd met de wet.
Als vlogger met meer dan 100.000 volgers moet je jezelf registreren bij het Commissariaat voor de Media. Dit geldt alleen als je minimaal 24 video’s per jaar plaatst en geld of vergoedingen ontvangt.
Je moet ook ingeschreven staan als ondernemer bij de Kamer van Koophandel.
Welke risico’s lopen merken als zij zich niet aan de reclamewetgeving houden?
Merken kunnen boetes krijgen als ze zich niet houden aan de reclameregels. De Reclame Code Commissie behandelt klachten over reclame die niet aan de codes voldoet.
Je kunt reputatieschade oplopen wanneer consumenten ontdekken dat reclame niet transparant is gemaakt. Dit kan leiden tot verlies van vertrouwen bij je doelgroep.
Herhaaldelijke overtredingen kunnen resulteren in juridische stappen en financiële sancties. Merken zijn medeverantwoordelijk voor de content die influencers maken in opdracht.
Je moet daarom afspraken maken over hoe de influencer jouw product promoot en welke claims hij of zij mag doen.
Wat moet er in een contract tussen een influencer en een bedrijf worden opgenomen om juridische problemen te voorkomen?
Je contract moet duidelijke afspraken bevatten over de vergoeding en de prestaties die je van elkaar verwacht. Beschrijf precies welke content de influencer maakt en op welke platformen deze verschijnt.
Neem in het contract op hoe de transparantie-eisen worden nageleefd. Maak afspraken over wie verantwoordelijk is voor het plaatsen van reclamelabels en wat er gebeurt bij overtredingen.
Je moet ook regelen wat er gebeurt met de content na afloop van de campagne. Leg vast hoe lang de influencer posts online moet laten staan en wanneer deze verwijderd mogen worden.
Beschrijf duidelijk wie eigenaar is van de gemaakte content en hoe deze gebruikt mag worden.
Hoe kan het gebruik van merkinhoud of auteursrechtelijk beschermd materiaal worden gereguleerd in influencer campagnes?
Je moet afspraken maken over de eigendomsrechten van de content die tijdens een campagne wordt gemaakt. Bepaal in het contract of de influencer of het merk eigenaar wordt van foto’s, video’s en andere materialen.
De influencer behoudt vaak het auteursrecht op zelfgemaakte content tenzij je andere afspraken maakt. Het merk kan wel gebruiksrechten krijgen om deze content voor eigen marketingdoeleinden in te zetten.
Je moet toestemming vragen als je muziek, afbeeldingen of ander beschermd materiaal van derden wilt gebruiken. Zorg dat alle licenties en rechten goed geregeld zijn voordat de campagne start.
Op welke manier moeten influencers reclame voor leeftijdsgebonden producten benaderen om aan de wet te voldoen?
Je moet extra voorzichtig zijn met reclame voor alcohol, online kansspelen en andere leeftijdsgebonden producten. De Nederlandse Reclame Code bevat bijzondere codes voor dit soort producten die je moet volgen.
Reclame voor alcohol mag bijvoorbeeld niet gericht zijn op minderjarigen. Je mag geen content maken die kinderen aanspreekt of gebruikmaken van platforms waar voornamelijk jongeren actief zijn.
Als je video’s maakt en geregistreerd bent bij het Commissariaat voor de Media, moet je rekening houden met kinderen volgens de Mediawet. Dit betekent dat je bepaalde content niet op bepaalde tijden mag plaatsen.
Je moet geen schadelijke inhoud tonen die kinderen kunnen zien. Je moet je publiek kennen en je content daarop aanpassen.