Conflict met een zakenpartner: aanpak, termijnen en juridische stappen

Gepubliceerd op 11 oktober 2025 · Laatst bijgewerkt op 29 oktober 2026

Een conflict met een zakenpartner houdt u het best beheersbaar door vroeg in te grijpen, afspraken en bewijs vast te leggen en eerst te zoeken naar een oplossing buiten de rechter. De belangrijkste uitzondering: wacht niet te lang met klagen, want wie een gebrek niet binnen bekwame tijd meldt, kan er later geen beroep meer op doen (artikel 6:89 BW).

Lukt overleg niet, dan blijven mediation, arbitrage of een procedure bij de rechter mogelijk. Die kosten meer tijd en geld en zetten de relatie meestal definitief onder druk. Wie vroeg de juiste strategie kiest, voorkomt vaak langdurige schade. Hieronder leest u welke stappen u zet, welke termijnen gelden en wat een procedure kost.

Om welke conflicten gaat het?

Een zakelijk conflict ontstaat zodra de belangen van ondernemers, partners of andere zakelijke relaties niet meer samenvallen. Voor zakelijke geschillen gelden per soort andere regels.

Soms gaat het ook om intellectueel eigendom, bestuurdersaansprakelijkheid of een strafrechtelijke kant, bijvoorbeeld bij misleiding over producten; lees meer over de mogelijke gevolgen voor uw bedrijf.

Welke signalen wijzen op een beginnend conflict?

• Facturen worden later of gedeeltelijk betaald.
• Contact verloopt moeizamer, of beslissingen worden zonder overleg genomen.
• Partijen lezen dezelfde afspraak verschillend.
• Er wordt gedreigd met opschorting of beëindiging van leveringen.

Neem zulke signalen serieus en leg vanaf dat moment alles schriftelijk vast. Wat u nu opschrijft, is later uw bewijs.

Welke termijnen moet u bewaken?

Een conflict kan uw juridische positie verzwakken zonder dat u het merkt, omdat termijnen doorlopen. De belangrijkste:

Hoe streng is de klachtplicht?

In het arrest Van de Steeg/Rabobank (HR 8 februari 2013, ECLI:NL:HR:2013:BY4600) legde de Hoge Raad uit dat de klachtplicht de schuldenaar beschermt: die mag erop rekenen dat zijn wederpartij met bekwame spoed onderzoekt of de prestatie deugt en een gebrek tijdig meldt. Een vaste termijn bestaat niet, ook niet als uitgangspunt. De rechter weegt alle omstandigheden, zoals de aard van de rechtsverhouding, de prestatie en het gebrek, en of de schuldenaar door het late protest nadeel lijdt, bijvoorbeeld in zijn bewijspositie.

Voor de praktijk: klaag schriftelijk zodra u een gebrek ziet, ook als u nog in gesprek bent. Een korte e-mail waarin u het gebrek omschrijft, is voldoende om de klachtplicht na te komen.

Hoe gaat u het gesprek aan zonder uw positie te verzwakken?

Een probleem dat vroeg wordt besproken, groeit zelden uit tot een groot conflict. Heldere communicatie helpt, maar let erop dat u in het gesprek niets toegeeft wat u niet bedoelt.

• Benoem het probleem concreet: welke afspraak, welke datum, welk bedrag.
• Vraag naar de belangen van de ander: waarom levert of betaalt hij niet? Een open vraag als “Kunt u uitleggen hoe u tot deze beslissing kwam?” levert meer op dan een verwijt.
• Scheid zaak en emotie: neem zo nodig een dag afstand en baseer beslissingen op feiten en uw zakelijke doelen.
• Bevestig afspraken per e-mail: ook telefonische afspraken. Zonder schriftelijk stuk is een mondelinge afspraak moeilijk te bewijzen.
• Plan een vervolgmoment: een evaluatie na een paar weken laat zien of de oplossing werkt.

Komen partijen er samen uit, leg de afspraak dan vast in een vaststellingsovereenkomst (artikel 7:900 BW). Die bindt beide partijen, ook als de afspraak achteraf afwijkt van wat juridisch had gegolden.

Welke juridische stappen zet u als overleg vastloopt?

Uw rechten en plichten staan in de eerste plaats in het contract en daarnaast in de wet. Lees het contract en de toepasselijke algemene voorwaarden voordat u een standpunt inneemt.

Stap 1: de ingebrekestelling

Schiet de andere partij tekort, dan is in veel gevallen eerst een ingebrekestelling nodig. Daarin geeft u een redelijke termijn om alsnog na te komen (artikel 6:82 BW). Pas na het verstrijken daarvan is de wederpartij in verzuim, en kunt u schadevergoeding vorderen of de overeenkomst ontbinden (artikel 6:265 BW). Een ingebrekestelling is niet nodig als nakoming blijvend onmogelijk is, als een fatale termijn is verstreken of als de wederpartij zelf laat weten niet te zullen nakomen (artikel 6:83 BW).

Stap 2: opschorten van uw eigen prestatie

Komt de wederpartij haar verplichting niet na, dan mag u in beginsel uw eigen tegenprestatie opschorten (artikel 6:262 BW). Doe dat bewust en na advies: wie zonder grond opschort, schiet zelf tekort. Blijf verder uw eigen afspraken nakomen en beperk de schade waar dat redelijkerwijs kan.

Stap 3: rente en incassokosten

Bij een betalingsachterstand tussen bedrijven loopt de wettelijke handelsrente vanaf de vervaldag.

Bron: Rijksoverheid, hoogte wettelijke rente (geraadpleegd oktober 2026).

Stap 4: bewijs verzamelen

Wie zich in een procedure op een afspraak beroept, moet die in beginsel bewijzen (artikel 150 Rv). Bewaar daarom:

• het getekende contract en de algemene voorwaarden, met bewijs dat die tijdig zijn verstrekt (artikelen 6:233 en 6:234 BW);
• e-mails, chatberichten en gespreksverslagen;
• facturen, betalingsbewijzen en leveringsbonnen;
• foto’s of rapporten over de gebrekkige prestatie, en uw klachtbrief.

Wanneer schakelt u juridische hulp in?

Zodra praten niet meer werkt, en liever eerder: er kunnen termijnen lopen. Een advocaat kan de communicatie met de andere partij overnemen, een ingebrekestelling opstellen en inschatten welke route het meest kansrijk is. Voor sommige geschillen bestaat een geschillencommissie, als de branche of het contract daarin voorziet. Gaat het om een conflict met een werknemer, dan gelden de regels van het arbeidsrecht; een conflict op de werkvloer vraagt een andere aanpak dan een geschil met een leverancier, ook voor de relatie met uw personeel. Een werkgever kan een werknemer niet zomaar ontslaan vanwege een conflict: zonder instemming moet de kantonrechter de arbeidsovereenkomst ontbinden wegens een verstoorde arbeidsverhouding (artikel 7:669 lid 3 onder g en artikel 7:671b BW).

Wanneer kiest u voor mediation, arbitrage of de rechter?

Een neutrale mediator helpt partijen zelf een oplossing te vinden; een arbiter of rechter beslist voor hen.

Mediation is vrijwillig. De mediator beslist niet, maar structureert het gesprek en legt de onderliggende belangen bloot. Vertrouwelijkheid is een kenmerk van elke mediation, ook buiten het bedrijfsleven: ook bij scheidingsmediation is volledige vertrouwelijkheid het uitgangspunt, en bij een neutrale tussenoplossing werkt het proces op dezelfde manier. Een uitkomst is pas bindend als u die vastlegt, bijvoorbeeld in een vaststellingsovereenkomst. Er is geen garantie dat mediation slaagt.

Arbitrage kan alleen als partijen dat schriftelijk hebben afgesproken, in het contract of later. Een arbitraal vonnis is bindend en de mogelijkheden om het aan te tasten zijn beperkt. Arbitrage is niet openbaar, maar niet altijd goedkoper dan een procedure bij de rechter.

Wat kost een procedure?

Een procedure kost meer dan het advocatenhonorarium. Eiser en gedaagde betalen beiden griffierecht. De bedragen voor 2026 bij de rechtbank voor een rechtspersoon:

Bron: Rechtspraak, griffierecht (tarieven 2026). Bij de kantonrechter (vorderingen tot en met € 25.000) gelden lagere tarieven.

Daarnaast komen kosten van deskundigen, getuigen en eventueel beslag. De partij die verliest, wordt meestal veroordeeld in de proceskosten van de ander. Die vergoeding is gebaseerd op vaste tarieven en dekt in de regel maar een deel van de werkelijke advocaatkosten. Ook als u wint, blijft u dus vaak met een deel van de kosten zitten. Reken ook de tijd mee die u als ondernemer kwijt bent, en de mogelijke reputatieschade.

Wat dekt een rechtsbijstandverzekering?

Een zakelijke rechtsbijstandverzekering dekt vaak advocaatkosten en griffierecht tot een maximum per polis. Conflicten die al bestonden toen u de verzekering afsloot, zijn meestal uitgesloten, en geschillen met medeaandeelhouders zijn soms beperkt gedekt. Lees de polisvoorwaarden voordat u een advocaat inschakelt. Alternatieven zijn procesfinanciering door een externe partij of een afspraak met uw advocaat over een budget voor een deel van de zaak.

Wat verandert er als uw zakenpartner failliet gaat?

Na de faillietverklaring kunt u uw vordering niet meer zelf innen; alles loopt via de curator.

• Dien uw vordering in bij de curator, binnen de termijn die de curator of de rechter-commissaris stelt.
• Bij een lopend wederkerig contract kunt u de curator een redelijke termijn stellen om te verklaren of hij het contract nakomt. Doet hij dat, dan moet hij zekerheid stellen voor de nakoming (artikel 37 Faillissementswet).
• Geleverde, nog niet betaalde zaken kunt u onder voorwaarden terughalen met een eigendomsvoorbehoud of het recht van reclame (artikelen 7:39 en 7:44 BW). Handel snel: het recht van reclame vervalt als zowel zes weken na opeisbaarheid van de koopprijs als zestig dagen na aflevering zijn verstreken.

De curator beslist of contracten worden voortgezet. Blijf niet leveren aan een failliete partij zonder dat de curator de betaling of zekerheid heeft toegezegd.

Hoe voorkomt u een volgend conflict?

Controleer nieuwe partners vooraf

Controleer bedrijfsgegevens en bevoegdheden in het Handelsregister van de KVK, en raadpleeg het openbare Centraal Insolventieregister voor eerdere faillissementen. Stel gerichte vragen over de financiële situatie. Twijfelt u aan de stabiliteit van de ander, dan is het verstandiger de samenwerking niet aan te gaan of zekerheden te vragen.

Leg afspraken vast in een goed contract

Een mondelinge afspraak is in de meeste gevallen geldig, maar moeilijk te bewijzen. Leg samenwerkingen daarom vast in een getekende overeenkomst; zie ook ons artikel over het opstellen van contracten. Regel in elk geval:

• wat er wanneer wordt geleverd en hoe u accepteert;
• betalingstermijnen en de gevolgen van te late betaling;
• een aansprakelijkheidsbeperking;
• hoe geschillen worden opgelost: eerst overleg, dan mediation, en daarna arbitrage of een bepaalde rechter.

Werkt u met zzp’ers, let dan extra op. Een opdrachtovereenkomst helpt om duidelijk te maken dat er geen dienstverband is, maar beslissend is hoe er in de praktijk wordt gewerkt. De Belastingdienst handhaaft sinds 1 januari 2025 weer op schijnzelfstandigheid.

Houd algemene voorwaarden actueel

Algemene voorwaarden beschermen u alleen als u ze tijdig van toepassing verklaart en aan de wederpartij verstrekt (artikelen 6:233 en 6:234 BW). Controleer ze periodiek op actualiteit, en laat ze bij twijfel toetsen; juridisch advies vooraf is goedkoper dan een procedure achteraf.

Fiscale gevolgen van een schikking

Een schikking waarbij u afziet van een deel van uw vordering, kan fiscale gevolgen hebben, bijvoorbeeld voor de btw over oninbare vorderingen of voor de vennootschapsbelasting over een kwijtgescholden schuld. Wij adviseren over de juridische kant van de schikking; laat de fiscale gevolgen beoordelen door een fiscalist voordat u tekent.

Wat kunnen wij doen bij een conflict met een zakenpartner?

• Uw contractuele positie in kaart brengen en nagaan welke termijnen lopen, zoals de klachttermijn van artikel 6:89 BW.
• Een ingebrekestelling opstellen en beoordelen of u uw eigen prestatie mag opschorten (artikel 6:262 BW).
• Namens u onderhandelen of een mediation begeleiden, en de uitkomst vastleggen in een vaststellingsovereenkomst.
• Bij faillissement van uw zakenpartner uw vordering indienen en een beroep op eigendomsvoorbehoud of recht van reclame beoordelen.
• De procedure bij de rechter of in arbitrage voeren als overleg niets oplevert.

Een zakelijk conflict in vijf punten

• Klaag schriftelijk zodra u een gebrek ziet; de Hoge Raad hanteert geen vaste klachttermijn, maar te laat klagen kan uw rechten kosten (artikel 6:89 BW).
• Een ingebrekestelling met een redelijke termijn is meestal nodig voordat de wederpartij in verzuim is (artikel 6:82 BW).
• Leg afspraken en bewijs vast; wie zich op een afspraak beroept, moet die bewijzen.
• Probeer eerst overleg of mediation, en leg de uitkomst vast in een vaststellingsovereenkomst.
• Een procedure kost griffierecht en advocaatkosten; de proceskostenvergoeding dekt meestal maar een deel daarvan.

Law & More begeleidt ondernemers bij zakelijke geschillen, van overleg en mediation tot een procedure.

Meer over hoe Law & More u hierbij helpt, leest u op de pagina civiel recht advocaat.