Contractbreuk in de leveranciersketen: wie aansprakelijk is en wat u kunt doen

Gepubliceerd op 27 december 2025 · Laatst bijgewerkt op 31 oktober 2026

Als een leverancier tekortschiet, kunt u in beginsel alleen uw eigen contractpartij aanspreken, en die blijft aansprakelijk ook als de fout bij zijn toeleverancier ligt (artikel 6:74 en 6:75 BW). Alleen bij overmacht of een geldige exoneratieclausule ontkomt hij daaraan; hij kan de schade wel verhalen op zijn eigen leverancier, en bij een gebrekkig product kan een benadeelde de producent soms rechtstreeks aanspreken (artikel 6:185 BW).

Wie spreekt u aan als het misgaat in de keten?

Uw directe contractpartij. Een overeenkomst bindt alleen de partijen die haar sloten, dus u heeft geen contractuele vordering op de toeleverancier van uw leverancier.

Uw leverancier kan zich niet verschuilen achter zijn eigen toeleverancier. Bij koop is de verkoper aansprakelijk als de geleverde zaak niet aan de overeenkomst beantwoordt (artikel 7:17 BW), en zo’n gebrek komt naar verkeersopvattingen meestal voor zijn rekening. Schakelt hij voor de uitvoering hulppersonen in, dan is hij voor hun gedrag aansprakelijk alsof het zijn eigen gedrag was (artikel 6:76 BW). Meer over ketenverantwoordelijkheid voor uw leveranciers leest u in ons aparte artikel.

Wanneer is er sprake van wanprestatie?

Bij elke tekortkoming in de nakoming: te laat, onvolledig, gebrekkig of helemaal niet leveren. De leverancier moet de schade vergoeden, tenzij de tekortkoming hem niet kan worden toegerekend (artikel 6:74 BW).

Toerekening vraagt geen schuld. Een tekortkoming komt ook voor rekening van de leverancier als dat volgt uit de wet, de overeenkomst of de verkeersopvattingen (artikel 6:75 BW). Financiële problemen, personeelstekort of een tekortschietende toeleverancier gelden daarom in de regel niet als overmacht. Zie ook onze artikelen over remedies bij wanprestatie en over aansprakelijkheid bij vertraging of non-conformiteit.

Moet u de leverancier eerst in gebreke stellen?

Meestal wel. Schadevergoeding wegens vertraging en ontbinding vragen in de regel verzuim, en dat ontstaat pas na een schriftelijke ingebrekestelling met een redelijke termijn (artikel 6:81 en 6:82 BW).

Een ingebrekestelling is niet nodig bij een fatale termijn, als de leverancier laat weten dat hij niet zal nakomen, of als nakoming blijvend onmogelijk is (artikel 6:80 en 6:83 BW). Lees meer over de ingebrekestelling en over schadevergoeding zonder ingebrekestelling.

Hoe snel moet u klagen over een gebrek?

Binnen bekwame tijd nadat u het gebrek ontdekte of redelijkerwijs had moeten ontdekken (artikel 6:89 BW en, bij koop, artikel 7:23 BW). Wie te laat klaagt, verliest zijn rechten.

Tussen bedrijven hangt de bekwame tijd af van de omstandigheden, zoals de aard van de zaak en de mogelijkheid tot keuring. Controleer daarom direct bij ontvangst en meld een gebrek schriftelijk. In een keten is dit dubbel belangrijk: uw leverancier moet op zijn beurt tijdig bij zijn toeleverancier klagen om zijn verhaal te behouden.

Een vaste termijn bestaat niet. De Hoge Raad oordeelde op 8 februari 2013 (ECLI:NL:HR:2013:BY4600) dat bij de klachtplicht van artikel 6:89 BW dezelfde maatstaf geldt als bij artikel 7:23 BW: de rechter weegt alle omstandigheden, zoals de aard van de rechtsverhouding, de prestatie en het gebrek. Het tijdsverloop is belangrijk, maar niet doorslaggevend. Zwaar weegt of de leverancier door de late klacht is benadeeld, bijvoorbeeld omdat hij het gebrek niet meer kan onderzoeken of zijn eigen verhaal kwijt is. Het arrest ging over beleggingsadvies, maar de maatstaf geldt voor alle overeenkomsten.

Welke rechten heeft u tegenover uw leverancier?

U kunt nakoming eisen, schadevergoeding vorderen, uw eigen prestatie opschorten of de overeenkomst ontbinden. Die rechtsmiddelen zijn te combineren.

• Nakoming: de leverancier moet alsnog leveren, herstellen of vervangen (artikel 3:296 BW, bij koop 7:21 BW).
• Opschorting: u mag uw betaling uitstellen zolang de leverancier niet nakomt, in verhouding tot de tekortkoming (artikel 6:262 BW).
• Schadevergoeding: vergoeding van vermogensschade, waaronder gederfde winst en redelijke kosten (artikel 6:96 BW).
• Ontbinding: bij een tekortkoming die dat rechtvaardigt, met een schriftelijke verklaring (artikel 6:265 en 6:267 BW).

Welke schade vergoed moet worden, beoordeelt de rechter niet naar wat partijen bij het sluiten van de overeenkomst voorzagen. De maatstaf is of de schade in zodanig verband staat met de tekortkoming dat zij de leverancier als gevolg daarvan kan worden toegerekend, mede gelet op de aard van de aansprakelijkheid en de schade (artikel 6:98 BW).

Kunt u de toeleverancier toch rechtstreeks aanspreken?

Soms. Dat kan als de overeenkomst tussen leverancier en toeleverancier een derdenbeding in uw voordeel bevat (artikel 6:253 BW), of als de toeleverancier jegens u onrechtmatig handelt (artikel 6:162 BW).

Bij een gebrekkig product dat schade aan personen of andere zaken veroorzaakt, is de producent zonder schuld aansprakelijk (artikel 6:185 BW). Voor schade aan zaken geldt die regeling alleen bij zaken die gewoonlijk voor privégebruik zijn bestemd; zakelijke schade valt er grotendeels buiten. Een nieuwe Europese richtlijn productaansprakelijkheid, richtlijn (EU) 2024/2853, moet uiterlijk 9 december 2026 zijn omgezet en zal de regels naar verwachting uitbreiden, onder meer naar software. Lees meer over productaansprakelijkheid.

Hoe verhaalt uw leverancier de schade in de keten?

Door zijn eigen leverancier aan te spreken op diens tekortkoming. In een procedure kan hij die toeleverancier in vrijwaring oproepen, zodat de rechter beide geschillen tegelijk behandelt (artikel 210 Wetboek van Burgerlijke Rechtsvordering).

Of dat verhaal slaagt, hangt af van zijn eigen contract, de algemene voorwaarden van de toeleverancier en de vraag of hij tijdig heeft geklaagd. Sluiten de voorwaarden in de keten niet op elkaar aan, dan kan een schakel met de schade blijven zitten. Zie ook ons artikel over aansprakelijkheid en garanties in de contractketen.

Wanneer kan de leverancier zich op overmacht beroepen?

Als de tekortkoming niet aan hem te wijten is en ook niet volgens wet, overeenkomst of verkeersopvattingen voor zijn rekening komt (artikel 6:75 BW). Denk aan oorlog, een natuurramp of een overheidsmaatregel die levering onmogelijk maakt.

Een overmachtclausule kan dat begrip ruimer of beperkter maken. Bij overmacht hoeft de leverancier geen schadevergoeding te betalen, maar u kunt de overeenkomst nog wel ontbinden. Duurt de overmacht tijdelijk, dan ontstaat verzuim pas als zij voorbij is.

Mag de leverancier zijn aansprakelijkheid beperken?

Ja, tussen bedrijven ruim. Veel voorkomende clausules zijn een maximum, vaak het factuurbedrag of de verzekerde som, en uitsluiting van gevolgschade.

Een beroep op zo’n clausule kan naar maatstaven van redelijkheid en billijkheid onaanvaardbaar zijn (artikel 6:248 lid 2 BW), in het bijzonder bij opzet of bewuste roekeloosheid van de leverancier of zijn leidinggevenden. Staat de clausule in algemene voorwaarden, dan kan zij ook vernietigbaar zijn als zij onredelijk bezwarend is of als de voorwaarden niet behoorlijk ter hand zijn gesteld (artikel 6:233 BW); grote ondernemingen kunnen zich daar niet op beroepen (artikel 6:235 BW). Is de overeenkomst door bedrog tot stand gekomen, dan kunt u haar vernietigen (artikel 3:44 BW).

Hoe werkt een contractuele boete?

Een boete is verschuldigd zodra de leverancier in verzuim is, tenzij het contract anders bepaalt (artikel 6:91 en 6:93 BW). U hoeft dan geen schade te bewijzen.

De boete treedt in de plaats van schadevergoeding, tenzij partijen hebben afgesproken dat u daarnaast schadevergoeding mag vorderen (artikel 6:92 BW). De rechter kan een boete matigen als de billijkheid dat klaarblijkelijk eist (artikel 6:94 BW). Lees meer over het boetebeding in contracten.

Wat regelt u als afnemer voordat het misgaat?

• Leg leveringstermijnen vast en maak ze zo nodig fataal.
• Keur geleverde zaken direct en klaag schriftelijk binnen bekwame tijd.
• Controleer welke algemene voorwaarden van toepassing zijn en of ze aansprakelijkheid beperken.
• Stel de leverancier schriftelijk in gebreke met een concrete termijn.
• Documenteer de schade met facturen, offertes voor vervanging en productiecijfers.

Hoe beperkt u als leverancier uw risico in de keten?

• Laat uw aansprakelijkheid naar uw afnemer en die van uw toeleverancier op elkaar aansluiten.
• Klaag direct bij uw toeleverancier zodra uw afnemer bij u klaagt.
• Meld dreigende vertraging of overmacht direct en schriftelijk.
• Zorg dat uw algemene voorwaarden aantoonbaar ter hand zijn gesteld.
• Roep uw toeleverancier in vrijwaring op als uw afnemer procedeert.

Wat kunnen wij voor u doen bij contractbreuk in de keten?

• Beoordelen wie aansprakelijk is en welke voorwaarden in de keten gelden.
• Klachtmeldingen, ingebrekestellingen en ontbindingsverklaringen opstellen.
• Leverings- en inkoopvoorwaarden opstellen die in de keten op elkaar aansluiten.
• Beslag leggen en onderhandelen over een regeling.
• Procederen, inclusief vrijwaringsprocedures, als advocaat civiel recht.

Contractbreuk in de keten in vijf punten

• U spreekt uw directe leverancier aan; diens toeleverancier is in beginsel geen partij.
• Een tekortschietende toeleverancier is voor uw leverancier meestal geen overmacht (artikel 6:75 en 6:76 BW).
• Klaag binnen bekwame tijd en stel zo nodig in gebreke.
• Exoneratieclausules werken tussen bedrijven ruim, maar niet bij opzet of bewuste roekeloosheid.
• Uw leverancier verhaalt de schade via zijn eigen contract en eventueel een vrijwaringsprocedure.

Veelgestelde vragen

Kan mijn leverancier zich beroepen op het faillissement van zijn toeleverancier?

In de regel niet. Het risico van de keuze van een toeleverancier ligt naar verkeersopvattingen bij uw leverancier, tenzij het contract anders bepaalt.

Mag ik mijn betaling inhouden bij een gebrekkige levering?

Ja, voor zover de inhouding in verhouding staat tot de tekortkoming (artikel 6:262 BW). Houd niet meer in dan nodig is en controleer of de voorwaarden opschorting uitsluiten.

Geldt de Wet ketenaansprakelijkheid ook voor goederenleveringen?

Nee. De ketenaansprakelijkheid voor loonheffingen en voor onderbetaling van werknemers (artikel 7:616a BW) ziet op aanneming van werk en uitbesteding van arbeid, niet op gewone leveringen van goederen. Voor fiscale vragen verwijzen wij naar een fiscalist.

Hoe lang heb ik om mijn leverancier aan te spreken?

Een vordering bij non-conformiteit bij koop verjaart twee jaar na de klacht (artikel 7:23 lid 2 BW). Andere vorderingen uit wanprestatie verjaren meestal na vijf jaar (artikel 3:307 en 3:310 BW).

Lees ook wat een gedragscode in de keten juridisch waard is: Is een gedragscode voor leveranciers juridisch bindend?