Gepubliceerd op 11 oktober 2025 · Laatst bijgewerkt op 10 oktober 2026
Ligt de ondernemingsraad (OR) dwars, dan hangt wat u als ondernemer kunt doen af van het soort besluit: bij een adviesplichtig besluit mag u na een negatief advies toch doorgaan, maar moet u een maand wachten en kan de OR in beroep bij de Ondernemingskamer (artikel 25 en 26 WOR). Bij een instemmingsplichtig besluit is de instemming van de OR nodig; zonder die instemming heeft u vervangende toestemming van de kantonrechter nodig (artikel 27 WOR).
In beide gevallen loont het om eerst te kijken waarom de OR bezwaar heeft. Een goed voorbereid traject voorkomt vaak een procedure. Hieronder leest u hoe de regels werken.
Inhoudsopgave
Welke rechten heeft de OR?
De Wet op de ondernemingsraden (WOR) geeft de OR onder meer adviesrecht, instemmingsrecht, informatierecht en initiatiefrecht. Het adviesrecht geldt voor belangrijke economische en organisatorische besluiten, het instemmingsrecht voor regelingen over het personeel.
De OR heeft ook recht op de informatie die hij nodig heeft om zijn taak te vervullen (artikel 31 WOR) en mag zelf voorstellen doen (artikel 23 WOR). Een OR die zich niet goed geïnformeerd voelt, gaat vaak dwarsliggen. Meer over de basis leest u in ons artikel ondernemingsraad begrepen.
Wanneer moet u de OR om advies vragen?
U moet de OR om advies vragen over de besluiten die in artikel 25 lid 1 WOR staan, zoals een reorganisatie, een fusie of overname, het sluiten of verplaatsen van een vestiging en belangrijke investeringen. U vraagt het advies op een moment dat het nog wezenlijke invloed kan hebben op het besluit (artikel 25 lid 2 WOR).
Bij de adviesaanvraag geeft u de beweegredenen, de verwachte gevolgen voor het personeel en de maatregelen die u daarvoor wilt nemen. Een adviesaanvraag die te laat komt of te weinig informatie bevat, is een veelvoorkomende reden waarom de Ondernemingskamer een besluit onredelijk vindt.
Wat gebeurt er als de OR negatief adviseert?
U mag het besluit toch nemen, maar moet de uitvoering dan een maand opschorten na de dag waarop u de OR over het besluit heeft geïnformeerd (artikel 25 lid 6 WOR). In die maand kan de OR beroep instellen bij de Ondernemingskamer van het gerechtshof Amsterdam (artikel 26 lid 2 WOR).
De Ondernemingskamer toetst of u bij afweging van alle belangen in redelijkheid tot uw besluit kon komen (artikel 26 lid 4 WOR). Is dat niet zo, dan kan zij u verplichten het besluit in te trekken en de gevolgen ongedaan te maken. Volgt u het advies van de OR wel, dan geldt de opschortingstermijn niet.
Wanneer heeft u instemming van de OR nodig?
Instemming is nodig voor besluiten over de regelingen in artikel 27 lid 1 WOR, zoals arbeids- en rusttijden, het beloningssysteem, het beoordelingssysteem, arbobeleid, privacy van werknemers en personeelsvolgsystemen. Is een onderwerp al inhoudelijk geregeld in een cao, dan vervalt het instemmingsrecht (artikel 27 lid 3 WOR).
Neemt u zo’n besluit zonder instemming, dan is het besluit nietig als de OR daarop binnen een maand een beroep doet (artikel 27 lid 5 WOR). Werknemers hoeven zich dan niet aan de nieuwe regeling te houden.
Wat doet u als de OR instemming weigert?
U kunt de kantonrechter om vervangende toestemming vragen (artikel 27 lid 4 WOR). De rechter geeft die alleen als de weigering van de OR onredelijk is, of als uw besluit nodig is vanwege zwaarwegende bedrijfsorganisatorische, bedrijfseconomische of bedrijfssociale redenen.
Voordat het zover komt, kan de bedrijfscommissie van de SER bemiddelen. Zij is gespecialiseerd in medezeggenschapsgeschillen en helpt vaak om alsnog tot een oplossing te komen.
Hoe worden andere geschillen met de OR opgelost?
Gaat het geschil over de naleving van de WOR, bijvoorbeeld over informatie of het houden van overlegvergaderingen, dan kunnen de OR en de ondernemer de kantonrechter vragen de ander tot naleving te verplichten (artikel 36 WOR). Ook hier kan de bedrijfscommissie eerst bemiddelen.
De kosten die de OR redelijkerwijs maakt voor een deskundige of voor rechtsbijstand in een procedure, komen voor rekening van de ondernemer als de OR u daarover vooraf heeft ingelicht (artikel 22 WOR). Houd daar bij een conflict rekening mee.
Waar let u als ondernemer op?
- Vraag advies op tijd, voordat het besluit in feite vaststaat (artikel 25 lid 2 WOR).
- Geef in de adviesaanvraag de motieven, gevolgen en maatregelen voor het personeel.
- Schort de uitvoering een maand op na een afwijkend besluit (artikel 25 lid 6 WOR).
- Controleer bij elke personeelsregeling of artikel 27 WOR van toepassing is.
- Leg overleg met de OR en uw reactie op diens bezwaren schriftelijk vast.
Waar let u als OR op?
- Stel tijdig vragen en vraag schriftelijk om ontbrekende informatie (artikel 31 WOR).
- Motiveer uw advies en noem concrete alternatieven.
- Stel beroep in binnen een maand na kennisgeving van het besluit (artikel 26 lid 2 WOR).
- Roep nietigheid binnen een maand in bij een besluit zonder instemming (artikel 27 lid 5 WOR).
- Meld vooraf aan de ondernemer dat u een advocaat of deskundige inschakelt (artikel 22 WOR).
Wat kunnen wij voor u doen als de OR dwarsligt?
Ons team arbeidsrecht begeleidt ondernemers en ondernemingsraden bij medezeggenschapstrajecten. Wij doen onder meer het volgende:
- Wij beoordelen of een besluit advies- of instemmingsplichtig is (artikel 25 en 27 WOR).
- Wij stellen de adviesaanvraag of de instemmingsaanvraag op en controleren de onderbouwing.
- Wij begeleiden het overleg met de OR en zoeken naar een oplossing die voor beide partijen werkbaar is.
- Wij vragen vervangende toestemming bij de kantonrechter (artikel 27 lid 4 WOR).
- Wij voeren de procedure bij de Ondernemingskamer na een beroep van de OR (artikel 26 WOR).
Samengevat
- Bij een adviesplichtig besluit mag u na negatief advies doorgaan, maar moet u een maand wachten.
- De OR kan binnen een maand in beroep bij de Ondernemingskamer (artikel 26 WOR).
- Een instemmingsplichtig besluit zonder instemming is nietig als de OR daar binnen een maand een beroep op doet.
- Bij geweigerde instemming vraagt u vervangende toestemming aan de kantonrechter.
Veelgestelde vragen
Kan de OR een reorganisatie tegenhouden?
Niet rechtstreeks, want een reorganisatie valt onder het adviesrecht. De OR kan wel in beroep bij de Ondernemingskamer, die het besluit kan laten intrekken als het onredelijk is genomen.
Wie betaalt de advocaat van de OR?
De ondernemer, als de kosten redelijk en noodzakelijk zijn en de OR hem vooraf heeft ingelicht (artikel 22 WOR).
Hoe lang duurt een procedure bij de Ondernemingskamer?
Dat verschilt per zaak. Reken in de praktijk op enkele maanden vanaf het indienen van het verzoek.
Geldt het instemmingsrecht ook als iets in de cao staat?
Nee, als de cao het onderwerp inhoudelijk regelt, heeft de OR daarover geen instemmingsrecht (artikel 27 lid 3 WOR).
